Actueel
Rutte tijdens eerste NAVO-speech: ´We moeten ons mentaal voorbereiden op oorlog!´
In een krachtige toespraak in Brussel waarschuwde NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte de wereld voor de dreigende geopolitieke instabiliteit. Volgens de oud-premier van Nederland zijn landen onvoldoende voorbereid op mogelijke conflicten, vooral met Rusland. Hij dringt aan op hogere defensie-uitgaven en mentale paraatheid.

“We zijn niet klaar voor wat eraan komt”
Rutte benadrukte dat de huidige defensie-uitgaven niet toereikend zijn om toekomstige dreigingen het hoofd te bieden. “We zijn niet klaar voor wat er over vier tot vijf jaar op ons afkomt,” zei hij. De focus lag op Rusland, dat volgens hem bezig is met een langdurige confrontatie tegen zowel Oekraïne als NAVO-landen. Hij noemde de huidige veiligheidscrisis “de ergste in zijn leven.”

Hogere defensienormen nodig
Tijdens de Koude Oorlog besteedden NAVO-landen meer dan 3 procent van hun bbp aan defensie. Momenteel is de doelstelling 2 procent, maar Rutte vindt dit onvoldoende. Hij pleitte voor een verhoging naar minimaal 2,5 procent als tussendoel, met een uiteindelijke norm van 3 procent tegen 2030.

De Financial Times bevestigde dat NAVO-landen deze verhogingen bespreken. Van de 31 NAVO-leden voldoen momenteel 23 landen aan de huidige norm van 2 procent. Nederland behaalde die doelstelling dit jaar voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig deze norm wettelijk vast te leggen.

Russische dreiging en bredere zorgen
Rutte waarschuwde niet alleen voor Rusland, maar ook voor andere landen zoals China, Iran en Noord-Korea. Deze staten worden door de NAVO gezien als strategische tegenstanders die gericht zijn op het verzwakken van Noord-Amerika en Europa. “China breidt zijn kernwapenarsenaal uit in een alarmerend tempo,” stelde Rutte, wat volgens hem een extra reden is om waakzaam te zijn.

“Oorlogsmentaliteit noodzakelijk”
Volgens Rutte is een “oorlogsmentaliteit” nodig om voorbereid te zijn op de uitdagingen van de toekomst. “Rusland bereidt zich voor op een langdurige confrontatie,” zei hij. Deze waarschuwing komt op een moment van toenemende spanning in Europa en daarbuiten, waarbij zowel economische als militaire stabiliteit onder druk staan.

Nederland zet stappen vooruit
Nederland heeft dit jaar voor het eerst de 2-procentnorm behaald en speelt een actieve rol binnen de NAVO. Toch benadrukt Rutte dat meer landen deze stap moeten volgen. De druk om de uitgaven te verhogen naar 3 procent is groot, zeker nu de geopolitieke dreigingen blijven toenemen.

Een boodschap aan de wereld
Met zijn toespraak roept Rutte op tot actie en een hernieuwde focus op veiligheid. Zijn boodschap is duidelijk: de tijd van afwachten is voorbij. Als landen nu niet investeren in defensie en mentale paraatheid, kan de wereld zich volgens hem niet goed wapenen tegen toekomstige conflicten.
Actueel
Schokkend rapport RIVM: ‘Nieuwe grote dreigingen komen eraan en we zijn niet voorbereid’

Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) waarschuwt in een nieuwe risicoscan voor verschillende ontwikkelingen die de volksgezondheid in Nederland de komende jaren onder druk kunnen zetten. Volgens deskundigen nemen meerdere risico’s tegelijkertijd toe, waardoor de kans op nieuwe gezondheidscrises groeit.
In het rapport wijzen experts onder meer op de afnemende internationale samenwerking bij de bestrijding van infectieziekten, de dalende vaccinatiebereidheid en de gevolgen van klimaatverandering. Ook waarschuwen zij dat een nieuwe pandemie in de toekomst niet kan worden uitgesloten.
Wereldwijde samenwerking onder druk
Een van de grootste zorgen die in het rapport wordt genoemd, is de verminderde slagkracht van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Volgens de geraadpleegde experts kan een sterke internationale samenwerking juist van groot belang zijn bij het vroegtijdig signaleren en bestrijden van uitbraken van infectieziekten.
Wanneer landen minder intensief samenwerken of informatie minder snel delen, kan dat volgens deskundigen gevolgen hebben voor de snelheid waarmee nieuwe gezondheidsdreigingen worden aangepakt.
Daling vaccinatiegraad baart zorgen
Daarnaast maken experts zich zorgen over de afnemende bereidheid om vaccinaties te halen. In verschillende landen daalt de vaccinatiegraad, waardoor infectieziekten zich gemakkelijker kunnen verspreiden.
Volgens het RIVM is een hoge vaccinatiegraad belangrijk om kwetsbare groepen te beschermen en uitbraken zoveel mogelijk te voorkomen. Wanneer minder mensen zich laten vaccineren, neemt de kans op grotere verspreiding van bepaalde ziekten toe.
Klimaat en milieu spelen steeds grotere rol
Naast infectieziekten wijst het RIVM ook op andere ontwikkelingen die de volksgezondheid kunnen beïnvloeden. Klimaatverandering, lucht- en milieuvervuiling en de toenemende antimicrobiële resistentie worden genoemd als belangrijke risico’s voor de komende jaren.
Vooral antimicrobiële resistentie baart wetenschappers zorgen. Daarbij worden bacteriën, virussen of schimmels steeds minder gevoelig voor medicijnen die nu nog effectief zijn. Daardoor kunnen infecties in de toekomst moeilijker te behandelen worden.
Volgens het RIVM kan dat grote gevolgen hebben wanneer zich opnieuw een ernstige infectieziekte verspreidt.
Nieuwe pandemie blijft reëel scenario
Onderzoekers benadrukken dat de coronapandemie waarschijnlijk niet de laatste wereldwijde uitbraak is geweest. Binnen de wetenschap bestaat al langer de verwachting dat er in de toekomst opnieuw een pandemie zal ontstaan.
Onderzoeker Pramiti Parwani stelt dat de vraag volgens veel experts niet is óf er een nieuwe pandemie komt, maar wanneer.
Volgens haar maakt de sterk verbonden wereld van vandaag het mogelijk dat nieuwe ziekteverwekkers zich sneller over meerdere landen verspreiden dan vroeger het geval was.
Vogelgriep wordt nauwlettend gevolgd
Ook buiten Nederland blijven wetenschappers mogelijke pandemische dreigingen volgen. Voormalig WHO-hoofdwetenschapper Dr. Soumya Swaminathan noemde eerder het H5N1-vogelgriepvirus als een van de belangrijkste virussen die wereldwijd in de gaten worden gehouden.
Influenzavirussen behoren volgens haar al jarenlang tot de grootste potentiële pandemische risico’s. Ook coronavirussen blijven hoog op de lijst staan van ziekteverwekkers die zich mogelijk verder kunnen ontwikkelen.
H5N1 veroorzaakt vooral infecties bij vogels, maar in sommige gevallen raken ook zoogdieren en mensen besmet.
Waarom H5N1 extra aandacht krijgt
Volgens deskundigen wordt het virus nauwlettend gevolgd omdat influenzavirussen voortdurend kunnen veranderen. Wanneer een virus zich beter weet aan te passen aan zoogdieren, bestaat de mogelijkheid dat nieuwe mutaties ontstaan.
Dat betekent niet dat een pandemie onvermijdelijk is, maar wel dat gezondheidsorganisaties wereldwijd de ontwikkelingen scherp blijven monitoren.
Experts benadrukken dat juist vroege signalering, internationale samenwerking en goede voorbereiding belangrijk zijn om snel te kunnen handelen wanneer zich nieuwe infectieziekten aandienen.
Voorbereid blijven
Het RIVM benadrukt dat de risicoscan bedoeld is om mogelijke toekomstige ontwikkelingen in kaart te brengen en overheden te helpen zich tijdig voor te bereiden. Daarbij gaat het niet alleen om infectieziekten, maar ook om bredere uitdagingen zoals klimaatverandering, milieuvervuiling en de toenemende druk op de gezondheidszorg.
Volgens deskundigen blijft investeren in preventie, internationale samenwerking, wetenschappelijk onderzoek en een goed functionerende gezondheidszorg essentieel om toekomstige gezondheidscrises zo goed mogelijk het hoofd te kunnen bieden.