Actueel
Vanaf 12 augustus: nieuwe verplichting geldt voor alle supermarktklanten
Miljoenen Nederlanders kunnen de komende jaren veranderingen gaan merken in de supermarkt en bij online bestellingen. Nieuwe Europese regels moeten ervoor zorgen dat verpakkingen kleiner, lichter en beter recyclebaar worden. De maatregelen worden stapsgewijs ingevoerd en moeten vooral de enorme hoeveelheid verpakkingsafval binnen Europa terugdringen.
Europa wil hoeveelheid verpakkingsafval flink verminderen
Wie regelmatig boodschappen doet, kent het verschijnsel waarschijnlijk wel: een grote doos openen om vervolgens te ontdekken dat het daadwerkelijke product maar een klein gedeelte van de verpakking inneemt.
Als het aan de Europese Unie ligt, moet daar steeds vaker een einde aan komen.
Europa produceert namelijk enorme hoeveelheden verpakkingsafval. Volgens de Europese Commissie komt dat neer op bijna 190 kilo per inwoner per jaar. Zonder nieuwe maatregelen dreigt die hoeveelheid de komende jaren verder toe te nemen.
Daarom zijn nieuwe regels opgesteld die fabrikanten, supermarkten, importeurs en webwinkels dwingen kritischer te kijken naar de manier waarop producten worden verpakt.
Centraal daarin staat de Europese Packaging and Packaging Waste Regulation, oftewel de PPWR.
Verpakkingen moeten kleiner en lichter
Een van de belangrijkste uitgangspunten van de nieuwe regelgeving is dat verpakkingen niet onnodig groot of zwaar mogen zijn.
Fabrikanten moeten hun verpakkingen zo ontwerpen dat er niet méér materiaal wordt gebruikt dan noodzakelijk is om het product veilig te verpakken.
Voor consumenten kan dat betekenen dat bepaalde producten in de toekomst in kleinere dozen, zakken en andere verpakkingen terechtkomen.
Het product zelf hoeft daardoor natuurlijk niet kleiner te worden. Het gaat juist om het terugdringen van overbodig verpakkingsmateriaal en lege ruimte rondom producten.
De bekende enorme doos met daarin een relatief klein artikel moet daardoor uiteindelijk steeds minder vaak voorkomen.
Ook webwinkels krijgen ermee te maken
Niet alleen de supermarkt krijgt te maken met veranderingen. Ook bij online bestellingen moet efficiënter worden verpakt.
Iedereen die regelmatig iets online koopt, heeft waarschijnlijk weleens een pakket ontvangen waarbij een klein artikel in een opvallend grote verzenddoos zat.
Juist die lege ruimte wil Europa aanpakken.
Voor transport- en verzendverpakkingen komen strengere eisen. Vanaf 2030 geldt volgens de regelgeving onder meer een maximale hoeveelheid loze ruimte van 50 procent voor bepaalde verpakkingen.
Daarmee moet niet alleen karton of ander verpakkingsmateriaal worden bespaard. Kleinere pakketten betekenen ook dat vrachtwagens en bestelwagens efficiënter kunnen worden gevuld.
Recycling wordt belangrijker
Een tweede belangrijk onderdeel van de plannen heeft betrekking op recycling.
Verpakkingen moeten steeds meer worden ontworpen met het oog op hergebruik van de gebruikte grondstoffen. Een verpakking die uit allerlei moeilijk van elkaar te scheiden materialen bestaat, kan recycling namelijk ingewikkelder maken.
Producenten zullen daarom bij het ontwerpen al rekening moeten houden met wat er met de verpakking gebeurt nadat de consument het product heeft gebruikt.
Het uiteindelijke doel is een systeem waarin veel meer materiaal opnieuw als grondstof kan worden ingezet.
Daarmee wil Europa minder afhankelijk worden van nieuwe grondstoffen en tegelijkertijd de hoeveelheid afval die wordt verbrand of op andere manieren verdwijnt verminderen.
Schadelijke stoffen verder beperkt
Ook de samenstelling van verpakkingen wordt aangepakt.
Voor bepaalde voedselverpakkingen worden bijvoorbeeld strengere beperkingen gesteld aan het gebruik van PFAS. Deze chemische stoffen kunnen zeer lang in het milieu aanwezig blijven.
Door het gebruik ervan terug te dringen, wil Europa zowel gezondheids- en milieurisico’s beperken als voorkomen dat schadelijke stoffen het recyclingproces bemoeilijken.
De nieuwe regels gaan daardoor veel verder dan alleen het formaat van een kartonnen doos.
Niet alles verandert meteen
Consumenten hoeven overigens niet te verwachten dat van de ene op de andere dag alle verpakkingen in Nederlandse supermarkten veranderen.
De verschillende onderdelen van de Europese regelgeving worden verspreid over meerdere jaren ingevoerd. Bedrijven krijgen daardoor tijd om verpakkingslijnen, materialen en ontwerpen aan te passen.
Een verandering die bijvoorbeeld nog langer op zich laat wachten, betreft uniforme Europese labels voor afvalscheiding.
Het idee is dat consumenten straks gemakkelijker kunnen zien in welke afvalstroom een verpakking thuishoort. Daarvoor moeten in Europa dezelfde herkenbare pictogrammen worden gebruikt.
De definitieve vormgeving daarvan moet echter nog verder worden uitgewerkt. De verwachting is dat dergelijke uniforme labels op zijn vroegst vanaf augustus 2028 verplicht worden.
Tot die tijd blijven consumenten vooral de bestaande nationale aanduidingen tegenkomen.
Producent krijgt meer verantwoordelijkheid
Voor fabrikanten en importeurs betekenen de maatregelen ondertussen behoorlijk wat werk.
Bedrijven moeten kunnen aantonen dat hun verpakkingen voldoen aan de Europese eisen. Daarbij wordt gekeken naar onder andere materiaalgebruik, recyclebaarheid en de hoeveelheid verpakking die noodzakelijk is.
Daarnaast blijven producenten financieel verantwoordelijk voor de inzameling en verwerking van verpakkingsafval in landen waar hun producten worden verkocht.
Het principe daarachter is duidelijk: degene die verpakkingen op de markt brengt, draagt ook verantwoordelijkheid voor wat er uiteindelijk met dat materiaal gebeurt.
Steeds meer gerecycled materiaal
De komende jaren worden ook de Europese ambities voor recycling verder aangescherpt.
Daardoor moet een steeds groter gedeelte van onder andere kunststof, aluminium en staal opnieuw worden verwerkt en als grondstof worden gebruikt.
Voor consumenten kan dat uiteindelijk zichtbaar worden aan de verpakkingen zelf. Ze kunnen eenvoudiger worden ontworpen, uit minder verschillende materialen bestaan en vaker gerecycled materiaal bevatten.
Daarnaast wil Europa sterker inzetten op herbruikbare oplossingen, waardoor bepaalde wegwerpverpakkingen geleidelijk minder gebruikelijk kunnen worden.
Wat merkt de Nederlandse consument?
Voor Nederlandse huishoudens verandert de manier waarop afval wordt weggegooid voorlopig niet plotseling.
De grootste veranderingen zullen waarschijnlijk geleidelijk zichtbaar worden tijdens het boodschappen doen of bij het openen van online bestellingen.
Denk aan compactere verpakkingen, minder lege ruimte in dozen, andere materialen en uiteindelijk duidelijkere informatie over recycling.
Het gaat dus niet om één enorme verandering die onmiddellijk zichtbaar is, maar om een reeks maatregelen die gedurende meerdere jaren worden ingevoerd.
De vertrouwde grote doos met opvallend weinig inhoud kan daardoor steeds meer uit het straatbeeld verdwijnen. Als de Europese plannen werken zoals bedoeld, houden consumenten uiteindelijk minder verpakkingsmateriaal over terwijl dezelfde producten gewoon in het schap blijven liggen.
Actueel
Het weer slaat om: Hier worden plensbuien, windstoten, hagel en onweer verwacht
Wie vorige week nog genoot van tropische temperaturen en volop zon, krijgt de komende dagen met totaal ander weer te maken. Het zomerweer heeft plaatsgemaakt voor een frisse en wisselvallige periode. Regen, stevige wind en zelfs onweersbuien staan op het programma. Volgens weerman Dennis Wilt moeten we voorlopig rekening houden met temperaturen die behoorlijk laag liggen voor augustus.
Vandaag begint grijs en nat
De dag begint op veel plaatsen bewolkt en regenachtig. Een regenzone trekt over Nederland en verlaat het land uiteindelijk via het oosten.
In de tweede helft van de ochtend wordt het op steeds meer plaatsen wat droger. Helemaal verdwijnen de buien echter niet. Verspreid over Nederland kan nog altijd wat regen vallen.
De temperatuur blijft ondertussen bescheiden. Rond het middaguur ligt het kwik afhankelijk van de regio tussen ongeveer 15 en 20 graden. Dat is een enorm verschil met het hete zomerweer van vorige week.
Ook de wind laat zich nadrukkelijk voelen. Vanuit het westen staat een matige wind, terwijl het aan de kust behoorlijk harder kan waaien. Daar kan de wind krachtig worden.
Vanmiddag mogelijk even de zon
Tijdens de middag blijft er veel bewolking aanwezig, maar het wordt zeker niet overal voortdurend nat. Er komen ook langere droge perioden voor en plaatselijk weet zelfs de zon even door het wolkendek heen te breken.
Daarmee loopt de temperatuur nog iets verder op.
Vooral in het zuiden zijn de hoogste temperaturen te vinden. In Zeeland en Brabant kan het ongeveer 23 graden worden. Daarmee voelt het daar een stuk aangenamer dan tijdens de natte ochtend.
In andere delen van het land blijft het koeler.
Wie vandaag naar buiten gaat, doet er daarom goed aan rekening te houden met snel veranderende omstandigheden. Een droge periode kan zomaar worden afgewisseld door een bui.
Vanavond wordt het rustiger
In de avond lijkt het weerbeeld tijdelijk iets vriendelijker te worden.
De bewolking breekt op verschillende plaatsen en het blijft naar verwachting op veel plekken droog. Een volledig droge avond kan echter niet worden gegarandeerd, want lokaal blijft een enkele bui mogelijk.
Het wordt daarmee een relatief rustige periode voordat het weer morgen opnieuw onstuimiger wordt.
En vooral die verwachting voor morgen springt in het oog.
Morgen opnieuw buien en kans op onweer
Woensdag begint namelijk opnieuw met flink wat bewolking. Vanuit verschillende plaatsen kunnen buien ontstaan en daarbij is ook onweer mogelijk.
Plaatselijk kan in korte tijd behoorlijk wat regen vallen. Na de lange droge en warme periode is dat voor de natuur welkom, maar voor mensen die onderweg zijn kan het natuurlijk voor de nodige overlast zorgen.
Een paraplu meenemen lijkt dan ook geen overbodige luxe, al kan bij stevige wind een regenjas praktischer zijn.
In de loop van de ochtend en middag blijven verspreid over het land buien ontstaan.
Binnenland krijgt meeste buien
Volgens de verwachting is vooral in het binnenland de kans op buien behoorlijk groot.
Daar kan het weer gedurende de dag snel omslaan. Het ene moment is het droog en mogelijk zelfs even zonnig, terwijl niet veel later opnieuw een stevige bui kan ontstaan.
In de kustgebieden ziet het weerbeeld er iets anders uit. Daar krijgt de zon waarschijnlijk vaker de gelegenheid om door te breken.
Dat betekent overigens niet dat de kust helemaal droog blijft. Ook daar kunnen buien ontstaan, maar de droge en zonnige perioden lijken wat talrijker te worden.
Temperaturen blijven achter
Wie hoopt dat de warmte snel terugkeert, komt voorlopig bedrogen uit.
Woensdag worden temperaturen van ongeveer 18 tot 20 graden verwacht. Voor hartje augustus is dat aan de frisse kant, zeker wanneer de zon achter de wolken verdwijnt en er tegelijkertijd een stevige wind staat.
Het contrast met vorige week is daarmee groot.
Toen draaide alles nog om hitte en verkoeling zoeken. Nu komen een jas en paraplu ineens weer van pas.
Ook morgenavond nog kans op regen
Tegen woensdagavond wordt het op verschillende plaatsen opnieuw wat rustiger.
Er worden droge en heldere perioden verwacht en plaatselijk kan het langere tijd helemaal droog blijven. Toch blijft ook dan een lokale bui mogelijk.
In de nacht verandert daar weinig aan.
Op verschillende plaatsen kunnen opnieuw buien ontstaan, waarbij vooral de kustregio’s in de gaten moeten worden gehouden.
Daar kunnen de buien steviger uitpakken.
Hagel, onweer en windstoten mogelijk
Bij de zwaarste buien kan het bovendien niet alleen regenen.
Lokaal behoort ook onweer tot de mogelijkheden en daarnaast kan er hagel vallen. Stevige windstoten kunnen eveneens voorkomen wanneer een actieve bui overtrekt.
Het wisselvallige karakter van het weer houdt daarmee zowel overdag als ’s nachts aan.
Voor mensen die buitenactiviteiten hebben gepland, is het verstandig om de actuele weersverwachting in de gaten te houden. De verschillen kunnen lokaal namelijk behoorlijk groot zijn.
Van tropische hitte naar fris zomerweer
De omslag met vorige week kan nauwelijks groter zijn.
Na een periode waarin hoge temperaturen en zonneschijn het weerbeeld bepaalden, bevinden we ons nu in veel koelere en onstabielere lucht.
Dat betekent voorlopig geen langdurige zonnige zomerdagen, maar een afwisseling van wolken, regen, droge momenten en af en toe zon.
De komende dagen blijft de paraplu dus binnen handbereik. Vooral woensdag kan het plaatselijk stevig tekeergaan met regen, onweer, hagel en windstoten, terwijl de temperaturen met ongeveer 18 tot 20 graden duidelijk achterblijven bij wat we vorige week gewend waren.