Actueel
Vandaag 37 graden, maar voorspelling voor volgende week is bizar
Nederland maakt zich op voor een van de heetste periodes van deze zomer. Vandaag en morgen lopen de temperaturen op grote schaal op tot ruim boven de 30 graden, terwijl de luchtvochtigheid hoog blijft. Daardoor voelt het op veel plaatsen nog warmer aan dan de thermometer aangeeft. Het KNMI heeft voor het hele land code geel afgegeven vanwege de hitte en ook het Nationaal Hitteplan is in werking getreden.
Volgens de huidige weersverwachtingen wordt vooral het zuiden van het land zwaar getroffen door de hitte. In Limburg kan het kwik vandaag oplopen tot maar liefst 36 à 37 graden. Daarnaast bestaat er later op de dag kans op stevige regen- en onweersbuien. Ondertussen kijkt weerkundig strateeg Marc Putto alweer vooruit naar volgende week, wanneer de temperaturen volgens zijn verwachting mogelijk nóg verder oplopen.
Zon zorgt voor razendsnelle opwarming
De dag begint op veel plaatsen met flink wat zon. Hoewel er lokaal wat sluierbewolking aanwezig is, krijgt de zon al vroeg voldoende ruimte om de temperatuur snel te laten stijgen.
Tegen het einde van de ochtend wordt het in het noorden van het land al ongeveer 26 graden. In het midden van Nederland stijgt het kwik richting de 28 tot 30 graden, terwijl het in Limburg rond het middaguur lokaal al 31 graden kan worden.
De wind is zwak tot matig en waait uit oostelijke richting. Langs de noordkust kan de wind af en toe wat aantrekken, waardoor het daar iets aangenamer blijft dan in het binnenland.
Middag brengt tropische temperaturen
In de middag bereikt de hitte haar hoogtepunt. Vrijwel overal stijgt de temperatuur tot boven de tropische grens van 30 graden.
In het noorden wordt het ongeveer 30 graden, terwijl het midden van het land rekening moet houden met maxima rond de 32 graden.
De hoogste temperaturen worden verwacht in het zuiden. Vooral in Limburg kan het kwik oplopen naar 36 of zelfs 37 graden. Daarmee behoort deze regio tot de warmste plekken van Europa.
Door de hoge luchtvochtigheid voelt de warmte bovendien benauwd aan. Het lichaam heeft daardoor meer moeite om af te koelen, waardoor de gevoelstemperatuur nog hoger kan uitvallen.
KNMI geeft code geel af
Vanwege de extreme warmte heeft het KNMI voor het hele land code geel afgegeven.
Met deze waarschuwing wil het weerinstituut mensen erop wijzen dat langdurige blootstelling aan hoge temperaturen gezondheidsrisico’s met zich mee kan brengen.
Vooral ouderen, jonge kinderen en mensen met een kwetsbare gezondheid lopen extra risico tijdens langdurige hitte.
Het advies luidt daarom om voldoende water te drinken, zware lichamelijke inspanning zoveel mogelijk te vermijden en de zon tijdens de heetste uren van de dag te mijden.
Nationaal Hitteplan actief
Naast de waarschuwing van het KNMI is ook het Nationaal Hitteplan van kracht.
Het RIVM roept mensen op extra aandacht te besteden aan kwetsbare personen in hun omgeving. Denk daarbij aan ouderen, chronisch zieken en mensen die zelfstandig wonen.
Voor deze groepen kan extreme hitte sneller leiden tot uitdroging of andere gezondheidsproblemen.
Ook wordt geadviseerd woningen zo koel mogelijk te houden door ramen en gordijnen overdag gesloten te houden en pas ’s avonds goed te ventileren.
Kans op onweer in het zuiden
Hoewel het grootste deel van Nederland vandaag droog blijft, verandert het weerbeeld later op de dag.
In de tweede helft van de avond neemt vanuit het zuiden de bewolking toe. Vooral in Limburg en Noord-Brabant bestaat kans op regen- en onweersbuien.
Lokaal kunnen deze buien stevig uitpakken. Naast regen is ook onweer mogelijk en kan de wind tijdelijk flink aantrekken.
Later op de avond trekken de buien mogelijk verder richting het midden van het land.
Niet overal zal neerslag vallen. Op veel plaatsen blijft het droog, maar ook daar blijft het benauwd warm.
Een tropische plaknacht
Ook tijdens de nacht koelt het nauwelijks af.
Op veel plaatsen blijft de temperatuur rond of zelfs boven de 20 graden hangen. Meteorologen spreken dan van een tropennacht.
In combinatie met de hoge luchtvochtigheid kan dat zorgen voor een zogenaamde plaknacht, waarin slapen voor veel mensen lastig wordt.
Vooral in stedelijke gebieden blijft de warmte lang hangen doordat gebouwen en asfalt overdag veel warmte hebben opgenomen.
Morgen opnieuw tropisch warm
Ook morgen blijft het zomerse weer aanhouden.
Hoewel de temperaturen op sommige plaatsen een paar graden lager uitvallen dan vandaag, wordt het opnieuw op grote schaal tropisch warm.
Daarnaast blijft de lucht vochtig, waardoor het opnieuw benauwd zal aanvoelen.
Later op de dag kunnen opnieuw enkele regen- en onweersbuien ontstaan, afhankelijk van de ontwikkeling van de atmosfeer.
Blik op volgende week
Terwijl Nederland zich voorbereidt op deze hittegolf, kijken sommige weerdeskundigen inmiddels al vooruit naar volgende week.
Weerkundig strateeg Marc Putto verwacht dat rond 12 augustus mogelijk nóg extremere temperaturen worden bereikt.
Volgens zijn verwachting zou het kwik lokaal zelfs richting de 41 graden kunnen stijgen.
Dat zou uitzonderlijk zijn voor Nederland en ruim boven de huidige temperatuurrecords uitkomen.
Daarbij moet wel worden opgemerkt dat verwachtingen op langere termijn nog onzeker zijn. Weermodellen kunnen de komende dagen nog veranderen, waardoor de uiteindelijke temperaturen hoger of juist lager kunnen uitvallen.
Voorzichtigheid blijft belangrijk
Of de voorspelling van 41 graden uiteindelijk werkelijkheid wordt, zal de komende dagen moeten blijken. Vast staat wel dat Nederland voorlopig te maken krijgt met een periode van uitzonderlijk warm en benauwd zomerweer.
Wie naar buiten gaat, doet er verstandig aan voldoende water te drinken, de schaduw op te zoeken en zware inspanning tijdens de heetste uren van de dag te beperken.
Vooral kwetsbare groepen doen er goed aan de adviezen van het KNMI en het RIVM op te volgen. Met de combinatie van hoge temperaturen, een hoge luchtvochtigheid en mogelijke onweersbuien belooft het een weerperiode te worden die om extra alertheid vraagt.
Actueel
Grootste zonsverduistering in 27 jaar op komst: Zo laat is het hoogtepunt en op DEZE plekken heb je het allerbeste uitzicht
Liefhebbers van sterrenkunde kunnen zich opmaken voor een bijzonder natuurverschijnsel. Op 12 augustus is boven Nederland een indrukwekkende gedeeltelijke zonsverduistering te zien. Volgens kenners wordt dit de grootste eclips die vanuit ons land zichtbaar is sinds 11 augustus 1999. Tijdens het hoogtepunt verdwijnt bijna 90 procent van de zon achter de maan, waardoor de hemel er korte tijd heel anders uit zal zien dan normaal.
Hoewel het geen totale zonsverduistering wordt, belooft het toch een spectaculair schouwspel te worden. Zeker wanneer de weersomstandigheden meewerken, krijgen miljoenen Nederlanders de kans om dit bijzondere astronomische fenomeen met eigen ogen te bewonderen.
Wat is een zonsverduistering?
Een zonsverduistering ontstaat wanneer de maan precies tussen de aarde en de zon schuift. Daardoor blokkeert de maan tijdelijk een deel van het zonlicht dat normaal gesproken de aarde bereikt.
Omdat de maan veel kleiner is dan de zon, lijkt dat misschien onmogelijk. Toch zijn beide hemellichamen vanaf de aarde vrijwel even groot aan de hemel. Dat komt doordat de zon veel verder van de aarde staat dan de maan.
Wanneer beide hemellichamen precies op één lijn staan, schuift de maan voor de zon langs. Afhankelijk van de positie op aarde kan de zon volledig of gedeeltelijk worden afgedekt.
In Nederland is op 12 augustus sprake van een gedeeltelijke zonsverduistering. Dat betekent dat niet de hele zon verdwijnt, maar een groot deel ervan.
Grootste eclips sinds 1999
Voor Nederlandse begrippen is deze verduistering bijzonder. De laatste keer dat een vergelijkbaar grote zonsverduistering zichtbaar was, was op 11 augustus 1999.
Destijds trokken honderdduizenden mensen naar buiten om het verschijnsel te bekijken. Ook nu verwachten sterrenkundigen dat veel mensen hun camera of verrekijker erbij zullen pakken om het moment vast te leggen.
Tijdens het hoogtepunt zal bijna 90 procent van het oppervlak van de zon achter de maan verdwijnen. Alleen een smalle boog aan de bovenzijde van de zon blijft zichtbaar.
Dat zorgt voor een opvallend beeld aan de hemel en kan er bovendien voor zorgen dat het tijdelijk iets donkerder lijkt dan normaal.
Zo verloopt de verduistering
De eclips begint in Nederland aan het begin van de avond.
Rond 19.16 uur schuift de maan voor het eerst voor de zon langs. Vanaf dat moment is langzaam te zien hoe een steeds groter deel van de zon verdwijnt.
Het hoogtepunt volgt ongeveer een uur later.
Om 20.11 uur is de verduistering het grootst en is bijna negen tiende van de zon afgedekt.
Daarna schuift de maan langzaam weer verder, waardoor steeds meer zonlicht zichtbaar wordt.
Kort na 21.00 uur is het verschijnsel weer voorbij en staat de zon opnieuw volledig vrij aan de hemel.
De exacte tijden kunnen overigens enkele minuten verschillen, afhankelijk van de plaats waar je je bevindt.
Waar kun je het beste kijken?
Omdat de zon tijdens de verduistering relatief laag boven de horizon staat, is een vrije blik richting het noordwesten belangrijk.
Wie tussen hoge gebouwen woont of veel bomen in de omgeving heeft, doet er verstandig aan een open plek op te zoeken.
Volgens deskundigen behoren de stranden aan de Nederlandse westkust tot de mooiste locaties om de eclips te bekijken.
Daar is de horizon vrijwel volledig vrij en heb je de grootste kans op een onbelemmerd uitzicht terwijl de zon langzaam achter de maan verdwijnt.
Ook voor fotografen biedt dat fraaie mogelijkheden om bijzondere beelden te maken.
Alleen kijken met goede bescherming
Hoewel een zonsverduistering spectaculair is om te zien, waarschuwen experts dat het gevaarlijk blijft om rechtstreeks naar de zon te kijken.
Ook wanneer een groot deel van de zon wordt afgedekt, is het overgebleven zonlicht nog altijd fel genoeg om blijvende schade aan de ogen te veroorzaken.
Daarom wordt nadrukkelijk geadviseerd uitsluitend gebruik te maken van een speciale eclipsbril of andere goedgekeurde zonnefilters.
Een gewone zonnebril biedt daarvoor onvoldoende bescherming.
Ook camera’s, verrekijkers en telescopen mogen alleen worden gebruikt wanneer ze zijn voorzien van geschikte zonnefilters.
Bijzonder moment voor sterrenliefhebbers
Voor veel amateurastronomen is een grote zonsverduistering een van de hoogtepunten van het jaar.
Zulke verschijnselen komen immers niet vaak voor en zijn bovendien sterk afhankelijk van de plek waar je je bevindt.
Juist daarom kijken veel liefhebbers al maanden uit naar 12 augustus.
Ook sterrenwachten en astronomieverenigingen organiseren op verschillende locaties bijeenkomsten waar bezoekers onder begeleiding veilig naar de verduistering kunnen kijken.
Weer speelt belangrijke rol
Zoals bij ieder natuurverschijnsel blijft het weer uiteindelijk bepalend.
Wanneer er veel bewolking aanwezig is, kan het zicht op de verduistering beperkt zijn.
Is de lucht helder, dan zal het verloop van de eclips vrijwel volledig zichtbaar zijn.
Meteorologen houden de weersituatie de komende dagen dan ook nauwlettend in de gaten.
Een zeldzaam schouwspel
Hoewel Nederland regelmatig kleine gedeeltelijke zonsverduisteringen meemaakt, behoort een eclips van deze omvang tot de uitzonderingen.
Dat maakt 12 augustus voor veel mensen een bijzondere datum.
Wie het fenomeen wil meemaken, doet er verstandig aan tijdig een geschikte locatie op te zoeken en vooral veilige oogbescherming mee te nemen.
Als de weersomstandigheden gunstig zijn, krijgen miljoenen Nederlanders de kans om getuige te zijn van een indrukwekkend hemelverschijnsel dat zich slechts zelden in deze vorm laat zien. Voor veel liefhebbers wordt het ongetwijfeld een van de mooiste astronomische momenten van de afgelopen decennia.