Actueel
Grote weersomslag op komst: ”Kerst wordt afzien”
Koning Winter laat zich eindelijk zien: koude oostenwind brengt winterse sfeer rond kerst
Het voelt voor veel mensen alsof de winter dit jaar maar niet echt op gang wil komen. December is inmiddels vergevorderd, maar echte kou, sneeuw of ijs hebben we nauwelijks gezien. Grijze luchten, mistige ochtenden en temperaturen die eerder doen denken aan een zachte herfst domineren het weerbeeld. Toch lijkt daar nu verandering in te komen. Net op tijd voor de feestdagen staat Nederland aan de vooravond van een duidelijke weersomslag.
Grijze start van de winter
De afgelopen dagen verliepen vooral grauw. Dichte mist, laaghangende bewolking en af en toe wat lichte neerslag bepaalden het beeld. In met name het zuiden van het land viel geregeld regen, terwijl het noorden te maken kreeg met nevel en sombere luchten. Zonlicht was schaars en zorgde bij veel mensen voor een wat drukkend wintergevoel.
De temperaturen bleven ondertussen opvallend mild. Met waarden tussen de zes en negen graden was het allesbehalve koud. Voor wie naar buiten ging, voelde het misschien wat klam aan, maar winterkleding was nauwelijks nodig. Het weer bood weinig spektakel, maar was ook niet oncomfortabel.
Rustige nachten, weinig verrassingen
Ook ’s nachts bleef het weer relatief rustig. De neerslag nam meestal af, met hier en daar nog wat motregen of lichte mist. Vooral in het noordoosten bleef het zicht soms beperkt door nevel. Van echte vorst was geen sprake, waardoor wegen veilig bleven en winterse ongemakken uitbleven.
Voor veel mensen voelde deze periode als een soort verlengde aanloop naar de winter. Officieel was het nog herfst, maar het weer leek al wekenlang in een soort tussenfase te hangen, zonder duidelijke richting.
Officiële start van de winter
Morgen is het zover: dan begint de astronomische winter officieel. Het is de kortste dag van het jaar, waarna de dagen langzaam weer langer worden. Een symbolisch moment dat vaak gepaard gaat met hoop op winterse taferelen.
Toch laat Koning Winter zich op die dag nog niet meteen volledig zien. De verwachting is dat het opnieuw een wisselvallige dag wordt met veel wolken en lokaal wat lichte regen. De zon kan zich af en toe laten zien, maar speelt geen hoofdrol. Met temperaturen rond de negen graden blijft het ook dan nog relatief zacht.
De ommekeer: oostelijke wind
De echte verandering dient zich aan in de dagen daarna. Vanaf maandag draait de wind geleidelijk naar het oosten, en dat is een belangrijk signaal voor weerliefhebbers. Een oostelijke wind brengt namelijk koudere lucht vanuit het Europese vasteland richting Nederland.
Zodra die luchtstroming op gang komt, dalen de temperaturen merkbaar. Overdag wordt het nog maximaal zes graden, maar vooral ’s nachts wordt het kouder. De zachte lucht van de afgelopen weken maakt plaats voor een droger en frisser weertype.
Meer kou, maar ook meer zon
Met de komst van de koude oostenwind verandert niet alleen de temperatuur, maar ook het karakter van het weer. Waar bewolking en mist lange tijd de boventoon voerden, krijgen we richting kerst meer opklaringen. De lucht wordt droger, waardoor de zon zich vaker kan laten zien.
Dat zorgt voor heldere, frisse winterdagen. Overdag blijft het koud, maar het zonlicht maakt het aangenamer om buiten te zijn. Vooral in de ochtend en avond kan het echter guur aanvoelen door de koude wind.
Nachtvorst rond de feestdagen
Tijdens de kerstdagen zelf neemt de kans op nachtvorst toe. In de nacht kunnen de temperaturen dalen tot rond of net onder het vriespunt. Overdag blijft het kwik maar net boven nul steken. Dat betekent dat het voor het eerst deze winter écht winters aanvoelt.
Hoewel grootschalige sneeuwval voorlopig niet wordt verwacht, kan lokaal wat rijp ontstaan op grasvelden en daken. Voor veel mensen geeft dat precies de sfeer die bij kerst hoort: frisse lucht, een lichte winterkou en heldere luchten.
Guur kerstweer
De wind blijft tijdens de feestdagen aanwezig en kan het gevoelstemperatuur flink drukken. Vooral op open plekken voelt het guur aan. Warme kleding is dan geen overbodige luxe, zeker voor wie van plan is om een winterwandeling te maken of langere tijd buiten door te brengen.
Binnen zorgt het winterweer juist voor extra gezelligheid. De combinatie van kou buiten en warmte binnen maakt de feestdagen voor veel mensen extra sfeervol.
Wat betekent dit voor het dagelijks leven?
De overgang naar kouder weer vraagt wat aanpassing. Automobilisten moeten in de vroege ochtend rekening houden met gladheid door lichte vorst. Ook fietsers doen er goed aan alert te zijn, vooral op bruggen en viaducten.
Voor natuur en milieu betekent de kou een korte rustperiode. Planten en dieren passen zich aan, terwijl de droge lucht zorgt voor minder somberheid dan de grijze weken ervoor.
Wintergevoel keert terug
Na weken van twijfelachtig weer lijkt de winter zich eindelijk te laten gelden. Geen extreme kou, maar wel duidelijke winterse kenmerken die passen bij de tijd van het jaar. Voor veel mensen voelt dat als een opluchting: eindelijk weer een seizoen dat klopt met de kalender.
Of Koning Winter na kerst echt doorzet, is nog afwachten. Weermodellen laten zien dat de kou voorlopig standhoudt, maar zoals altijd blijft het weer onvoorspelbaar.
Vooruitblik
De komende dagen staan dus in het teken van verandering. Van grijs en zacht naar kouder, droger en helderder. Net op tijd voor kerst krijgt Nederland een vleugje winter terug. Geen sneeuwstormen of ijsdagen, maar wel genoeg kou om de feestdagen dat typische wintergevoel te geven.
Voor wie houdt van frisse lucht, heldere ochtenden en winterse gezelligheid, breekt er een mooie periode aan. En voor wie liever binnen blijft: het is het perfecte moment om het extra warm en knus te maken.
Koning Winter is even weggeweest, maar hij klopt weer voorzichtig op de deur.
Actueel
Zeker 12 doden en 48 gewonden bij ernstig verkeersongeval
In Bulgarije heeft zich dinsdagochtend een enorme verkeersramp voltrokken. Op de belangrijke Trakia-snelweg botsten bij twee grote kettingbotsingen tientallen auto’s, vrachtwagens en andere voertuigen op elkaar. Volgens de laatste berichten zijn zeker twaalf mensen om het leven gekomen en tientallen anderen gewond geraakt.
De omvang van het ongeluk is enorm. Bij de twee botsingen zouden in totaal ongeveer 86 voertuigen betrokken zijn geweest.
Dichte mist speelde volgens de eerste bevindingen een belangrijke rol. De zichtbaarheid zou vlak voor het ongeluk in korte tijd dramatisch zijn afgenomen.
Twee enorme kettingbotsingen
Het drama gebeurde dinsdagochtend op de Trakia-snelweg in de omgeving van Yambol.
De snelweg vormt een belangrijke verbinding tussen de Bulgaarse hoofdstad Sofia en de kustplaats Burgas.
Rond 07.00 uur ging het volledig mis.
Op beide rijbanen ontstonden grote kettingbotsingen, waardoor de snelweg uiteindelijk in beide richtingen moest worden afgesloten.
Auto’s en vrachtwagens botsten achter elkaar op elkaar.
De ravage die achterbleef is enorm.
Ongeveer 86 voertuigen betrokken
Volgens de meest recente informatie waren bij de twee ongevallen samen ongeveer 86 voertuigen betrokken.
Daaronder bevonden zich veel zware vrachtwagens.
Op beelden vanaf de snelweg zijn zwaar beschadigde voertuigen te zien. Sommige auto’s en vrachtwagens kwamen dwars op de weg terecht of kantelden.
Ook ontstond op verschillende plaatsen brand.
Hulpdiensten moesten daardoor onder extreem moeilijke omstandigheden proberen om slachtoffers uit de wrakken te bevrijden.
Zeker twaalf mensen overleden
De Bulgaarse autoriteiten hebben inmiddels bevestigd dat het dodental is opgelopen tot twaalf.
Tien slachtoffers overleden op de plaats van het ongeluk.
Twee andere slachtoffers bezweken later aan hun verwondingen terwijl zij naar medische hulp werden gebracht.
Daarnaast zijn tientallen mensen gewond geraakt.
Over het exacte aantal gewonden lopen de meest recente cijfers nog enigszins uiteen.
Er wordt gesproken over ongeveer 46 tot 50 gewonden.
Slachtoffers naar verschillende ziekenhuizen
Vanwege het grote aantal slachtoffers werden gewonden verdeeld over verschillende ziekenhuizen.
Onder meer ziekenhuizen in Yambol, Sliven en Burgas vingen slachtoffers op.
De omvang van de ramp zorgde ervoor dat grote aantallen ambulances, brandweerlieden, politieagenten en andere hulpverleners naar de snelweg werden gestuurd.
Ook het leger werd ingezet om de hulpverlening te ondersteunen.
Mist kwam plotseling opzetten
De weersomstandigheden lijken een belangrijke factor te zijn geweest.
In het gebied hing dinsdagochtend zeer dichte mist.
Volgens getuigen was het zicht aanvankelijk nog ongeveer 70 tot 80 meter.
Dat veranderde vervolgens razendsnel.
De zichtbaarheid zou plotseling zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter.
Voor automobilisten betekende dit dat voertuigen en obstakels voor hen nauwelijks nog zichtbaar waren.
Eerste botsing richting Burgas
Volgens de eerste reconstructie van de Bulgaarse autoriteiten begon de ramp op de rijbaan richting Burgas.
Een vrachtwagen zou daar in de baan van een bus terecht zijn gekomen.
Vervolgens ontstonden meerdere botsingen.
Een andere vrachtwagen, die graan vervoerde, raakte betrokken bij het ongeval.
Daarna botste ook een personenauto achterop en volgden steeds meer voertuigen.
Binnen korte tijd ontstond een enorme kettingbotsing.
Ook aan andere kant gaat het mis
Alsof de situatie nog niet ernstig genoeg was, ontstond vrijwel op dezelfde locatie ook op de tegenovergestelde rijbaan een groot ongeluk.
Daar reden voertuigen richting Sofia.
De Bulgaarse autoriteiten onderzoeken nog precies hoe deze tweede kettingbotsing ontstond.
Een van de mogelijke verklaringen is dat bestuurders werden afgeleid door de enorme ravage aan de andere kant van de snelweg, terwijl ook daar het zicht door de mist bijzonder slecht was.
Het definitieve onderzoek naar de oorzaak moet daar meer duidelijkheid over geven.
Ooggetuige redt chauffeur uit brandende vrachtwagen
Een ooggetuige vertelde aan de Bulgaarse televisie hoe chaotisch de eerste minuten na de botsing waren.
Hij zag onder meer een brandende vrachtwagencabine.
De man besloot niet af te wachten en gebruikte een krik om een ruit van de cabine kapot te slaan.
Vervolgens wist hij een inzittende uit het brandende voertuig te halen.
Terwijl hij daarmee bezig was, hoorde hij achter zich opnieuw harde klappen.
„Toen hoorde ik alle auto’s op de andere rijstrook op elkaar botsen.”
Volgens de getuige was de mist op dat moment zo dicht dat hij niet verder dan ongeveer vijftig meter kon kijken.
Honderden hulpverleners ingezet
De omvang van de ramp leidde tot een enorme hulpverleningsoperatie.
Honderden politieagenten werden naar het gebied gestuurd.
Ook tientallen ambulances kwamen ter plaatse.
Daarnaast werden volgens de Bulgaarse autoriteiten vijftien brandweervoertuigen ingezet.
Brandweerlieden moesten niet alleen branden bestrijden, maar ook proberen om mensen uit zwaar beschadigde voertuigen te bevrijden.
Mensen zaten vast in voertuigen
De eerste uren lag de absolute prioriteit bij het redden van slachtoffers.
Door de enorme hoeveelheid beschadigde auto’s en vrachtwagens konden hulpverleners niet onmiddellijk overal bij.
Sommige inzittenden zaten bekneld in hun voertuig.
De Bulgaarse autoriteiten maakten daarom duidelijk dat het onderzoek naar de precieze oorzaak pas volledig kon beginnen nadat de reddingsoperatie voldoende was gevorderd.
Het redden van levens had eerst prioriteit.
Vliegtuigen ingezet voor gewonden
Vanwege de omvang van de ramp werden ook vliegtuigen beschikbaar gesteld.
Het Bulgaarse regeringsvliegtuig werd naar Burgas gestuurd zodat het indien nodig kon worden gebruikt voor het vervoeren van gewonden.
Daarnaast werd ook een militair transportvliegtuig van het type Spartan ingezet.
Zo konden slachtoffers indien noodzakelijk snel naar andere ziekenhuizen in Bulgarije worden gebracht.
Premier Rumen Radev naar rampplek
De Bulgaarse premier Rumen Radev paste vanwege de tragedie zijn programma aan.
Hij vertrok richting de plaats van het ongeluk om zich daar te laten informeren over de situatie.
Ook andere officiële activiteiten werden vanwege de omvang van de ramp aangepast of geannuleerd.
De Bulgaarse autoriteiten activeerden bovendien het waarschuwingssysteem BG-ALERT om automobilisten in de omliggende regio’s te informeren over de gevaarlijke omstandigheden en omleidingen.
Snelweg volledig afgesloten
De Trakia-snelweg werd na de ongelukken in beide richtingen afgesloten.
Verkeer moest via alternatieve routes worden omgeleid.
Dat was noodzakelijk vanwege de enorme hoeveelheid wrakken, de reddingswerkzaamheden en het politieonderzoek.
Het zal bovendien tijd kosten om alle beschadigde voertuigen weg te halen en het wegdek volledig vrij te maken.
Onderzoek naar exacte oorzaak
Hoewel de dichte mist een belangrijke rol lijkt te hebben gespeeld, is de definitieve oorzaak nog onderwerp van onderzoek.
De eerste bevindingen wijzen op een combinatie van plotseling sterk verminderd zicht, een nat wegdek en mogelijk snelheden die niet voldoende waren aangepast aan de omstandigheden.
Onderzoekers zullen moeten reconstrueren hoe de eerste botsing precies kon gebeuren en waarom vervolgens zoveel voertuigen bij de kettingbotsingen betrokken raakten.
Ursula von der Leyen reageert
Ook voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft gereageerd op de tragedie.
Zij was op het moment van de ramp voor een werkbezoek in Bulgarije.
Door het ernstige ongeluk werd haar programma aangepast.
Von der Leyen betuigde haar medeleven aan de nabestaanden van de slachtoffers en aan de Bulgaarse bevolking.
Ook sprak zij haar steun uit voor de mensen die gewond raakten en de hulpverleners die op de rampplek actief zijn.
Een van de zwaarste verkeersrampen van Bulgarije
De enorme hoeveelheid betrokken voertuigen maakt duidelijk hoe uitzonderlijk de situatie is.
Tientallen personenauto’s, vrachtwagens en andere voertuigen raakten binnen zeer korte tijd betrokken bij de twee kettingbotsingen.
De komende uren en dagen zal waarschijnlijk steeds meer duidelijk worden over de identiteit van de slachtoffers en de exacte toedracht.
Voorlopig richten de Bulgaarse autoriteiten zich vooral op de gewonden en het onderzoek naar de oorzaak.
De balans van de enorme verkeersramp op de Bulgaarse Trakia-snelweg is bijzonder zwaar. Zeker twaalf mensen zijn overleden en tientallen anderen raakten gewond nadat bij twee grote kettingbotsingen ongeveer 86 voertuigen betrokken raakten. Volgens de eerste bevindingen speelde plotseling opkomende dichte mist een belangrijke rol: het zicht zou op sommige momenten zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter. Honderden hulpverleners zijn ingezet en zelfs regerings- en militaire vliegtuigen werden beschikbaar gesteld voor het vervoer van gewonden.