Actueel
Gezinsdrama zet leven van Frans Duijts (47) volledig op zijn kop
Frans Duijts laat in zijn biografie Vallen & Opstaan een bijzonder kwetsbare kant van zijn gezinsleven zien. De volkszanger vertelt niet alleen openhartig over zijn eigen moeilijke periodes, maar staat samen met zijn vrouw Marloes ook stil bij de psychische problemen waarmee hun oudste dochter Jolanda te maken kreeg. Het gezin beleefde angstige momenten en moest uiteindelijk professionele hulp inschakelen. Met toestemming van hun dochter vertellen Frans en Marloes nu wat die periode met hen deed.
Het persoonlijke verhaal is onderdeel van de biografie die Frans samen met schrijver Andries Jelle de Jong maakte.
De titel Vallen & Opstaan lijkt daarbij goed gekozen. Achter de succesvolle carrière van de volkszanger gingen namelijk ook periodes schuil waarin het privé aanzienlijk minder goed ging.
Frans Duijts vertelt over moeilijke jaren
Frans spaart zichzelf in zijn levensverhaal niet.
Hij vertelt onder meer over zijn alcoholgebruik, dat volgens de zanger op bepaalde momenten zeer fors was. Ook financiële problemen en spanningen binnen zijn relatie met Marloes worden besproken.
Maar een van de meest aangrijpende onderwerpen uit het boek gaat niet over Frans zelf.
Samen met Marloes vertelt hij over hun oudste dochter Jolanda en de psychische problemen waarmee zij in haar jeugd en jongvolwassen leven te maken kreeg.
Frans en Marloes hebben drie dochters: Jolanda, Wilhelmina en Alisha.
Vooral rond Jolanda zijn er periodes geweest waarin haar ouders zich grote zorgen maakten.
Jolanda had extra begeleiding nodig
Volgens haar ouders verliep de ontwikkeling van Jolanda niet altijd gemakkelijk. Ze kreeg onder meer te maken met ernstige dyslexie en had volgens het verhaal extra begeleiding nodig.
Frans omschrijft zijn dochter liefdevol als iemand met haar eigen “gebruiksaanwijzing”.
Marloes vertelt tegelijkertijd dat het voor hen als ouders niet altijd eenvoudig was om de juiste ondersteuning te vinden.
Op school werd Jolanda volgens haar moeder al snel gezien als een kind dat extra begeleiding nodig had. Marloes vond echter dat zo’n etiket niet altijd recht deed aan wie haar dochter werkelijk was.
Volgens haar kan Jolanda tegenwoordig op veel gebieden prima meekomen met andere jonge vrouwen van haar leeftijd.
Dat neemt niet weg dat ze ook moeilijke periodes heeft gekend.
Telefoontje van psycholoog verandert alles
Een bijzonder zwaar moment voor het gezin volgde in mei 2022.
Marloes kreeg destijds een telefoontje van de psycholoog van haar dochter. De behandelaar maakte zich dusdanig zorgen dat zij het niet verantwoord vond om Jolanda op dat moment alleen naar huis te laten gaan.
Voor Frans en Marloes was onmiddellijk duidelijk dat ze moesten handelen.
Frans liet zijn bezigheden vallen en ging naar huis. Het gezin zocht vervolgens professionele crisishulp.
Daar werd duidelijk hoe ernstig de situatie voor Jolanda op dat moment was. Volgens haar ouders worstelde hun dochter met suïcidale gedachten.
Voor beide ouders kwam dat bijzonder hard aan.
Eerdere signalen krijgen andere betekenis
Tijdens de gesprekken over haar mentale gezondheid kwamen ook gebeurtenissen uit eerdere jaren opnieuw ter sprake.
Momenten die destijds misschien moeilijk te begrijpen waren, kregen achteraf een veel ernstigere betekenis.
Frans en Marloes beschrijven in de biografie bijvoorbeeld een zorgwekkend voorval uit de tienerjaren van hun dochter. De precieze omstandigheden maakten hen achteraf duidelijk hoe zwaar Jolanda het in die periode moet hebben gehad.
Voor haar ouders bracht dat gevoelens van angst en machteloosheid met zich mee.
Zeker wanneer een kind met zulke gedachten worstelt, kunnen ouders zich volgens hun verhaal voortdurend afvragen welke signalen ze misschien hebben gemist en wat ze hadden kunnen doen.
Het gezin besloot uiteindelijk vooral vooruit te kijken en passende hulp te zoeken.
Bekendheid heeft ook een keerzijde
Voor Frans en Marloes werd in die periode bovendien duidelijk dat de bekendheid van Frans een extra dimensie aan persoonlijke problemen kan geven.
Wanneer iemand uit een bekend gezin ergens wordt herkend, kunnen gebeurtenissen die normaal gesproken volledig privé zouden blijven plotseling ook bij buitenstaanders terechtkomen.
Marloes kreeg destijds via sociale media informatie doorgestuurd over een zorgwekkend moment rond haar dochter.
Voor een ouder is zoiets vanzelfsprekend confronterend.
Het laat volgens het verhaal zien dat bekendheid niet alleen voordelen heeft. Ook op momenten waarop een gezin vooral behoefte heeft aan rust en privacy, kunnen andere mensen meekijken.
Gezin zoekt professionele hulp
Na de crisis besloten Frans en Marloes intensief op zoek te gaan naar passende psychologische ondersteuning.
Een belangrijk verschil was volgens hen dat Jolanda haar negatieve gedachten steeds beter met haar ouders durfde te delen.
Die openheid werd binnen het gezin ontzettend belangrijk.
Frans vertelt dat hij dankbaar is dat zijn dochter hem toeliet en dat hij op de hoogte mocht zijn van wat er speelde.
“Gelukkig hadden wij met Jolanda wel zo’n open band dat ik overal bij mocht zijn en alles mocht weten”, vertelt hij in zijn biografie.
Voor Frans gaf dat enige houvast tijdens een situatie waarin hij zich als vader soms machteloos voelde.
Hoe gaat het nu met Jolanda?
Volgens Marloes gaat het de afgelopen jaren gelukkig redelijk goed met haar dochter.
Jolanda zit volgens het verhaal momenteel niet meer in hetzelfde vaste behandeltraject, maar krijgt nog wel ondersteuning.
Dat betekent niet dat de moeilijke jaren simpelweg vergeten zijn.
Voor Frans en zijn gezin lijkt de ervaring vooral duidelijk te hebben gemaakt hoe belangrijk het is om psychische klachten serieus te nemen en met elkaar te blijven praten.
Het feit dat Jolanda toestemming heeft gegeven om haar verhaal in de biografie te delen, is daarbij belangrijk. Het gaat immers om zeer persoonlijke informatie over haar eigen mentale gezondheid.
Frans Duijts kiest voor openheid
Met Vallen & Opstaan laat Frans daarmee een heel andere kant zien dan het publiek tijdens zijn optredens ziet.
Achter de muziek, bekendheid en succesvolle carrière heeft het gezin perioden doorgemaakt waarin heel andere zaken belangrijk waren.
De zanger vertelt over zijn eigen fouten en problemen, terwijl hij en Marloes tegelijkertijd laten zien hoeveel impact de psychische problemen van een kind op een heel gezin kunnen hebben.
Hun verhaal draait uiteindelijk niet alleen om de moeilijke momenten.
Het gaat ook over hulp zoeken, blijven praten en proberen er voor elkaar te zijn wanneer iemand vastloopt.
Voor Frans lijkt vooral die open band met zijn dochter van grote betekenis te zijn geweest. Want hoe machteloos hij zich tijdens de zwaarste periode soms ook voelde, het feit dat er binnen het gezin over haar gevoelens gesproken kon worden, zorgde ervoor dat ze de problemen niet alleen hoefde te dragen.
Actueel
Deze vier provincies doen niet meer aan wintertijd en zetten de klok niet terug
Twee keer per jaar de klok verzetten? Op steeds meer plekken willen ze daar definitief vanaf. Verschillende regio’s hebben inmiddels besloten voortaan het hele jaar dezelfde tijd te hanteren. Vooral in Canada is er veel beweging. Daar kiezen meerdere provincies en gebieden ervoor de halfjaarlijkse klokwissel af te schaffen. Toch zorgt één belangrijke vraag nog altijd voor discussie: kiezen we voor permanente zomertijd of juist voor wintertijd?
Die discussie speelt ook onder slaapdeskundigen. Hoewel velen van hen het stoppen met de klokwissel toejuichen, bestaat er kritiek op permanente zomertijd. Een vaste wintertijd zou namelijk beter aansluiten bij het natuurlijke dag-nachtritme.
In Nederland verandert er voorlopig niets. In de nacht van zaterdag 24 op zondag 25 oktober 2026 gaat de klok weer een uur terug.
Steeds meer plekken stoppen met klok verzetten
Voor miljoenen mensen is het ieder voorjaar en najaar hetzelfde ritueel: alle klokken moeten een uur vooruit of achteruit.
Dat heeft niet alleen praktische gevolgen. De verandering kan tijdelijk ook invloed hebben op het slaapritme.
Op verschillende plekken in Canada wordt daarom afscheid genomen van het systeem.
In de aangeleverde berichtgeving wordt Manitoba genoemd als de nieuwste provincie die besloot het verzetten van de klok te beëindigen.
Daar ging eerst een raadpleging onder de bevolking aan vooraf.
Bijna 72.000 inwoners zouden hun mening hebben gegeven. Maar liefst 92 procent van de deelnemers gaf aan dat ze van de halfjaarlijkse tijdswisseling af wilden.
De volgende vraag was welke tijd vervolgens permanent moest worden.
Meeste inwoners kiezen voor zomertijd
Daarover waren de meningen meer verdeeld.
Volgens de aangeleverde cijfers koos 58 procent voor permanente zomertijd, terwijl 34 procent liever permanent de wintertijd zou aanhouden.
Het voordeel van zomertijd is duidelijk zichtbaar aan het einde van de dag.
Het blijft ’s avonds langer licht.
Maar daar staat in de winter een belangrijk nadeel tegenover: de zon komt ’s ochtends later op. In december kan dat betekenen dat mensen veel langer in het donker aan hun dag beginnen.
En precies daar begint de discussie met slaapdeskundigen.
Slaapexperts zien liever wintertijd
Het afschaffen van de klokwissel kan rekenen op steun van deskundigen die wijzen op de verstoring van het slaapritme die het verzetten van de klok kan veroorzaken.
Vooral jonge kinderen en mensen die gevoelig zijn voor veranderingen in hun slaap-waakritme kunnen enkele dagen nodig hebben om zich aan de nieuwe tijd aan te passen.
Maar stoppen met de klokwissel is één ding. Welke tijd daarna permanent wordt ingevoerd, is een andere discussie.
Een deel van de slaap- en chronobiologische experts geeft de voorkeur aan permanente wintertijd.
Die standaardtijd sluit beter aan op de stand van de zon en daarmee op het natuurlijke circadiane ritme.
Bij permanente zomertijd wordt de klok als het ware het hele jaar een uur naar voren geschoven.
Dat levert lichte zomeravonden op, maar betekent tegelijkertijd dat het tijdens de wintermaanden ’s ochtends langer donker blijft.
Gezondheid belangrijke reden
Gezondheidsargumenten speelden volgens de aangeleverde informatie een belangrijke rol bij de Canadese besluitvorming.
Een analyse van het provinciale ministerie van Volksgezondheid zou hebben geconcludeerd dat stoppen met het wisselen van de klok voordelen kan opleveren.
Gezinnen met jonge kinderen worden daarbij specifiek genoemd.
Een verandering van één uur klinkt misschien beperkt, maar kan het dagelijkse ritme tijdelijk behoorlijk verstoren.
Daarnaast worden economische en praktische argumenten genoemd.
Wanneer aangrenzende gebieden dezelfde tijd hanteren, wordt bijvoorbeeld zakendoen en reizen over provinciegrenzen eenvoudiger.
Canada krijgt steeds meer uitzonderingen
Canada vormt sowieso een ingewikkelde lappendeken als het om tijdzones en zomertijd gaat.
Naast Manitoba worden in de aangeleverde berichtgeving British Columbia, Alberta en de Northwest Territories genoemd als gebieden waar recent stappen zijn gezet om de klokwissel te beëindigen.
Yukon hanteert al sinds 2020 een vaste tijd.
Saskatchewan stopte er zelfs tientallen jaren geleden al mee.
Ook in delen van Ontario spelen veranderingen. Het noordwesten van de provincie zou zich aanpassen om gelijk te blijven lopen met Manitoba.
Zonder zo’n aanpassing kunnen bijzondere situaties ontstaan waarbij nabijgelegen plaatsen gedurende een deel van het jaar verschillende tijden hanteren.
Ontario wacht op andere regio’s
Ontario nam volgens de aangeleverde informatie al in 2020 wetgeving aan die het mogelijk maakt om met de klokwissel te stoppen.
Daar zit echter een belangrijke voorwaarde aan.
De verandering zou pas worden doorgevoerd wanneer onder andere Quebec en de Amerikaanse staat New York eveneens meedoen.
Dat illustreert meteen waarom het afschaffen van zomer- en wintertijd ingewikkelder is dan simpelweg besluiten de klok niet meer te verzetten.
Wanneer één gebied verandert en de buren niet, ontstaan nieuwe tijdsverschillen.
Dat kan gevolgen hebben voor woon-werkverkeer, scholen, transport, televisie-uitzendingen en bedrijven die over regionale grenzen werken.
Europa praat er al jaren over
Ook binnen de Europese Unie is het stoppen met de klokwissel bepaald geen nieuw onderwerp.
De Europese Commissie kwam in 2018 met een voorstel om de halfjaarlijkse wisseling te beëindigen.
Daaraan voorafgaand werd een grote online raadpleging gehouden.
Van de ruim 4,5 miljoen deelnemers zou ongeveer 84 procent voor het afschaffen van de klokwissel hebben gestemd.
Daarmee leek er aanvankelijk veel draagvlak.
Toch bleek het in de praktijk ingewikkelder.
Zomertijd of wintertijd zorgt voor discussie
Wanneer de klok niet meer wordt verzet, moet namelijk worden bepaald welke tijd permanent wordt.
En juist daarover konden Europese landen het niet eens worden.
Sommige landen en burgers geven de voorkeur aan zomertijd vanwege de langere lichte avonden.
Andere landen en deskundigen zien juist meer voordelen in permanente standaardtijd, oftewel wintertijd.
Daarnaast is afstemming tussen buurlanden belangrijk.
Wanneer Nederland bijvoorbeeld voor een andere permanente tijd zou kiezen dan België of Duitsland, kan dat nieuwe tijdsverschillen opleveren.
Het Europese voorstel is daardoor nog altijd niet definitief uitgevoerd.
Nederland zet klok op 25 oktober terug
Voor Nederland verandert er dit jaar dan ook niets.
De wintertijd gaat in op zondag 25 oktober 2026.
Om 03.00 uur wordt de klok één uur teruggezet naar 02.00 uur.
Daardoor duurt die nacht officieel een uur langer.
Voor veel mensen betekent dat simpelweg een extra uur slaap.
De omschakeling naar wintertijd vindt binnen de Europese Unie steeds plaats op de laatste zondag van oktober.
In het voorjaar gebeurt het tegenovergestelde en gaat de klok op de laatste zondag van maart weer een uur vooruit.
Wanneer stopt Nederland ermee?
Daar is voorlopig geen definitieve datum voor.
Hoewel het onderwerp al jarenlang op Europees niveau wordt besproken, is nog geen overeenstemming bereikt over de manier waarop de klokwissel moet worden afgeschaft.
Tot die tijd blijft het bestaande systeem in Nederland van kracht.
De ontwikkelingen in Canada laten ondertussen zien dat het wel degelijk anders kan.
Maar ze tonen ook meteen het grootste probleem: stoppen met het verzetten van de klok is relatief eenvoudig, bepalen welke tijd daarna permanent moet gelden is een stuk ingewikkelder.
Voor Nederland is de situatie dit weekend in ieder geval duidelijk: in de nacht van zaterdag op zondag gaat de klok om 03.00 uur terug naar 02.00 uur.