Actueel
Met deze handige tips kom je warme nachten in Nederland en België door
Nederland en België maken zich op voor een uitzonderlijk warme dag. Het KNMI heeft voor grote delen van Nederland code rood afgegeven vanwege de extreme hitte. De temperaturen kunnen oplopen tot rond de 40 graden en ook ’s nachts koelt het nauwelijks af. Juist die aanhoudende warmte maakt de hittegolf extra zwaar.
In landen als Spanje, Portugal en Zuid-Frankrijk zijn zulke temperaturen al veel langer een terugkerend verschijnsel. Daar hebben mensen geleerd hoe ze hun dagelijkse leven aanpassen om de hitte beter door te komen. Veel van die gewoontes kunnen ook in Nederland en België goed van pas komen.
Extreme hitte houdt Europa in zijn greep
De hoge temperaturen worden veroorzaakt door een krachtig hogedrukgebied boven Zuid- en West-Europa. Daardoor blijft warme lucht langdurig hangen en is er nauwelijks wind die voor afkoeling zorgt.
In Spanje en Portugal werden de afgelopen periode lokaal temperaturen boven de 40 graden gemeten. Ook Frankrijk kreeg al te maken met een uitzonderlijk vroege hittegolf. De warme lucht heeft inmiddels ook de Benelux bereikt, waar de temperaturen de komende dagen uitzonderlijk hoog uitvallen.
Gebruik de airco verstandig
Veel mensen zoeken verkoeling met een airconditioner, maar deskundigen waarschuwen dat een te groot temperatuurverschil juist klachten kan veroorzaken.
Spaanse gezondheidsinstanties adviseren om een airco in te stellen op ongeveer 24 tot 26 graden. Dat zorgt voor een aangename temperatuur zonder dat het verschil met buiten te groot wordt.
Wanneer een ruimte veel kouder is dan de buitentemperatuur, kunnen droge ogen, een geïrriteerde keel of stijve spieren ontstaan. Daarnaast kost het veel meer energie om een woning extreem af te koelen.

Ventilator helpt, maar gebruik hem slim
Ook ventilatoren zijn populair tijdens warme dagen, maar bij zeer hoge buitentemperaturen is hun effect beperkt.
In Zuid-Europa richten veel mensen de luchtstroom niet rechtstreeks op hun gezicht, maar juist op hun voeten of onderbenen. Die lichaamsdelen zijn goed doorbloed, waardoor het lichaam de verkoeling beter ervaart.
Een ventilator zorgt bovendien voor extra verdamping van zweet, waardoor het lichaam zichzelf efficiënter kan afkoelen.
De handwaaier blijft verrassend effectief
Hoewel het misschien ouderwets lijkt, is de handwaaier in landen als Spanje nog altijd een veelgebruikt hulpmiddel.
Door voortdurend lucht langs het gezicht en de hals te bewegen, verdampt zweet sneller en koelt het lichaam op een natuurlijke manier af.
Het grote voordeel is dat een handwaaier geen elektriciteit nodig heeft, nauwelijks ruimte inneemt en overal gebruikt kan worden: op het terras, in het openbaar vervoer of tijdens een wandeling.
Drink regelmatig, ook zonder dorst
Een van de belangrijkste adviezen tijdens extreme hitte is voldoende blijven drinken.
Artsen raden aan niet te wachten tot je dorst krijgt. Op dat moment kan het lichaam namelijk al vocht hebben verloren.
Water blijft de beste keuze. Alcohol en grote hoeveelheden cafeïne kunnen juist bijdragen aan uitdroging. Wie langere tijd buiten is, doet er verstandig aan altijd een flesje water mee te nemen.
Vooral ouderen en jonge kinderen lopen een verhoogd risico op uitdroging en moeten extra goed opletten.
Pas je dagindeling aan
In Zuid-Europa is het heel normaal om zware werkzaamheden tijdens de heetste uren van de dag te vermijden.
Ook in Nederland kan dat verstandig zijn. Wie moet sporten, tuinieren of klussen, doet dat bij voorkeur vroeg in de ochtend of later op de avond.
Tussen ongeveer 12.00 en 17.00 uur is de zon het krachtigst en lopen de temperaturen het hoogst op. Tijdens die uren is het verstandig zoveel mogelijk de schaduw of een koele ruimte op te zoeken.
Bescherm jezelf tegen de zon
Naast voldoende drinken is bescherming tegen de zon belangrijk.
Een pet of hoed kan helpen om het hoofd koel te houden. Daarnaast is lichte, luchtige kleding vaak comfortabeler dan donkere kleding, omdat lichte kleuren minder warmte opnemen.
Vergeet ook zonnebrandcrème niet. Bij een hoge UV-index kan een onbeschermde huid al binnen korte tijd verbranden.
Let extra op kwetsbare mensen
Extreme hitte vormt niet voor iedereen hetzelfde risico. Vooral ouderen, jonge kinderen en mensen met een chronische aandoening kunnen sneller gezondheidsproblemen krijgen.
Controleer daarom regelmatig of kwetsbare familieleden, buren of kennissen voldoende drinken en zich goed voelen.
Ook huisdieren verdienen extra aandacht. Zorg altijd voor voldoende vers drinkwater en laat dieren nooit achter in een afgesloten auto.
Kleine aanpassingen maken een groot verschil
Hoewel Nederland en België minder gewend zijn aan langdurige hitte dan Zuid-Europese landen, kunnen eenvoudige maatregelen veel verschil maken.
Door voldoende water te drinken, de heetste uren van de dag te vermijden, verstandig gebruik te maken van airco of ventilator en jezelf goed tegen de zon te beschermen, wordt het een stuk makkelijker om deze uitzonderlijk warme dagen veilig door te komen.
Met de temperaturen die de komende dagen worden verwacht, is het belangrijk om goed naar het lichaam te luisteren en waar mogelijk rust te nemen. Zo kan de impact van de extreme hitte zoveel mogelijk worden beperkt.
Actueel
Zeker 12 doden en 48 gewonden bij ernstig verkeersongeval

In Bulgarije heeft zich dinsdagochtend een enorme verkeersramp voltrokken. Op de belangrijke Trakia-snelweg botsten bij twee grote kettingbotsingen tientallen auto’s, vrachtwagens en andere voertuigen op elkaar. Volgens de laatste berichten zijn zeker twaalf mensen om het leven gekomen en tientallen anderen gewond geraakt.
De omvang van het ongeluk is enorm. Bij de twee botsingen zouden in totaal ongeveer 86 voertuigen betrokken zijn geweest.
Dichte mist speelde volgens de eerste bevindingen een belangrijke rol. De zichtbaarheid zou vlak voor het ongeluk in korte tijd dramatisch zijn afgenomen.
Twee enorme kettingbotsingen
Het drama gebeurde dinsdagochtend op de Trakia-snelweg in de omgeving van Yambol.
De snelweg vormt een belangrijke verbinding tussen de Bulgaarse hoofdstad Sofia en de kustplaats Burgas.
Rond 07.00 uur ging het volledig mis.
Op beide rijbanen ontstonden grote kettingbotsingen, waardoor de snelweg uiteindelijk in beide richtingen moest worden afgesloten.
Auto’s en vrachtwagens botsten achter elkaar op elkaar.
De ravage die achterbleef is enorm.
Ongeveer 86 voertuigen betrokken
Volgens de meest recente informatie waren bij de twee ongevallen samen ongeveer 86 voertuigen betrokken.
Daaronder bevonden zich veel zware vrachtwagens.
Op beelden vanaf de snelweg zijn zwaar beschadigde voertuigen te zien. Sommige auto’s en vrachtwagens kwamen dwars op de weg terecht of kantelden.
Ook ontstond op verschillende plaatsen brand.
Hulpdiensten moesten daardoor onder extreem moeilijke omstandigheden proberen om slachtoffers uit de wrakken te bevrijden.
Zeker twaalf mensen overleden
De Bulgaarse autoriteiten hebben inmiddels bevestigd dat het dodental is opgelopen tot twaalf.
Tien slachtoffers overleden op de plaats van het ongeluk.
Twee andere slachtoffers bezweken later aan hun verwondingen terwijl zij naar medische hulp werden gebracht.
Daarnaast zijn tientallen mensen gewond geraakt.
Over het exacte aantal gewonden lopen de meest recente cijfers nog enigszins uiteen.
Er wordt gesproken over ongeveer 46 tot 50 gewonden.
Slachtoffers naar verschillende ziekenhuizen
Vanwege het grote aantal slachtoffers werden gewonden verdeeld over verschillende ziekenhuizen.
Onder meer ziekenhuizen in Yambol, Sliven en Burgas vingen slachtoffers op.
De omvang van de ramp zorgde ervoor dat grote aantallen ambulances, brandweerlieden, politieagenten en andere hulpverleners naar de snelweg werden gestuurd.
Ook het leger werd ingezet om de hulpverlening te ondersteunen.
Mist kwam plotseling opzetten
De weersomstandigheden lijken een belangrijke factor te zijn geweest.
In het gebied hing dinsdagochtend zeer dichte mist.
Volgens getuigen was het zicht aanvankelijk nog ongeveer 70 tot 80 meter.
Dat veranderde vervolgens razendsnel.
De zichtbaarheid zou plotseling zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter.
Voor automobilisten betekende dit dat voertuigen en obstakels voor hen nauwelijks nog zichtbaar waren.
Eerste botsing richting Burgas
Volgens de eerste reconstructie van de Bulgaarse autoriteiten begon de ramp op de rijbaan richting Burgas.
Een vrachtwagen zou daar in de baan van een bus terecht zijn gekomen.
Vervolgens ontstonden meerdere botsingen.
Een andere vrachtwagen, die graan vervoerde, raakte betrokken bij het ongeval.
Daarna botste ook een personenauto achterop en volgden steeds meer voertuigen.
Binnen korte tijd ontstond een enorme kettingbotsing.
Ook aan andere kant gaat het mis
Alsof de situatie nog niet ernstig genoeg was, ontstond vrijwel op dezelfde locatie ook op de tegenovergestelde rijbaan een groot ongeluk.
Daar reden voertuigen richting Sofia.
De Bulgaarse autoriteiten onderzoeken nog precies hoe deze tweede kettingbotsing ontstond.
Een van de mogelijke verklaringen is dat bestuurders werden afgeleid door de enorme ravage aan de andere kant van de snelweg, terwijl ook daar het zicht door de mist bijzonder slecht was.
Het definitieve onderzoek naar de oorzaak moet daar meer duidelijkheid over geven.
Ooggetuige redt chauffeur uit brandende vrachtwagen
Een ooggetuige vertelde aan de Bulgaarse televisie hoe chaotisch de eerste minuten na de botsing waren.
Hij zag onder meer een brandende vrachtwagencabine.
De man besloot niet af te wachten en gebruikte een krik om een ruit van de cabine kapot te slaan.
Vervolgens wist hij een inzittende uit het brandende voertuig te halen.
Terwijl hij daarmee bezig was, hoorde hij achter zich opnieuw harde klappen.
„Toen hoorde ik alle auto’s op de andere rijstrook op elkaar botsen.”
Volgens de getuige was de mist op dat moment zo dicht dat hij niet verder dan ongeveer vijftig meter kon kijken.
Honderden hulpverleners ingezet
De omvang van de ramp leidde tot een enorme hulpverleningsoperatie.
Honderden politieagenten werden naar het gebied gestuurd.
Ook tientallen ambulances kwamen ter plaatse.
Daarnaast werden volgens de Bulgaarse autoriteiten vijftien brandweervoertuigen ingezet.
Brandweerlieden moesten niet alleen branden bestrijden, maar ook proberen om mensen uit zwaar beschadigde voertuigen te bevrijden.
Mensen zaten vast in voertuigen
De eerste uren lag de absolute prioriteit bij het redden van slachtoffers.
Door de enorme hoeveelheid beschadigde auto’s en vrachtwagens konden hulpverleners niet onmiddellijk overal bij.
Sommige inzittenden zaten bekneld in hun voertuig.
De Bulgaarse autoriteiten maakten daarom duidelijk dat het onderzoek naar de precieze oorzaak pas volledig kon beginnen nadat de reddingsoperatie voldoende was gevorderd.
Het redden van levens had eerst prioriteit.
Vliegtuigen ingezet voor gewonden
Vanwege de omvang van de ramp werden ook vliegtuigen beschikbaar gesteld.
Het Bulgaarse regeringsvliegtuig werd naar Burgas gestuurd zodat het indien nodig kon worden gebruikt voor het vervoeren van gewonden.
Daarnaast werd ook een militair transportvliegtuig van het type Spartan ingezet.
Zo konden slachtoffers indien noodzakelijk snel naar andere ziekenhuizen in Bulgarije worden gebracht.
Premier Rumen Radev naar rampplek
De Bulgaarse premier Rumen Radev paste vanwege de tragedie zijn programma aan.
Hij vertrok richting de plaats van het ongeluk om zich daar te laten informeren over de situatie.
Ook andere officiële activiteiten werden vanwege de omvang van de ramp aangepast of geannuleerd.
De Bulgaarse autoriteiten activeerden bovendien het waarschuwingssysteem BG-ALERT om automobilisten in de omliggende regio’s te informeren over de gevaarlijke omstandigheden en omleidingen.
Snelweg volledig afgesloten
De Trakia-snelweg werd na de ongelukken in beide richtingen afgesloten.
Verkeer moest via alternatieve routes worden omgeleid.
Dat was noodzakelijk vanwege de enorme hoeveelheid wrakken, de reddingswerkzaamheden en het politieonderzoek.
Het zal bovendien tijd kosten om alle beschadigde voertuigen weg te halen en het wegdek volledig vrij te maken.
Onderzoek naar exacte oorzaak
Hoewel de dichte mist een belangrijke rol lijkt te hebben gespeeld, is de definitieve oorzaak nog onderwerp van onderzoek.
De eerste bevindingen wijzen op een combinatie van plotseling sterk verminderd zicht, een nat wegdek en mogelijk snelheden die niet voldoende waren aangepast aan de omstandigheden.
Onderzoekers zullen moeten reconstrueren hoe de eerste botsing precies kon gebeuren en waarom vervolgens zoveel voertuigen bij de kettingbotsingen betrokken raakten.
Ursula von der Leyen reageert
Ook voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft gereageerd op de tragedie.
Zij was op het moment van de ramp voor een werkbezoek in Bulgarije.
Door het ernstige ongeluk werd haar programma aangepast.
Von der Leyen betuigde haar medeleven aan de nabestaanden van de slachtoffers en aan de Bulgaarse bevolking.
Ook sprak zij haar steun uit voor de mensen die gewond raakten en de hulpverleners die op de rampplek actief zijn.
Een van de zwaarste verkeersrampen van Bulgarije
De enorme hoeveelheid betrokken voertuigen maakt duidelijk hoe uitzonderlijk de situatie is.
Tientallen personenauto’s, vrachtwagens en andere voertuigen raakten binnen zeer korte tijd betrokken bij de twee kettingbotsingen.
De komende uren en dagen zal waarschijnlijk steeds meer duidelijk worden over de identiteit van de slachtoffers en de exacte toedracht.
Voorlopig richten de Bulgaarse autoriteiten zich vooral op de gewonden en het onderzoek naar de oorzaak.
De balans van de enorme verkeersramp op de Bulgaarse Trakia-snelweg is bijzonder zwaar. Zeker twaalf mensen zijn overleden en tientallen anderen raakten gewond nadat bij twee grote kettingbotsingen ongeveer 86 voertuigen betrokken raakten. Volgens de eerste bevindingen speelde plotseling opkomende dichte mist een belangrijke rol: het zicht zou op sommige momenten zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter. Honderden hulpverleners zijn ingezet en zelfs regerings- en militaire vliegtuigen werden beschikbaar gesteld voor het vervoer van gewonden.