Actueel
BREAKING | Nieuwe gemeente geeft uitslag door en dat zet alles op zijn kop
Historische verkiezingsnacht: verschil tussen D66 en PVV nog geen tweeduizend stemmen
De uitslag van de landelijke verkiezingen lijkt uit te draaien op een politieke thriller van ongekende proporties. Waar gisteravond de partij van Rob Jetten (D66) nog leek af te stevenen op een overtuigende overwinning, heeft Geert Wilders (PVV) in de nachtelijke uren een enorme inhaalslag gemaakt.
Volgens de laatste tussenstand bedraagt het verschil tussen beide partijen slechts 1.667 stemmen. Daarmee is het nog allerminst zeker wie zich straks de grootste partij van Nederland mag noemen.
Van euforie naar spanning bij D66
Bij D66 leek de sfeer gisteravond feestelijk. In Den Haag werd de champagne ontkurkt, want volgens de eerste exitpolls van de NOS en Ipsos I&O Research zou de partij uitkomen op 27 zetels – een historische winst ten opzichte van de vorige verkiezingen.
Lijsttrekker Rob Jetten sprak zijn aanhang toe met zichtbaar trots:
“Wat er ook gebeurt, dit is een resultaat waar we ongelofelijk dankbaar voor mogen zijn. Nederland heeft gekozen voor progressie, voor samenwerking en voor een land dat vooruit wil kijken.”
Maar de euforie maakte al snel plaats voor spanning toen later op de avond bleek dat de PVV in de definitieve tellingen flink aan het inlopen was. Inmiddels staan beide partijen gelijk op 26 zetels, en is het verschil dus minimaal — iets meer dan zestienhonderd stemmen in het voordeel van D66.
PVV kruipt dichterbij
Voor Geert Wilders was de verkiezingsavond er één vol emotie. Zijn partij, die in de exitpolls aanvankelijk op 25 zetels werd geschat, bleef gestaag stijgen naarmate meer gemeenten hun uitslag doorgaven.
In verschillende regio’s waar de PVV traditioneel goed scoort — met name in Limburg en delen van Flevoland — kwamen in de loop van de nacht opvallend hoge aantallen stemmen binnen.
“Wat niemand had verwacht, lijkt nu tóch te kunnen gebeuren,” aldus een politiek verslaggever op NPO Radio 1. “De PVV staat op de drempel van iets wat tot voor kort onmogelijk leek: het opnieuw veroveren van de koppositie.”
Zelf hield Wilders de gemoederen enigszins bedaard. In een korte reactie liet hij weten:
“We zijn nog niet klaar met tellen. Ik had graag meer zetels gezien, maar dit is nog niet voorbij. De uitslag kan nog kantelen.”
Nog acht gemeenten aan het tellen
Hoewel het grootste deel van Nederland inmiddels de stemmen heeft geteld, zijn er nog enkele gemeenten waar het tellen voortduurt. Volgens de meest recente cijfers zijn acht gemeenten nog bezig met het verwerken van de laatste stemmen.
Onder hen bevinden zich enkele grote steden en overzeese gemeenten, waaronder:
-
Amsterdam (80 procent geteld)
-
Hilversum (deels geteld)
-
Almere (96 procent geteld)
-
Venray
-
Helmond
-
Epe
-
Saba
-
Sint Eustatius
Met name Amsterdam en Almere kunnen nog invloed hebben op de einduitslag. In Amsterdam scoort D66 traditioneel sterk, terwijl de PVV in Limburgse gemeenten als Venray nog extra stemmen kan winnen.
Oude IJsselstreek: winst voor PVV
Een van de laatste gemeenten die vannacht haar uitslag doorgaf, was Oude IJsselstreek in Gelderland. Daar behaalde D66 3.213 stemmen, tegenover 4.396 stemmen voor de PVV.
Hoewel dit slechts een kleine bijdrage lijkt, laat het zien dat lokale verschillen in deze fase nog doorslaggevend kunnen zijn. Een paar duizend stemmen kunnen het landelijk beeld volledig veranderen.
“Het is zeldzaam dat verkiezingen zó spannend zijn dat één gemeente het verschil kan maken,” zegt politicoloog Tom van der Meer (Universiteit van Amsterdam). “Zelfs bij de verkiezingen van 2010, toen VVD en PvdA nek-aan-nek gingen, was het verschil uiteindelijk groter.”
Buitenlandse stemmen kunnen beslissend zijn
Behalve de binnenlandse gemeenten moeten ook de stemmen van Nederlanders in het buitenland nog worden geteld. Deze briefstemmen worden traditioneel iets later verwerkt en kunnen in een nek-aan-nekrace als deze de doorslag geven.
Ervaringen uit eerdere verkiezingen laten zien dat D66 onder expats vaak goed scoort. Toch blijft het koffiedik kijken: bij een verschil van minder dan tweeduizend stemmen kan elke stem meetellen.
De Kiesraad zal pas op 7 november de definitieve uitslag vaststellen, na controle van alle stemmen, inclusief die uit het buitenland en de Caribische delen van het Koninkrijk.
Politieke implicaties: wie mag het voortouw nemen?
De vraag wie de grootste partij wordt, heeft directe gevolgen voor de formatie van een nieuw kabinet. De grootste partij krijgt immers als eerste de gelegenheid om een verkenner aan te wijzen en het initiatief te nemen bij de onderhandelingen.
Mocht D66 nipt de grootste blijven, dan mag Rob Jetten het voortouw nemen in de gesprekken over een mogelijke regeringscoalitie. Maar als de PVV alsnog voorbij D66 glipt, verandert dat beeld compleet.
Geert Wilders reageerde in de nacht alvast strijdvaardig op X (voorheen Twitter):
“Zolang er geen 100% helderheid is over de uitslag, kan er geen verkenner van D66 aan de slag. We zullen alles doen om dit te voorkomen.”
Zijn boodschap laat weinig twijfel: als de PVV alsnog de grootste wordt, wil hij direct aanspraak maken op het recht om een coalitie te proberen te vormen.
Een historische race tussen twee uitersten
De nek-aan-nekrace tussen D66 en PVV markeert een ongebruikelijke strijd tussen twee partijen die ideologisch mijlenver uit elkaar liggen.
D66 profileerde zich in de campagne met een nadruk op duurzaamheid, onderwijs, gelijke kansen en Europese samenwerking. De partij wist opvallend veel jonge kiezers aan zich te binden, mede door Jettens persoonlijke stijl en de nadruk op een “nieuw politiek elan”.
De PVV daarentegen zette in op migratie, veiligheid en koopkracht. Wilders voerde een campagne waarin hij zijn toon gematigder hield dan in eerdere jaren, maar inhoudelijk vasthield aan zijn kernpunten.
“Het is fascinerend,” zegt politiek analist Julia Wouters. “We zien twee compleet verschillende werelden botsen: de internationale blik van D66 tegenover de nationale focus van de PVV. Wie wint, bepaalt niet alleen wie premier mag worden, maar ook welke richting Nederland de komende jaren inslaat.”
De rol van de kleine partijen
Hoewel de strijd om de eerste plaats de meeste aandacht krijgt, speelt ook de positie van kleinere partijen een belangrijke rol bij de vorming van een nieuw kabinet.
Partijen als VVD, GroenLinks-PvdA, NSC en BBB behouden elk een substantieel aantal zetels, wat betekent dat samenwerking onvermijdelijk is — ongeacht wie de grootste wordt.
Een coalitie met D66 aan kop zou logischerwijs progressiever zijn van toon, terwijl een PVV-geleide coalitie juist meer zou inzetten op nationale thema’s en strenger migratiebeleid.
Maar beide scenario’s lijken complex: veel partijen hebben uitgesloten om met Wilders in zee te gaan, terwijl Jetten’s mogelijke coalitie eveneens ingewikkeld kan worden vanwege inhoudelijke tegenstellingen tussen centrum- en linkse partijen.
Nederland wacht in spanning af
Terwijl de laatste gemeenten hun stemmen tellen en de Kiesraad de definitieve cijfers voorbereidt, blijft Nederland in spanning. Op sociale media volgen duizenden mensen de updates live, terwijl partijbureaus in Den Haag tot in de late uurtjes paraat blijven.
De komende dagen zal duidelijk worden of D66 haar nipte voorsprong weet vast te houden, of dat de PVV alsnog de geschiedenisboeken in gaat als grootste partij van Nederland.
Wat de uitslag ook wordt, één ding is zeker: deze verkiezingen hebben een nieuwe politieke realiteit blootgelegd. De tijd van voorspelbare verhoudingen lijkt voorbij, en de kloof tussen de kiezers van beide partijen symboliseert een land dat op een kruispunt staat.
Samenvatting
-
D66 en PVV staan momenteel gelijk op 26 zetels; het verschil is nog maar 1.667 stemmen in het voordeel van D66.
-
Nog acht gemeenten moeten hun uitslag doorgeven, waaronder Amsterdam, Hilversum en Almere.
-
Ook de buitenlandse briefstemmen moeten nog worden meegeteld.
-
De Kiesraad stelt de definitieve uitslag vast op 7 november.
-
Geert Wilders laat weten dat hij “het voortouw wil nemen” als de PVV alsnog de grootste wordt.
Actueel
Zeker 12 doden en 48 gewonden bij ernstig verkeersongeval
In Bulgarije heeft zich dinsdagochtend een enorme verkeersramp voltrokken. Op de belangrijke Trakia-snelweg botsten bij twee grote kettingbotsingen tientallen auto’s, vrachtwagens en andere voertuigen op elkaar. Volgens de laatste berichten zijn zeker twaalf mensen om het leven gekomen en tientallen anderen gewond geraakt.
De omvang van het ongeluk is enorm. Bij de twee botsingen zouden in totaal ongeveer 86 voertuigen betrokken zijn geweest.
Dichte mist speelde volgens de eerste bevindingen een belangrijke rol. De zichtbaarheid zou vlak voor het ongeluk in korte tijd dramatisch zijn afgenomen.
Twee enorme kettingbotsingen
Het drama gebeurde dinsdagochtend op de Trakia-snelweg in de omgeving van Yambol.
De snelweg vormt een belangrijke verbinding tussen de Bulgaarse hoofdstad Sofia en de kustplaats Burgas.
Rond 07.00 uur ging het volledig mis.
Op beide rijbanen ontstonden grote kettingbotsingen, waardoor de snelweg uiteindelijk in beide richtingen moest worden afgesloten.
Auto’s en vrachtwagens botsten achter elkaar op elkaar.
De ravage die achterbleef is enorm.
Ongeveer 86 voertuigen betrokken
Volgens de meest recente informatie waren bij de twee ongevallen samen ongeveer 86 voertuigen betrokken.
Daaronder bevonden zich veel zware vrachtwagens.
Op beelden vanaf de snelweg zijn zwaar beschadigde voertuigen te zien. Sommige auto’s en vrachtwagens kwamen dwars op de weg terecht of kantelden.
Ook ontstond op verschillende plaatsen brand.
Hulpdiensten moesten daardoor onder extreem moeilijke omstandigheden proberen om slachtoffers uit de wrakken te bevrijden.
Zeker twaalf mensen overleden
De Bulgaarse autoriteiten hebben inmiddels bevestigd dat het dodental is opgelopen tot twaalf.
Tien slachtoffers overleden op de plaats van het ongeluk.
Twee andere slachtoffers bezweken later aan hun verwondingen terwijl zij naar medische hulp werden gebracht.
Daarnaast zijn tientallen mensen gewond geraakt.
Over het exacte aantal gewonden lopen de meest recente cijfers nog enigszins uiteen.
Er wordt gesproken over ongeveer 46 tot 50 gewonden.
Slachtoffers naar verschillende ziekenhuizen
Vanwege het grote aantal slachtoffers werden gewonden verdeeld over verschillende ziekenhuizen.
Onder meer ziekenhuizen in Yambol, Sliven en Burgas vingen slachtoffers op.
De omvang van de ramp zorgde ervoor dat grote aantallen ambulances, brandweerlieden, politieagenten en andere hulpverleners naar de snelweg werden gestuurd.
Ook het leger werd ingezet om de hulpverlening te ondersteunen.
Mist kwam plotseling opzetten
De weersomstandigheden lijken een belangrijke factor te zijn geweest.
In het gebied hing dinsdagochtend zeer dichte mist.
Volgens getuigen was het zicht aanvankelijk nog ongeveer 70 tot 80 meter.
Dat veranderde vervolgens razendsnel.
De zichtbaarheid zou plotseling zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter.
Voor automobilisten betekende dit dat voertuigen en obstakels voor hen nauwelijks nog zichtbaar waren.
Eerste botsing richting Burgas
Volgens de eerste reconstructie van de Bulgaarse autoriteiten begon de ramp op de rijbaan richting Burgas.
Een vrachtwagen zou daar in de baan van een bus terecht zijn gekomen.
Vervolgens ontstonden meerdere botsingen.
Een andere vrachtwagen, die graan vervoerde, raakte betrokken bij het ongeval.
Daarna botste ook een personenauto achterop en volgden steeds meer voertuigen.
Binnen korte tijd ontstond een enorme kettingbotsing.
Ook aan andere kant gaat het mis
Alsof de situatie nog niet ernstig genoeg was, ontstond vrijwel op dezelfde locatie ook op de tegenovergestelde rijbaan een groot ongeluk.
Daar reden voertuigen richting Sofia.
De Bulgaarse autoriteiten onderzoeken nog precies hoe deze tweede kettingbotsing ontstond.
Een van de mogelijke verklaringen is dat bestuurders werden afgeleid door de enorme ravage aan de andere kant van de snelweg, terwijl ook daar het zicht door de mist bijzonder slecht was.
Het definitieve onderzoek naar de oorzaak moet daar meer duidelijkheid over geven.
Ooggetuige redt chauffeur uit brandende vrachtwagen
Een ooggetuige vertelde aan de Bulgaarse televisie hoe chaotisch de eerste minuten na de botsing waren.
Hij zag onder meer een brandende vrachtwagencabine.
De man besloot niet af te wachten en gebruikte een krik om een ruit van de cabine kapot te slaan.
Vervolgens wist hij een inzittende uit het brandende voertuig te halen.
Terwijl hij daarmee bezig was, hoorde hij achter zich opnieuw harde klappen.
„Toen hoorde ik alle auto’s op de andere rijstrook op elkaar botsen.”
Volgens de getuige was de mist op dat moment zo dicht dat hij niet verder dan ongeveer vijftig meter kon kijken.
Honderden hulpverleners ingezet
De omvang van de ramp leidde tot een enorme hulpverleningsoperatie.
Honderden politieagenten werden naar het gebied gestuurd.
Ook tientallen ambulances kwamen ter plaatse.
Daarnaast werden volgens de Bulgaarse autoriteiten vijftien brandweervoertuigen ingezet.
Brandweerlieden moesten niet alleen branden bestrijden, maar ook proberen om mensen uit zwaar beschadigde voertuigen te bevrijden.
Mensen zaten vast in voertuigen
De eerste uren lag de absolute prioriteit bij het redden van slachtoffers.
Door de enorme hoeveelheid beschadigde auto’s en vrachtwagens konden hulpverleners niet onmiddellijk overal bij.
Sommige inzittenden zaten bekneld in hun voertuig.
De Bulgaarse autoriteiten maakten daarom duidelijk dat het onderzoek naar de precieze oorzaak pas volledig kon beginnen nadat de reddingsoperatie voldoende was gevorderd.
Het redden van levens had eerst prioriteit.
Vliegtuigen ingezet voor gewonden
Vanwege de omvang van de ramp werden ook vliegtuigen beschikbaar gesteld.
Het Bulgaarse regeringsvliegtuig werd naar Burgas gestuurd zodat het indien nodig kon worden gebruikt voor het vervoeren van gewonden.
Daarnaast werd ook een militair transportvliegtuig van het type Spartan ingezet.
Zo konden slachtoffers indien noodzakelijk snel naar andere ziekenhuizen in Bulgarije worden gebracht.
Premier Rumen Radev naar rampplek
De Bulgaarse premier Rumen Radev paste vanwege de tragedie zijn programma aan.
Hij vertrok richting de plaats van het ongeluk om zich daar te laten informeren over de situatie.
Ook andere officiële activiteiten werden vanwege de omvang van de ramp aangepast of geannuleerd.
De Bulgaarse autoriteiten activeerden bovendien het waarschuwingssysteem BG-ALERT om automobilisten in de omliggende regio’s te informeren over de gevaarlijke omstandigheden en omleidingen.
Snelweg volledig afgesloten
De Trakia-snelweg werd na de ongelukken in beide richtingen afgesloten.
Verkeer moest via alternatieve routes worden omgeleid.
Dat was noodzakelijk vanwege de enorme hoeveelheid wrakken, de reddingswerkzaamheden en het politieonderzoek.
Het zal bovendien tijd kosten om alle beschadigde voertuigen weg te halen en het wegdek volledig vrij te maken.
Onderzoek naar exacte oorzaak
Hoewel de dichte mist een belangrijke rol lijkt te hebben gespeeld, is de definitieve oorzaak nog onderwerp van onderzoek.
De eerste bevindingen wijzen op een combinatie van plotseling sterk verminderd zicht, een nat wegdek en mogelijk snelheden die niet voldoende waren aangepast aan de omstandigheden.
Onderzoekers zullen moeten reconstrueren hoe de eerste botsing precies kon gebeuren en waarom vervolgens zoveel voertuigen bij de kettingbotsingen betrokken raakten.
Ursula von der Leyen reageert
Ook voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft gereageerd op de tragedie.
Zij was op het moment van de ramp voor een werkbezoek in Bulgarije.
Door het ernstige ongeluk werd haar programma aangepast.
Von der Leyen betuigde haar medeleven aan de nabestaanden van de slachtoffers en aan de Bulgaarse bevolking.
Ook sprak zij haar steun uit voor de mensen die gewond raakten en de hulpverleners die op de rampplek actief zijn.
Een van de zwaarste verkeersrampen van Bulgarije
De enorme hoeveelheid betrokken voertuigen maakt duidelijk hoe uitzonderlijk de situatie is.
Tientallen personenauto’s, vrachtwagens en andere voertuigen raakten binnen zeer korte tijd betrokken bij de twee kettingbotsingen.
De komende uren en dagen zal waarschijnlijk steeds meer duidelijk worden over de identiteit van de slachtoffers en de exacte toedracht.
Voorlopig richten de Bulgaarse autoriteiten zich vooral op de gewonden en het onderzoek naar de oorzaak.
De balans van de enorme verkeersramp op de Bulgaarse Trakia-snelweg is bijzonder zwaar. Zeker twaalf mensen zijn overleden en tientallen anderen raakten gewond nadat bij twee grote kettingbotsingen ongeveer 86 voertuigen betrokken raakten. Volgens de eerste bevindingen speelde plotseling opkomende dichte mist een belangrijke rol: het zicht zou op sommige momenten zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter. Honderden hulpverleners zijn ingezet en zelfs regerings- en militaire vliegtuigen werden beschikbaar gesteld voor het vervoer van gewonden.