Actueel
Postcode Loterij reageert op ophef over doorgestoken kaart bij thuiswinnaars
De discussie rond Miljoenenjacht krijgt een vervolg. Evert Santegoeds zette onlangs vraagtekens bij een opvallend patroon in het populaire televisieprogramma. Het valt hem namelijk op dat Winston Gerschtanowitz bij de thuiswinnaars opvallend vaak voor de deur staat van een woning op de begane grond. Maar hoe zit het dan met deelnemers die in een flat of appartementencomplex wonen? Inmiddels heeft de Postcode Loterij gereageerd op een mogelijke verklaring.
Miljoenenjacht weet iedere week weer veel kijkers aan de buis te kluisteren. Niet alleen de kandidaten in de studio maken kans op grote geldbedragen. Ook thuis kan een deelnemer plotseling een bezoekje krijgen van Winston Gerschtanowitz.
Juist dat laatste onderdeel zorgt nu voor discussie.
Evert Santegoeds plaatst vraagtekens
Bij Shownieuws besprak Evert Santegoeds de kwestie samen met verslaggever Jordi Versteegden. Santegoeds vindt het opmerkelijk dat de thuiswinnaars die in beeld verschijnen zo vaak in een rijtjeshuis of andere woning op de begane grond lijken te wonen.
Appartementen of woningen op hogere verdiepingen van een flatgebouw ziet hij naar eigen zeggen veel minder vaak voorbijkomen.
Dat viel hem opnieuw op toen Winston tijdens de uitzending van zondag wederom bij een rijtjeswoning voor de deur stond.
Voor Santegoeds reden om hardop de vraag te stellen hoe dat precies kan.
Zijn opmerkingen leidden bij Shownieuws al snel tot de vraag of er volgens hem misschien sprake zou kunnen zijn van ‘doorgestoken kaart’. Presentatrice Tooske Ragas legde hem die mogelijkheid voor.
Santegoeds wees er vervolgens op dat de trekking volgens de opzet door een notaris wordt verricht. Volgens hem zou dat betekenen dat alle deelnemende postcodes op dezelfde manier meegenomen moeten worden.
‘Ik vind het echt opvallend’
Santegoeds stelt niet dat hij bewijs heeft dat de uitslag wordt beïnvloed. Wel vindt hij het patroon opvallend genoeg om vragen over te stellen.
Hij houdt daarbij ook rekening met een veel praktischere verklaring: televisieproductie.
Een bezoek aan een rijtjeswoning is voor een televisieploeg relatief eenvoudig in beeld te brengen. Winston kan naar de voordeur lopen, aanbellen en vervolgens direct de reactie van de winnaar vastleggen.
Bij een groot appartementencomplex werkt dat anders.
Daar moet een cameraploeg mogelijk eerst door een gezamenlijke entree, een hal en een lift of trappenhuis. Bovendien wonen daar veel andere mensen die niets met de opnames te maken hebben.
Dat kan gevolgen hebben voor de manier waarop de beelden worden opgenomen.
“Misschien is het televisietechnisch wel leuk of zo”, opperde Santegoeds over de mogelijke reden achter de opvallende beelden.
Toch bleef hij kritisch.
“Ik vind het echt opvallend. Week in, week uit is het op de begane grond”, aldus de hoofdredacteur van Privé. Volgens hem zou een verdere uitleg over de werkwijze daarom welkom zijn.
Postcode Loterij reageert op verklaring
Op sociale media kwam vervolgens een mogelijke verklaring voorbij.
Onder een Facebookbericht over de kwestie wezen twee mensen erop dat filmen in appartementencomplexen lastiger kan zijn vanwege de privacy van andere bewoners.
In een flatgebouw komt een televisieploeg immers mogelijk langs meerdere voordeuren en bewoners voordat de daadwerkelijke winnaar wordt bereikt.
De Postcode Loterij reageerde kort maar duidelijk op die uitleg. Op de opmerking dat er vanwege de privacy van andere bewoners niet altijd in appartementencomplexen wordt gefilmd, antwoordde de organisatie: “Dat klopt”, gevolgd door een hartjes-emoji.
Daarmee lijkt er in ieder geval een verklaring te zijn voor de manier waarop sommige bezoeken aan appartementen in beeld worden gebracht.
Winston is wel degelijk bij appartementen geweest
Het is bovendien niet zo dat Winston Gerschtanowitz nooit bij een appartement aanbelt.
Oplettende kijkers hebben in eerdere uitzendingen kunnen zien dat hij ook winnaars in appartementencomplexen heeft bezocht. In dergelijke gevallen hoeft de volledige route door het gebouw echter niet in de uitzending terecht te komen.
Dat is vanuit privacy-oogpunt niet vreemd. Andere bewoners hebben immers niet automatisch toestemming gegeven om herkenbaar in een televisieprogramma te verschijnen of om hun voordeur en directe woonomgeving uitgebreid in beeld te brengen.
De reactie van de Postcode Loterij lijkt daarmee vooral betrekking te hebben op het filmen in appartementencomplexen.
En precies daar zit een belangrijk verschil.
Verklaart dit ook welke woningen winnen?
De oorspronkelijke vraag van Santegoeds gaat namelijk verder dan alleen de beelden die uiteindelijk op televisie verschijnen.
Hij vraagt zich af waarom het volgens hem lijkt alsof thuiswinnaars überhaupt relatief vaak in woningen op de begane grond wonen.
De uitleg over privacy kan verklaren waarom een cameraploeg niet uitgebreid door de gangen van een appartementencomplex loopt. Het bewijst op zichzelf echter niet dat bewoners van appartementen minder vaak winnen.
Tegelijkertijd is er op basis van de opmerkingen van Santegoeds ook geen bewijs dat bewoners van flats daadwerkelijk minder vaak als winnaar worden getrokken.
Daarvoor zou gekeken moeten worden naar gegevens over alle thuiswinnaars over een langere periode en het soort woning waarin zij wonen. Alleen op basis van wat tijdens uitzendingen zichtbaar is, kan daar geen betrouwbare conclusie over worden getrokken.
Geen bewijs voor ‘doorgestoken kaart’
Van bewijs dat Miljoenenjacht ‘doorgestoken kaart’ zou zijn, is dan ook geen sprake.
De discussie is vooral ontstaan door een observatie van Santegoeds en de vragen die hij daar vervolgens bij stelde.
De Postcode Loterij heeft nu in ieder geval bevestigd dat privacy een rol kan spelen bij het filmen in appartementencomplexen. Daarmee is een deel van de kwestie verklaard.
Of kijkers daadwerkelijk veel vaker winnaars in rijtjeshuizen en andere woningen op de begane grond te zien krijgen, blijft een interessante vraag.
Wie daar definitief antwoord op wil hebben, zou de thuiswinnaars van meerdere seizoenen naast elkaar moeten leggen.
Tot die tijd blijft het vooral een opvallend detail dat Santegoeds tijdens het kijken naar Miljoenenjacht is opgevallen — en dat inmiddels tot flink wat discussie heeft geleid.
Actueel
Deze vier provincies doen niet meer aan wintertijd en zetten de klok niet terug
Twee keer per jaar de klok verzetten? Op steeds meer plekken willen ze daar definitief vanaf. Verschillende regio’s hebben inmiddels besloten voortaan het hele jaar dezelfde tijd te hanteren. Vooral in Canada is er veel beweging. Daar kiezen meerdere provincies en gebieden ervoor de halfjaarlijkse klokwissel af te schaffen. Toch zorgt één belangrijke vraag nog altijd voor discussie: kiezen we voor permanente zomertijd of juist voor wintertijd?
Die discussie speelt ook onder slaapdeskundigen. Hoewel velen van hen het stoppen met de klokwissel toejuichen, bestaat er kritiek op permanente zomertijd. Een vaste wintertijd zou namelijk beter aansluiten bij het natuurlijke dag-nachtritme.
In Nederland verandert er voorlopig niets. In de nacht van zaterdag 24 op zondag 25 oktober 2026 gaat de klok weer een uur terug.
Steeds meer plekken stoppen met klok verzetten
Voor miljoenen mensen is het ieder voorjaar en najaar hetzelfde ritueel: alle klokken moeten een uur vooruit of achteruit.
Dat heeft niet alleen praktische gevolgen. De verandering kan tijdelijk ook invloed hebben op het slaapritme.
Op verschillende plekken in Canada wordt daarom afscheid genomen van het systeem.
In de aangeleverde berichtgeving wordt Manitoba genoemd als de nieuwste provincie die besloot het verzetten van de klok te beëindigen.
Daar ging eerst een raadpleging onder de bevolking aan vooraf.
Bijna 72.000 inwoners zouden hun mening hebben gegeven. Maar liefst 92 procent van de deelnemers gaf aan dat ze van de halfjaarlijkse tijdswisseling af wilden.
De volgende vraag was welke tijd vervolgens permanent moest worden.
Meeste inwoners kiezen voor zomertijd
Daarover waren de meningen meer verdeeld.
Volgens de aangeleverde cijfers koos 58 procent voor permanente zomertijd, terwijl 34 procent liever permanent de wintertijd zou aanhouden.
Het voordeel van zomertijd is duidelijk zichtbaar aan het einde van de dag.
Het blijft ’s avonds langer licht.
Maar daar staat in de winter een belangrijk nadeel tegenover: de zon komt ’s ochtends later op. In december kan dat betekenen dat mensen veel langer in het donker aan hun dag beginnen.
En precies daar begint de discussie met slaapdeskundigen.
Slaapexperts zien liever wintertijd
Het afschaffen van de klokwissel kan rekenen op steun van deskundigen die wijzen op de verstoring van het slaapritme die het verzetten van de klok kan veroorzaken.
Vooral jonge kinderen en mensen die gevoelig zijn voor veranderingen in hun slaap-waakritme kunnen enkele dagen nodig hebben om zich aan de nieuwe tijd aan te passen.
Maar stoppen met de klokwissel is één ding. Welke tijd daarna permanent wordt ingevoerd, is een andere discussie.
Een deel van de slaap- en chronobiologische experts geeft de voorkeur aan permanente wintertijd.
Die standaardtijd sluit beter aan op de stand van de zon en daarmee op het natuurlijke circadiane ritme.
Bij permanente zomertijd wordt de klok als het ware het hele jaar een uur naar voren geschoven.
Dat levert lichte zomeravonden op, maar betekent tegelijkertijd dat het tijdens de wintermaanden ’s ochtends langer donker blijft.
Gezondheid belangrijke reden
Gezondheidsargumenten speelden volgens de aangeleverde informatie een belangrijke rol bij de Canadese besluitvorming.
Een analyse van het provinciale ministerie van Volksgezondheid zou hebben geconcludeerd dat stoppen met het wisselen van de klok voordelen kan opleveren.
Gezinnen met jonge kinderen worden daarbij specifiek genoemd.
Een verandering van één uur klinkt misschien beperkt, maar kan het dagelijkse ritme tijdelijk behoorlijk verstoren.
Daarnaast worden economische en praktische argumenten genoemd.
Wanneer aangrenzende gebieden dezelfde tijd hanteren, wordt bijvoorbeeld zakendoen en reizen over provinciegrenzen eenvoudiger.
Canada krijgt steeds meer uitzonderingen
Canada vormt sowieso een ingewikkelde lappendeken als het om tijdzones en zomertijd gaat.
Naast Manitoba worden in de aangeleverde berichtgeving British Columbia, Alberta en de Northwest Territories genoemd als gebieden waar recent stappen zijn gezet om de klokwissel te beëindigen.
Yukon hanteert al sinds 2020 een vaste tijd.
Saskatchewan stopte er zelfs tientallen jaren geleden al mee.
Ook in delen van Ontario spelen veranderingen. Het noordwesten van de provincie zou zich aanpassen om gelijk te blijven lopen met Manitoba.
Zonder zo’n aanpassing kunnen bijzondere situaties ontstaan waarbij nabijgelegen plaatsen gedurende een deel van het jaar verschillende tijden hanteren.
Ontario wacht op andere regio’s
Ontario nam volgens de aangeleverde informatie al in 2020 wetgeving aan die het mogelijk maakt om met de klokwissel te stoppen.
Daar zit echter een belangrijke voorwaarde aan.
De verandering zou pas worden doorgevoerd wanneer onder andere Quebec en de Amerikaanse staat New York eveneens meedoen.
Dat illustreert meteen waarom het afschaffen van zomer- en wintertijd ingewikkelder is dan simpelweg besluiten de klok niet meer te verzetten.
Wanneer één gebied verandert en de buren niet, ontstaan nieuwe tijdsverschillen.
Dat kan gevolgen hebben voor woon-werkverkeer, scholen, transport, televisie-uitzendingen en bedrijven die over regionale grenzen werken.
Europa praat er al jaren over
Ook binnen de Europese Unie is het stoppen met de klokwissel bepaald geen nieuw onderwerp.
De Europese Commissie kwam in 2018 met een voorstel om de halfjaarlijkse wisseling te beëindigen.
Daaraan voorafgaand werd een grote online raadpleging gehouden.
Van de ruim 4,5 miljoen deelnemers zou ongeveer 84 procent voor het afschaffen van de klokwissel hebben gestemd.
Daarmee leek er aanvankelijk veel draagvlak.
Toch bleek het in de praktijk ingewikkelder.
Zomertijd of wintertijd zorgt voor discussie
Wanneer de klok niet meer wordt verzet, moet namelijk worden bepaald welke tijd permanent wordt.
En juist daarover konden Europese landen het niet eens worden.
Sommige landen en burgers geven de voorkeur aan zomertijd vanwege de langere lichte avonden.
Andere landen en deskundigen zien juist meer voordelen in permanente standaardtijd, oftewel wintertijd.
Daarnaast is afstemming tussen buurlanden belangrijk.
Wanneer Nederland bijvoorbeeld voor een andere permanente tijd zou kiezen dan België of Duitsland, kan dat nieuwe tijdsverschillen opleveren.
Het Europese voorstel is daardoor nog altijd niet definitief uitgevoerd.
Nederland zet klok op 25 oktober terug
Voor Nederland verandert er dit jaar dan ook niets.
De wintertijd gaat in op zondag 25 oktober 2026.
Om 03.00 uur wordt de klok één uur teruggezet naar 02.00 uur.
Daardoor duurt die nacht officieel een uur langer.
Voor veel mensen betekent dat simpelweg een extra uur slaap.
De omschakeling naar wintertijd vindt binnen de Europese Unie steeds plaats op de laatste zondag van oktober.
In het voorjaar gebeurt het tegenovergestelde en gaat de klok op de laatste zondag van maart weer een uur vooruit.
Wanneer stopt Nederland ermee?
Daar is voorlopig geen definitieve datum voor.
Hoewel het onderwerp al jarenlang op Europees niveau wordt besproken, is nog geen overeenstemming bereikt over de manier waarop de klokwissel moet worden afgeschaft.
Tot die tijd blijft het bestaande systeem in Nederland van kracht.
De ontwikkelingen in Canada laten ondertussen zien dat het wel degelijk anders kan.
Maar ze tonen ook meteen het grootste probleem: stoppen met het verzetten van de klok is relatief eenvoudig, bepalen welke tijd daarna permanent moet gelden is een stuk ingewikkelder.
Voor Nederland is de situatie dit weekend in ieder geval duidelijk: in de nacht van zaterdag op zondag gaat de klok om 03.00 uur terug naar 02.00 uur.