Actueel
Het echte salaris van paus Leo XIV: Hoeveel verdient de eerste Amerikaanse paus?
Wat verdient de paus eigenlijk? De verrassend sobere realiteit achter het Vaticaanse leiderschap
Met de benoeming van Robert Francis Prevost tot de eerste Amerikaanse paus – paus Leo XIV – is de wereld opnieuw nieuwsgierig naar de invulling van het pausdom. Eén vraag duikt daarbij regelmatig op: hoeveel verdient de paus eigenlijk? Het antwoord is eenvoudiger dan velen verwachten.
Een van de machtigste mannen ter wereld, maar zonder salaris
Hoewel de paus wordt gezien als een van de invloedrijkste personen ter wereld, zowel spiritueel als politiek, ontvangt hij geen traditioneel salaris. De functie van paus wordt volledig gefaciliteerd door het Vaticaan, dat voorziet in huisvesting, vervoer, gezondheidszorg, voeding en beveiliging.
Paus Leo XIV volgt daarmee de eeuwenoude traditie waarin het geestelijk leiderschap niet draait om geld, maar om dienstbaarheid. Zijn voorganger, paus Franciscus, stond bekend om zijn eenvoudige levensstijl en weigerde ieder persoonlijk inkomen. In dat licht zal ook Leo XIV naar verwachting kiezen voor soberheid en nederigheid.
Wat als de paus wél betaald zou worden?
Er zijn schattingen dat het pausdom een symbolisch bedrag van zo’n €2.500 per maand zou vertegenwoordigen – meer een toelage dan een salaris. Toch maakt geen enkele paus aanspraak op deze vergoeding. De volledige kosten van levensonderhoud worden gedragen door het Vaticaan, zodat de paus zich volledig kan wijden aan zijn spirituele rol.
De nalatenschap van paus Franciscus: eenvoud boven status
Paus Franciscus gaf tijdens zijn ambtsperiode (2013–2025) regelmatig blijk van zijn nuchtere benadering. Zo schonk hij een geschonken Lamborghini van bijna een miljoen dollar aan het goede doel door deze te laten veilen. Ook koos hij ervoor te wonen in het bescheiden Domus Sanctae Marthae in plaats van in het imposante Apostolisch Paleis.
Het voorbeeld van Franciscus is gebaseerd op de filosofie van Sint Franciscus van Assisi, de patroonheilige van de armen. Paus Leo XIV lijkt zich aan datzelfde gedachtegoed te willen spiegelen.
Geen persoonlijk vermogen, wel middelen ten dienste van anderen
Hoewel een paus dus geen traditioneel vermogen opbouwt, beschikt hij wel over aanzienlijke middelen. Deze zijn echter niet bedoeld voor persoonlijk gebruik, maar dienen om projecten, hulpverlening en het dagelijks functioneren van het Vaticaan mogelijk te maken.
Zo schonk paus Franciscus bijvoorbeeld 215.000 dollar aan hulp voor gedetineerden in Rome. Schattingen van het ‘nettovermogen’ van de paus gaan uit van ongeveer 12 miljoen dollar, maar dit bestaat vooral uit toegang tot Vaticaanse middelen.
De financiële huishouding van het Vaticaan
Het Vaticaan genereert inkomsten uit verschillende bronnen: toerisme, museumbezoeken, donaties en opbrengsten uit investeringen. Eén van de bekendste donatiekanalen is Peter’s Pence, een wereldwijde inzamelingsactie onder katholieken. Deze levert jaarlijks naar schatting 25 miljoen dollar op, vooral uit landen als de VS, Duitsland en Italië.
Toch heeft ook het Vaticaan financiële zorgen. In 2023 werd een tekort van 90 miljoen dollar gemeld. Om deze problemen aan te pakken, kondigde paus Franciscus in 2021 loonsverlagingen aan voor topgeestelijken binnen het Vaticaan, waaronder kardinalen en bisschoppen.
Meer dan geld: spirituele rijkdom
Hoewel de paus niet betaald wordt in conventionele zin, beschikt hij over alles wat hij nodig heeft om zijn taak te vervullen. De pauselijke rol wordt gekenmerkt door dienstbaarheid, eenvoud en toewijding aan anderen.
De benoeming van een Amerikaanse paus, Leo XIV, zal wereldwijd op de voet gevolgd worden. Toch herinnert zijn rol ons eraan dat het pausdom bovenal een geestelijke functie is – geworteld in zorg, bescheidenheid en verantwoordelijkheid, niet in materiële rijkdom.
Actueel
Hugo de Jonge geeft tijdens coronaverhoor eindelijk toe wat iedereen al dacht
Voormalig minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge heeft tijdens zijn verhoor voor de parlementaire enquêtecommissie over de coronacrisis teruggeblikt op verschillende keuzes die tijdens de pandemie zijn gemaakt. Daarbij kwam ook de veelbesproken campagne ‘Dansen met Janssen’ aan bod.
Volgens De Jonge was die campagne, bekeken met de kennis van nu, een verkeerde beslissing.
Verhoor over coronabeleid
Tijdens het openbare verhoor stond De Jonge uitgebreid stil bij het vaccinatiebeleid, het coronatoegangsbewijs en de besluitvorming tijdens de coronapandemie.
De voormalig minister speelde vanaf het voorjaar van 2020 een centrale rol in de bestrijding van het coronavirus. Nadat zijn voorganger Bruno Bruins wegens gezondheidsredenen aftrad, nam De Jonge diens portefeuille over.
Tijdens de verhoren onderzoekt de enquêtecommissie hoe belangrijke besluiten destijds tot stand zijn gekomen en welke lessen daaruit kunnen worden getrokken.
Kritische terugblik op ‘Dansen met Janssen’
Een van de onderwerpen die veel aandacht kreeg, was de campagne Dansen met Janssen.
Met die campagne wilde de overheid jongeren stimuleren zich te laten vaccineren met het Janssen-vaccin. Omdat voor dat vaccin aanvankelijk één prik voldoende was om een vaccinatiebewijs te verkrijgen, konden gevaccineerden sneller gebruikmaken van het coronatoegangsbewijs.
Terugkijkend is De Jonge kritisch op die campagne.
“Achteraf gezien hadden we dat nooit moeten doen”, verklaarde hij tijdens het verhoor.
Volgens hem heeft de campagne achteraf gezien een verkeerd beeld gewekt.
Snelle versoepelingen
De Jonge kreeg ook vragen over de forse stijging van het aantal besmettingen in de zomer van 2021, kort nadat diverse coronamaatregelen waren versoepeld.
Volgens de voormalig minister was die besmettingsgolf niet het gevolg van het Janssen-vaccin zelf, maar vooral van het tempo waarin de samenleving weer werd geopend.
Hij wees erop dat de versoepelingen achteraf bezien te snel zijn doorgevoerd.
Besluitvorming tijdens de crisis
Tijdens de parlementaire enquête kwam ook de manier waarop besluiten binnen het kabinet werden genomen ter sprake.
Eerder deze week werd onder meer gesproken over overleg binnen de ministerraad en communicatie tussen bewindspersonen tijdens de coronacrisis.
Ook werden vragen gesteld over informele overleggen op het Catshuis. Daarbij kwam aan bod dat van sommige bijeenkomsten geen officiële notulen beschikbaar zijn. De enquêtecommissie onderzoekt hoe de besluitvorming destijds is verlopen en welke documentatie daarvan is vastgelegd.
Veel reacties
De uitspraken van De Jonge over Dansen met Janssen leidden vrijdag tot veel reacties op sociale media.
Sommige gebruikers vinden het positief dat de voormalig minister erkent dat de campagne achteraf een verkeerde keuze was. Anderen stellen dat de erkenning te laat komt en plaatsen kritische kanttekeningen bij het gevoerde coronabeleid.
De parlementaire enquête naar de aanpak van de coronacrisis loopt de komende periode verder. In de openbare verhoren worden verschillende voormalige bewindspersonen, deskundigen en betrokken ambtenaren gehoord om een zo compleet mogelijk beeld te krijgen van de keuzes die tijdens de pandemie zijn gemaakt en de lessen die daaruit kunnen worden getrokken.