Actueel
Weerwaarschuwing afgegeven: In deze provincies wordt zwaar onweer en veel regen verwacht
Opvallend warm weer houdt Nederland bezig: meteorologen waarschuwen voor omslag met stevige buien
Nederland heeft de afgelopen dagen te maken gehad met uitzonderlijk hoge temperaturen voor de tijd van het jaar. Op verschillende plekken liep het kwik flink op en ontstond er een bijna zomers gevoel dat normaal gesproken eerder bij eind juni of zelfs juli hoort.
Terrassen zaten vol, stranden trokken veel bezoekers en in veel tuinen verschenen voor het eerst dit jaar zwembaden en ventilatoren. Toch lijkt het weerbeeld de komende dagen opnieuw te veranderen.
Hoewel de temperaturen tijdelijk iets lager uitvallen, verwachten meteorologen dat de warmte opnieuw terugkeert. Daarnaast wijzen verschillende voorspellingen op een mogelijke weersomslag richting het einde van de week, waarbij in delen van Nederland stevige onweersbuien kunnen ontstaan.
Vooral het zuidoosten van het land wordt daarbij genoemd als gebied waar de grootste kans op onstuimig weer aanwezig is.
Waarom voelt het weer zo uitzonderlijk aan?
Veel mensen vragen zich af waarom het op dit moment zo warm aanvoelt voor de maand mei.
De verklaring ligt volgens meteorologen in een zogenoemde hittekoepel.
Hoewel die term ingewikkeld klinkt, draait het in de basis om een weersituatie waarbij warme lucht gedurende langere tijd boven een bepaald gebied blijft hangen.
Een krachtig hogedrukgebied speelt daarin een belangrijke rol.
Dat hogedrukgebied zorgt ervoor dat lucht langzaam naar beneden beweegt.
Wanneer lucht daalt, wordt die samengedrukt.
En wanneer luchtmoleculen dichter op elkaar komen, ontstaat warmte.
Dat proces zorgt ervoor dat temperaturen verder kunnen oplopen.
Juist wanneer een hogedrukgebied langere tijd op dezelfde plek blijft liggen, kan die warmte zich blijven opbouwen.
Warme lucht uit Zuid-Europa speelt mee
Naast de invloed van het hogedrukgebied komt ook de herkomst van de luchtmassa in beeld.
Meteorologen wijzen erop dat de lucht die momenteel boven Nederland aanwezig is, afkomstig is uit zuidelijkere delen van Europa.
Een deel van die warme lucht stroomt zelfs vanuit gebieden rond Noord-Afrika richting West-Europa.
Daardoor bereiken warmere luchtstromen Nederland sneller dan normaal.
Dat betekent niet automatisch dat iedere dag extreem warm blijft, maar het verklaart wel waarom de temperaturen momenteel hoger liggen dan gebruikelijk voor deze periode van het jaar.
Regionale verschillen opvallend zichtbaar
Opvallend aan de huidige weersituatie zijn de grote temperatuurverschillen binnen Nederland.
Waar sommige gebieden eerder deze week tropische temperaturen beleefden, liggen de waarden elders inmiddels alweer duidelijk lager.
Vooral het noorden van Nederland merkte een sterk verschil.
Terwijl daar eerder temperaturen rond de 30 graden werden gemeten, zorgde een verandering in windrichting vervolgens voor aanzienlijk koelere lucht.
In andere delen van het land blijft het echter nog steeds relatief warm.
Vooral in het zuiden blijven temperaturen op veel plaatsen ruim boven de grens van een zomerse dag uitkomen.
Dat levert opnieuw een aantrekkelijk weerbeeld op voor mensen die buiten willen genieten.
Limburg kreeg al te maken met langdurige warmte
Sommige regio’s merken de gevolgen van de aanhoudende warmte al sterker dan andere.
In Limburg werd volgens meteorologische criteria zelfs sprake van een regionale hitteperiode.
Dat betekent dat temperaturen gedurende meerdere dagen achter elkaar opvallend hoog zijn gebleven.
Voor inwoners voelde het daardoor al als een vroege start van de zomer.
Veel mensen grepen de gelegenheid aan om naar buiten te gaan, terwijl anderen juist op zoek gingen naar manieren om verkoeling te vinden.
Maar warm weer kent ook een keerzijde
Hoewel zonnige dagen door veel mensen worden gewaardeerd, brengen langdurig hoge temperaturen ook andere effecten met zich mee.
Wanneer warme lucht langere tijd aanwezig blijft, ontstaat vaak een opbouw van energie in de atmosfeer.
En juist dat kan later leiden tot een plotselinge verandering van het weer.
Meteorologen leggen uit dat warmte op zichzelf niet automatisch zorgt voor onweer.
Er is nog een belangrijk ingrediënt nodig: vocht.
Wanneer warme lucht en vochtige lucht samenkomen, kan de atmosfeer instabiel worden.
En juist in zo’n situatie ontstaan vaak onweersbuien.
Weersomslag richting einde van de week
Volgens de huidige verwachtingen neemt de kans op onweersbuien later in de week toe.
Vooral op vrijdag lijkt de atmosfeer gevoeliger te worden voor storingen die over Nederland trekken.
In het zuidoosten van het land kunnen daardoor stevige buien ontstaan.
Meteorologen wijzen erop dat zulke buien lokaal intens kunnen uitpakken.
Bij warme weersituaties ontstaat namelijk vaak veel energie in de lucht.
Wanneer die energie vrijkomt, kan een bui zich relatief snel ontwikkelen.
Dat betekent overigens niet dat heel Nederland automatisch hetzelfde weerbeeld krijgt.
Zoals vaker gebeurt bij zomerse buien kunnen grote regionale verschillen ontstaan.
De ene plaats blijft mogelijk droog terwijl enkele kilometers verderop juist een stevige regenbui ontstaat.
Waarom onweer na warmte vaker voorkomt
Veel mensen herkennen het patroon.
Na enkele warme dagen volgt regelmatig een periode waarin de lucht zwaar aanvoelt.
Het wordt benauwd, de wind neemt soms toe en de atmosfeer voelt anders aan.
Dat is vaak een teken dat er veranderingen plaatsvinden.
Warme lucht stijgt op.
Wanneer die stijgende lucht vocht bevat en voldoende afkoelt, ontstaan wolken.
Bij sterke temperatuurverschillen kunnen die wolken verder doorgroeien.
En soms ontwikkelen zij zich tot stevige onweersbuien.
Dat proces komt vooral tijdens warme periodes regelmatig voor.
Afwisseling blijft typisch Nederlands
Wat deze weersituatie opnieuw laat zien, is hoe snel het weer in Nederland kan veranderen.
Van zomerse temperaturen naar koelere dagen en vervolgens weer terug naar warmte: het hoort bij het karakter van ons klimaat.
Voor veel mensen maakt juist die afwisseling het interessant.
Eén dag wordt de barbecue tevoorschijn gehaald.
Een paar dagen later zoeken mensen misschien alweer een jas op voor een frisse avondwandeling.
Voorlopig nog genieten van de warmte
Ondanks mogelijke buien later in de week blijft de komende periode voor veel mensen aantrekkelijk om buiten tijd door te brengen.
Terrassen, stranden en parken zullen waarschijnlijk opnieuw druk bezocht worden.
Toch houden meteorologen de ontwikkelingen nauwlettend in de gaten.
Want hoewel warme dagen voor veel mensen prettig aanvoelen, laat het Nederlandse weer regelmatig zien dat een omslag soms sneller komt dan verwacht.
Voorlopig lijkt één ding duidelijk: de zomer lijkt zich dit jaar al vroeg even te laten zien.
Actueel
Zeker 12 doden en 48 gewonden bij ernstig verkeersongeval
In Bulgarije heeft zich dinsdagochtend een enorme verkeersramp voltrokken. Op de belangrijke Trakia-snelweg botsten bij twee grote kettingbotsingen tientallen auto’s, vrachtwagens en andere voertuigen op elkaar. Volgens de laatste berichten zijn zeker twaalf mensen om het leven gekomen en tientallen anderen gewond geraakt.
De omvang van het ongeluk is enorm. Bij de twee botsingen zouden in totaal ongeveer 86 voertuigen betrokken zijn geweest.
Dichte mist speelde volgens de eerste bevindingen een belangrijke rol. De zichtbaarheid zou vlak voor het ongeluk in korte tijd dramatisch zijn afgenomen.
Twee enorme kettingbotsingen
Het drama gebeurde dinsdagochtend op de Trakia-snelweg in de omgeving van Yambol.
De snelweg vormt een belangrijke verbinding tussen de Bulgaarse hoofdstad Sofia en de kustplaats Burgas.
Rond 07.00 uur ging het volledig mis.
Op beide rijbanen ontstonden grote kettingbotsingen, waardoor de snelweg uiteindelijk in beide richtingen moest worden afgesloten.
Auto’s en vrachtwagens botsten achter elkaar op elkaar.
De ravage die achterbleef is enorm.
Ongeveer 86 voertuigen betrokken
Volgens de meest recente informatie waren bij de twee ongevallen samen ongeveer 86 voertuigen betrokken.
Daaronder bevonden zich veel zware vrachtwagens.
Op beelden vanaf de snelweg zijn zwaar beschadigde voertuigen te zien. Sommige auto’s en vrachtwagens kwamen dwars op de weg terecht of kantelden.
Ook ontstond op verschillende plaatsen brand.
Hulpdiensten moesten daardoor onder extreem moeilijke omstandigheden proberen om slachtoffers uit de wrakken te bevrijden.
Zeker twaalf mensen overleden
De Bulgaarse autoriteiten hebben inmiddels bevestigd dat het dodental is opgelopen tot twaalf.
Tien slachtoffers overleden op de plaats van het ongeluk.
Twee andere slachtoffers bezweken later aan hun verwondingen terwijl zij naar medische hulp werden gebracht.
Daarnaast zijn tientallen mensen gewond geraakt.
Over het exacte aantal gewonden lopen de meest recente cijfers nog enigszins uiteen.
Er wordt gesproken over ongeveer 46 tot 50 gewonden.
Slachtoffers naar verschillende ziekenhuizen
Vanwege het grote aantal slachtoffers werden gewonden verdeeld over verschillende ziekenhuizen.
Onder meer ziekenhuizen in Yambol, Sliven en Burgas vingen slachtoffers op.
De omvang van de ramp zorgde ervoor dat grote aantallen ambulances, brandweerlieden, politieagenten en andere hulpverleners naar de snelweg werden gestuurd.
Ook het leger werd ingezet om de hulpverlening te ondersteunen.
Mist kwam plotseling opzetten
De weersomstandigheden lijken een belangrijke factor te zijn geweest.
In het gebied hing dinsdagochtend zeer dichte mist.
Volgens getuigen was het zicht aanvankelijk nog ongeveer 70 tot 80 meter.
Dat veranderde vervolgens razendsnel.
De zichtbaarheid zou plotseling zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter.
Voor automobilisten betekende dit dat voertuigen en obstakels voor hen nauwelijks nog zichtbaar waren.
Eerste botsing richting Burgas
Volgens de eerste reconstructie van de Bulgaarse autoriteiten begon de ramp op de rijbaan richting Burgas.
Een vrachtwagen zou daar in de baan van een bus terecht zijn gekomen.
Vervolgens ontstonden meerdere botsingen.
Een andere vrachtwagen, die graan vervoerde, raakte betrokken bij het ongeval.
Daarna botste ook een personenauto achterop en volgden steeds meer voertuigen.
Binnen korte tijd ontstond een enorme kettingbotsing.
Ook aan andere kant gaat het mis
Alsof de situatie nog niet ernstig genoeg was, ontstond vrijwel op dezelfde locatie ook op de tegenovergestelde rijbaan een groot ongeluk.
Daar reden voertuigen richting Sofia.
De Bulgaarse autoriteiten onderzoeken nog precies hoe deze tweede kettingbotsing ontstond.
Een van de mogelijke verklaringen is dat bestuurders werden afgeleid door de enorme ravage aan de andere kant van de snelweg, terwijl ook daar het zicht door de mist bijzonder slecht was.
Het definitieve onderzoek naar de oorzaak moet daar meer duidelijkheid over geven.
Ooggetuige redt chauffeur uit brandende vrachtwagen
Een ooggetuige vertelde aan de Bulgaarse televisie hoe chaotisch de eerste minuten na de botsing waren.
Hij zag onder meer een brandende vrachtwagencabine.
De man besloot niet af te wachten en gebruikte een krik om een ruit van de cabine kapot te slaan.
Vervolgens wist hij een inzittende uit het brandende voertuig te halen.
Terwijl hij daarmee bezig was, hoorde hij achter zich opnieuw harde klappen.
„Toen hoorde ik alle auto’s op de andere rijstrook op elkaar botsen.”
Volgens de getuige was de mist op dat moment zo dicht dat hij niet verder dan ongeveer vijftig meter kon kijken.
Honderden hulpverleners ingezet
De omvang van de ramp leidde tot een enorme hulpverleningsoperatie.
Honderden politieagenten werden naar het gebied gestuurd.
Ook tientallen ambulances kwamen ter plaatse.
Daarnaast werden volgens de Bulgaarse autoriteiten vijftien brandweervoertuigen ingezet.
Brandweerlieden moesten niet alleen branden bestrijden, maar ook proberen om mensen uit zwaar beschadigde voertuigen te bevrijden.
Mensen zaten vast in voertuigen
De eerste uren lag de absolute prioriteit bij het redden van slachtoffers.
Door de enorme hoeveelheid beschadigde auto’s en vrachtwagens konden hulpverleners niet onmiddellijk overal bij.
Sommige inzittenden zaten bekneld in hun voertuig.
De Bulgaarse autoriteiten maakten daarom duidelijk dat het onderzoek naar de precieze oorzaak pas volledig kon beginnen nadat de reddingsoperatie voldoende was gevorderd.
Het redden van levens had eerst prioriteit.
Vliegtuigen ingezet voor gewonden
Vanwege de omvang van de ramp werden ook vliegtuigen beschikbaar gesteld.
Het Bulgaarse regeringsvliegtuig werd naar Burgas gestuurd zodat het indien nodig kon worden gebruikt voor het vervoeren van gewonden.
Daarnaast werd ook een militair transportvliegtuig van het type Spartan ingezet.
Zo konden slachtoffers indien noodzakelijk snel naar andere ziekenhuizen in Bulgarije worden gebracht.
Premier Rumen Radev naar rampplek
De Bulgaarse premier Rumen Radev paste vanwege de tragedie zijn programma aan.
Hij vertrok richting de plaats van het ongeluk om zich daar te laten informeren over de situatie.
Ook andere officiële activiteiten werden vanwege de omvang van de ramp aangepast of geannuleerd.
De Bulgaarse autoriteiten activeerden bovendien het waarschuwingssysteem BG-ALERT om automobilisten in de omliggende regio’s te informeren over de gevaarlijke omstandigheden en omleidingen.
Snelweg volledig afgesloten
De Trakia-snelweg werd na de ongelukken in beide richtingen afgesloten.
Verkeer moest via alternatieve routes worden omgeleid.
Dat was noodzakelijk vanwege de enorme hoeveelheid wrakken, de reddingswerkzaamheden en het politieonderzoek.
Het zal bovendien tijd kosten om alle beschadigde voertuigen weg te halen en het wegdek volledig vrij te maken.
Onderzoek naar exacte oorzaak
Hoewel de dichte mist een belangrijke rol lijkt te hebben gespeeld, is de definitieve oorzaak nog onderwerp van onderzoek.
De eerste bevindingen wijzen op een combinatie van plotseling sterk verminderd zicht, een nat wegdek en mogelijk snelheden die niet voldoende waren aangepast aan de omstandigheden.
Onderzoekers zullen moeten reconstrueren hoe de eerste botsing precies kon gebeuren en waarom vervolgens zoveel voertuigen bij de kettingbotsingen betrokken raakten.
Ursula von der Leyen reageert
Ook voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft gereageerd op de tragedie.
Zij was op het moment van de ramp voor een werkbezoek in Bulgarije.
Door het ernstige ongeluk werd haar programma aangepast.
Von der Leyen betuigde haar medeleven aan de nabestaanden van de slachtoffers en aan de Bulgaarse bevolking.
Ook sprak zij haar steun uit voor de mensen die gewond raakten en de hulpverleners die op de rampplek actief zijn.
Een van de zwaarste verkeersrampen van Bulgarije
De enorme hoeveelheid betrokken voertuigen maakt duidelijk hoe uitzonderlijk de situatie is.
Tientallen personenauto’s, vrachtwagens en andere voertuigen raakten binnen zeer korte tijd betrokken bij de twee kettingbotsingen.
De komende uren en dagen zal waarschijnlijk steeds meer duidelijk worden over de identiteit van de slachtoffers en de exacte toedracht.
Voorlopig richten de Bulgaarse autoriteiten zich vooral op de gewonden en het onderzoek naar de oorzaak.
De balans van de enorme verkeersramp op de Bulgaarse Trakia-snelweg is bijzonder zwaar. Zeker twaalf mensen zijn overleden en tientallen anderen raakten gewond nadat bij twee grote kettingbotsingen ongeveer 86 voertuigen betrokken raakten. Volgens de eerste bevindingen speelde plotseling opkomende dichte mist een belangrijke rol: het zicht zou op sommige momenten zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter. Honderden hulpverleners zijn ingezet en zelfs regerings- en militaire vliegtuigen werden beschikbaar gesteld voor het vervoer van gewonden.