Actueel
Zestien nieuwe besmettingen met westnijlvirus: Eén persoon heeft het niet overleefd
Het aantal geregistreerde besmettingen met het westnijlvirus in Nederland blijft toenemen. Volgens het RIVM zijn er in de afgelopen week zestien nieuwe besmettingen bijgekomen. Ook is opnieuw gemeld dat iemand met een besmetting is 0verleden. Dat betekent overigens niet automatisch dat het virus ook de directe d00dsoorzaak is geweest.
Zestien nieuwe besmettingen in één week
Het westnijlvirus duikt op steeds meer plekken in Nederland op. Alleen al in de afgelopen week kregen zestien mensen te horen dat zij besmet waren geraakt.
Volgens het RIVM liepen deze mensen het virus op door de beet van een besmette mug. Muggen kunnen het virus overdragen nadat ze eerder een besmette vogel hebben gestoken.
De nieuwe cijfers laten zien dat het virus inmiddels op meerdere plaatsen in Nederland voorkomt.
Tegelijkertijd is het belangrijk om de cijfers in perspectief te plaatsen. Een besmetting met het westnijlvirus betekent namelijk lang niet altijd dat iemand ook daadwerkelijk z!ek wordt.
Opnieuw iemand 0verleden
Naast de nieuwe besmettingen meldt het RIVM dat er opnieuw iemand is 0verleden die met het westnijlvirus besmet was.
Daarbij is een belangrijke nuance noodzakelijk. Dat iemand met het virus is 0verleden, wil niet automatisch zeggen dat het westnijlvirus daadwerkelijk de d00dsoorzaak was. Daarvoor moet naar de medische omstandigheden van het individuele geval worden gekeken.
Desondanks trekt het bericht de aandacht, zeker nu het aantal vastgestelde besmettingen verder oploopt.
Zuid-Holland telt meeste gevallen
Er zijn duidelijke regionale verschillen zichtbaar. Zuid-Holland telt volgens de gemelde cijfers tot nu toe de meeste besmettingen.
In die provincie zouden inmiddels 23 mensen het westnijlvirus hebben opgelopen.
Utrecht volgt met tien geregistreerde gevallen. Daarnaast zijn ook besmettingen vastgesteld in Noord-Holland, Gelderland, Noord-Brabant en Overijssel.
Daarmee is het virus niet langer beperkt tot één specifieke regio.
Wat merk je van het westnijlvirus?
Hoewel de stijgende aantallen begrijpelijkerwijs voor onrust kunnen zorgen, verloopt een besmetting bij het overgrote deel van de mensen zonder ernstige klachten.
Volgens het RIVM merkt ongeveer 80 procent van de besmette personen helemaal niets. Ongeveer één op de vijf mensen ontwikkelt wel klachten.
De symptomen kunnen sterk lijken op die van griep. Denk bijvoorbeeld aan koorts, hoofdpijn en spierpijn. Bij de meeste mensen die klachten krijgen, blijft het daarbij en volgt herstel.
Dat betekent dat iemand besmet kan zijn geweest zonder ooit te hebben geweten dat het om het westnijlvirus ging.
Ernstige z!ekte is zeldzaam
In een klein deel van de gevallen kan een infectie ernstiger verlopen. Ongeveer één procent van de besmette personen kan ernstige neurologische klachten ontwikkelen.
Daarbij kan onder meer sprake zijn van een ontsteking van de hersenen of van de hersenvliezen. Dergelijke complicaties kunnen ernstig zijn en medische behandeling noodzakelijk maken.
Juist vanwege die kleine groep ernstige gevallen houden gezondheidsinstanties de verspreiding van het virus nauwlettend in de gaten.
Besmetting verloopt via muggen
Het westnijlvirus wordt voornamelijk verspreid via muggen. De overdracht verloopt doorgaans via een cyclus tussen vogels en muggen.
Een mug kan het virus oplopen wanneer zij een besmette vogel steekt. Wanneer diezelfde mug vervolgens een mens steekt, kan het virus worden overgedragen.
Dat maakt monitoring van zowel muggen als vogels belangrijk om beter te begrijpen waar het virus circuleert en hoe groot de kans op verdere verspreiding is.
Muggenexpert waarschuwde eerder al
De aanwezigheid van het westnijlvirus in Nederland komt voor deskundigen niet volledig onverwacht. Muggenexpert Bart Knols waarschuwde eerder bij WNL dat signalen van het virus serieus genomen moeten worden.
“Het begint met één persoon en bij één persoon moeten eigenlijk de alarmbellen afgaan”, zei Knols daarover.
Volgens hem waren er jaren geleden al aanwijzingen dat het westnijlvirus uiteindelijk een groter probleem zou kunnen worden.
“Het is zo dat in 2020 en zelfs daarvoor al waren er al signalen dat het mis zou gaan.”
Knols vertelde bovendien dat hij zelf al veel eerder voor de mogelijke komst van het virus had gewaarschuwd.
“Ik heb zelf in mijn boek uit 2009 gewaarschuwd voor het westnijlvirus.”
Niet iedereen wordt z!ek
Ondanks de waarschuwingen is er geen reden om bij iedere muggenbeet direct van een besmetting uit te gaan. Verreweg de meeste mensen die het virus oplopen ontwikkelen immers geen symptomen, terwijl ernstige complicaties slechts bij een klein percentage voorkomen.
Wel zorgen de zestien nieuwe besmettingen ervoor dat de ontwikkelingen rond het virus extra aandacht krijgen.
Vooral het feit dat besmettingen inmiddels in meerdere provincies zijn geregistreerd, maakt duidelijk waarom gezondheidsinstanties de situatie blijven volgen.
Het nieuwe gemelde 0verlijden onderstreept tegelijkertijd waarom het westnijlvirus serieus wordt genomen. Daarbij blijft de nuance belangrijk: een 0verlijden van iemand die besmet is met het westnijlvirus betekent niet zonder meer dat het virus ook de daadwerkelijke d00dsoorzaak is geweest.
Actueel
Deze vier provincies doen niet meer aan wintertijd en zetten de klok niet terug
Twee keer per jaar de klok verzetten? Op steeds meer plekken willen ze daar definitief vanaf. Verschillende regio’s hebben inmiddels besloten voortaan het hele jaar dezelfde tijd te hanteren. Vooral in Canada is er veel beweging. Daar kiezen meerdere provincies en gebieden ervoor de halfjaarlijkse klokwissel af te schaffen. Toch zorgt één belangrijke vraag nog altijd voor discussie: kiezen we voor permanente zomertijd of juist voor wintertijd?
Die discussie speelt ook onder slaapdeskundigen. Hoewel velen van hen het stoppen met de klokwissel toejuichen, bestaat er kritiek op permanente zomertijd. Een vaste wintertijd zou namelijk beter aansluiten bij het natuurlijke dag-nachtritme.
In Nederland verandert er voorlopig niets. In de nacht van zaterdag 24 op zondag 25 oktober 2026 gaat de klok weer een uur terug.
Steeds meer plekken stoppen met klok verzetten
Voor miljoenen mensen is het ieder voorjaar en najaar hetzelfde ritueel: alle klokken moeten een uur vooruit of achteruit.
Dat heeft niet alleen praktische gevolgen. De verandering kan tijdelijk ook invloed hebben op het slaapritme.
Op verschillende plekken in Canada wordt daarom afscheid genomen van het systeem.
In de aangeleverde berichtgeving wordt Manitoba genoemd als de nieuwste provincie die besloot het verzetten van de klok te beëindigen.
Daar ging eerst een raadpleging onder de bevolking aan vooraf.
Bijna 72.000 inwoners zouden hun mening hebben gegeven. Maar liefst 92 procent van de deelnemers gaf aan dat ze van de halfjaarlijkse tijdswisseling af wilden.
De volgende vraag was welke tijd vervolgens permanent moest worden.
Meeste inwoners kiezen voor zomertijd
Daarover waren de meningen meer verdeeld.
Volgens de aangeleverde cijfers koos 58 procent voor permanente zomertijd, terwijl 34 procent liever permanent de wintertijd zou aanhouden.
Het voordeel van zomertijd is duidelijk zichtbaar aan het einde van de dag.
Het blijft ’s avonds langer licht.
Maar daar staat in de winter een belangrijk nadeel tegenover: de zon komt ’s ochtends later op. In december kan dat betekenen dat mensen veel langer in het donker aan hun dag beginnen.
En precies daar begint de discussie met slaapdeskundigen.
Slaapexperts zien liever wintertijd
Het afschaffen van de klokwissel kan rekenen op steun van deskundigen die wijzen op de verstoring van het slaapritme die het verzetten van de klok kan veroorzaken.
Vooral jonge kinderen en mensen die gevoelig zijn voor veranderingen in hun slaap-waakritme kunnen enkele dagen nodig hebben om zich aan de nieuwe tijd aan te passen.
Maar stoppen met de klokwissel is één ding. Welke tijd daarna permanent wordt ingevoerd, is een andere discussie.
Een deel van de slaap- en chronobiologische experts geeft de voorkeur aan permanente wintertijd.
Die standaardtijd sluit beter aan op de stand van de zon en daarmee op het natuurlijke circadiane ritme.
Bij permanente zomertijd wordt de klok als het ware het hele jaar een uur naar voren geschoven.
Dat levert lichte zomeravonden op, maar betekent tegelijkertijd dat het tijdens de wintermaanden ’s ochtends langer donker blijft.
Gezondheid belangrijke reden
Gezondheidsargumenten speelden volgens de aangeleverde informatie een belangrijke rol bij de Canadese besluitvorming.
Een analyse van het provinciale ministerie van Volksgezondheid zou hebben geconcludeerd dat stoppen met het wisselen van de klok voordelen kan opleveren.
Gezinnen met jonge kinderen worden daarbij specifiek genoemd.
Een verandering van één uur klinkt misschien beperkt, maar kan het dagelijkse ritme tijdelijk behoorlijk verstoren.
Daarnaast worden economische en praktische argumenten genoemd.
Wanneer aangrenzende gebieden dezelfde tijd hanteren, wordt bijvoorbeeld zakendoen en reizen over provinciegrenzen eenvoudiger.
Canada krijgt steeds meer uitzonderingen
Canada vormt sowieso een ingewikkelde lappendeken als het om tijdzones en zomertijd gaat.
Naast Manitoba worden in de aangeleverde berichtgeving British Columbia, Alberta en de Northwest Territories genoemd als gebieden waar recent stappen zijn gezet om de klokwissel te beëindigen.
Yukon hanteert al sinds 2020 een vaste tijd.
Saskatchewan stopte er zelfs tientallen jaren geleden al mee.
Ook in delen van Ontario spelen veranderingen. Het noordwesten van de provincie zou zich aanpassen om gelijk te blijven lopen met Manitoba.
Zonder zo’n aanpassing kunnen bijzondere situaties ontstaan waarbij nabijgelegen plaatsen gedurende een deel van het jaar verschillende tijden hanteren.
Ontario wacht op andere regio’s
Ontario nam volgens de aangeleverde informatie al in 2020 wetgeving aan die het mogelijk maakt om met de klokwissel te stoppen.
Daar zit echter een belangrijke voorwaarde aan.
De verandering zou pas worden doorgevoerd wanneer onder andere Quebec en de Amerikaanse staat New York eveneens meedoen.
Dat illustreert meteen waarom het afschaffen van zomer- en wintertijd ingewikkelder is dan simpelweg besluiten de klok niet meer te verzetten.
Wanneer één gebied verandert en de buren niet, ontstaan nieuwe tijdsverschillen.
Dat kan gevolgen hebben voor woon-werkverkeer, scholen, transport, televisie-uitzendingen en bedrijven die over regionale grenzen werken.
Europa praat er al jaren over
Ook binnen de Europese Unie is het stoppen met de klokwissel bepaald geen nieuw onderwerp.
De Europese Commissie kwam in 2018 met een voorstel om de halfjaarlijkse wisseling te beëindigen.
Daaraan voorafgaand werd een grote online raadpleging gehouden.
Van de ruim 4,5 miljoen deelnemers zou ongeveer 84 procent voor het afschaffen van de klokwissel hebben gestemd.
Daarmee leek er aanvankelijk veel draagvlak.
Toch bleek het in de praktijk ingewikkelder.
Zomertijd of wintertijd zorgt voor discussie
Wanneer de klok niet meer wordt verzet, moet namelijk worden bepaald welke tijd permanent wordt.
En juist daarover konden Europese landen het niet eens worden.
Sommige landen en burgers geven de voorkeur aan zomertijd vanwege de langere lichte avonden.
Andere landen en deskundigen zien juist meer voordelen in permanente standaardtijd, oftewel wintertijd.
Daarnaast is afstemming tussen buurlanden belangrijk.
Wanneer Nederland bijvoorbeeld voor een andere permanente tijd zou kiezen dan België of Duitsland, kan dat nieuwe tijdsverschillen opleveren.
Het Europese voorstel is daardoor nog altijd niet definitief uitgevoerd.
Nederland zet klok op 25 oktober terug
Voor Nederland verandert er dit jaar dan ook niets.
De wintertijd gaat in op zondag 25 oktober 2026.
Om 03.00 uur wordt de klok één uur teruggezet naar 02.00 uur.
Daardoor duurt die nacht officieel een uur langer.
Voor veel mensen betekent dat simpelweg een extra uur slaap.
De omschakeling naar wintertijd vindt binnen de Europese Unie steeds plaats op de laatste zondag van oktober.
In het voorjaar gebeurt het tegenovergestelde en gaat de klok op de laatste zondag van maart weer een uur vooruit.
Wanneer stopt Nederland ermee?
Daar is voorlopig geen definitieve datum voor.
Hoewel het onderwerp al jarenlang op Europees niveau wordt besproken, is nog geen overeenstemming bereikt over de manier waarop de klokwissel moet worden afgeschaft.
Tot die tijd blijft het bestaande systeem in Nederland van kracht.
De ontwikkelingen in Canada laten ondertussen zien dat het wel degelijk anders kan.
Maar ze tonen ook meteen het grootste probleem: stoppen met het verzetten van de klok is relatief eenvoudig, bepalen welke tijd daarna permanent moet gelden is een stuk ingewikkelder.
Voor Nederland is de situatie dit weekend in ieder geval duidelijk: in de nacht van zaterdag op zondag gaat de klok om 03.00 uur terug naar 02.00 uur.