Actueel
Koningin Máxima deelt verdrietig nieuws over haar moeder
Koningin Máxima heeft tijdens een werkbezoek een opvallend persoonlijk inkijkje gegeven in de zorgen binnen haar familie. Tijdens een gesprek met een mantelzorger vertelde ze dat haar moeder, María del Carmen Cerruti, dementie heeft. Voor Máxima is dat een emotionele situatie. Haar moeder woont grotendeels in Argentinië, terwijl de koningin zelf duizenden kilometers verderop in Nederland woont en een drukke publieke agenda heeft.
Máxima vertelt over haar moeder
Tijdens een streekbezoek in Limburg kwam Máxima in gesprek met mensen die te maken hebben met ziekte, zorg en mantelzorg.
Normaal gesproken houdt de koningin haar persoonlijke leven tijdens dergelijke bezoeken grotendeels buiten beeld. Ditmaal raakte een gesprek haar echter zichtbaar op persoonlijk vlak.
Máxima vertelde dat haar eigen moeder dementie heeft. Daarmee gaf ze onverwacht een inkijkje in een situatie die zich normaal gesproken volledig binnen de privésfeer van de koninklijke familie afspeelt.
De woorden van de koningin maakten indruk, juist omdat ze doorgaans voorzichtig is met het delen van medische informatie over haar familie.
Dementie raakt hele familie
Een diagnose dementie heeft niet alleen grote gevolgen voor degene die eraan lijdt. Ook voor kinderen, partners en andere naasten kan er veel veranderen.
Herinneringen kunnen langzaam verdwijnen, dagelijkse bezigheden kunnen moeilijker worden en iemand kan steeds afhankelijker raken van ondersteuning.
Hoe het ziekteproces verloopt, verschilt sterk van persoon tot persoon. Over de precieze gezondheidstoestand van María del Carmen heeft Máxima dan ook geen uitgebreide details bekendgemaakt.
Dat betekent dat voorzichtigheid geboden is met conclusies over hoe het momenteel precies met haar gaat.
Wel werd uit Máxima’s woorden duidelijk dat de situatie haar persoonlijk raakt.
Grote afstand tussen Nederland en Argentinië
Een extra moeilijk aspect is de afstand.
María del Carmen woont voornamelijk in Argentinië, terwijl Máxima met koning Willem-Alexander en hun dochters in Nederland woont.
Daartussen zitten duizenden kilometers.
Voor veel families die verspreid over verschillende landen wonen, is zo’n situatie herkenbaar. Je wilt dichtbij een ouder of ander familielid zijn wanneer dat nodig is, maar werk, gezin en afstand maken dat niet altijd eenvoudig.
Voor Máxima komt daar haar bijzondere positie bij. Als koningin heeft ze een uitgebreide agenda met werkbezoeken, staatsbezoeken, ontvangsten en andere officiële verplichtingen.
Achter die publieke werkzaamheden blijven echter dezelfde persoonlijke zorgen bestaan waarmee ook andere families te maken kunnen krijgen.
Máxima kan rekenen op haar familie
Máxima staat er gelukkig niet alleen voor.
Haar broers Juan en Martín wonen dichter bij hun moeder en zouden volgens eerdere berichtgeving eveneens nauw betrokken zijn bij de familie.
De familieband is voor Máxima altijd belangrijk gebleven. Ook nadat ze naar Nederland verhuisde en met Willem-Alexander trouwde, bleef ze regelmatig contact onderhouden met haar familie in Argentinië.
Dat haar moeder nu met dementie te maken heeft, maakt die verbondenheid mogelijk nog belangrijker.
María del Carmen belangrijke vrouw in haar leven
María del Carmen Cerruti werd in 1944 geboren in het Argentijnse Pergamino.
Samen met Jorge Zorreguieta bouwde ze een gezin op. Máxima groeide in Argentinië op en bleef ook na haar vertrek naar Europa sterk verbonden met haar achtergrond en familie.
Haar moeder maakte belangrijke gebeurtenissen in het leven van haar dochter mee en bleef door de jaren heen een vertrouwd gezicht binnen de familie.
Juist daarom kan het confronterend zijn wanneer een ouder door dementie langzaam verandert.
Persoonlijk moment tijdens officieel bezoek
Dat Máxima tijdens een officieel werkbezoek ineens over haar eigen situatie begon, onderstreept hoe persoonlijk het onderwerp voor haar is.
Tijdens haar bezoek hoorde ze verhalen van mensen die dagelijks zorgen voor een geliefde. Zulke gesprekken kunnen herkenning oproepen, ook bij iemand die normaal gesproken vooral vanuit haar officiële functie aanwezig is.
Op zo’n moment verdwijnt de titel van koningin even naar de achtergrond en staat er vooral een dochter die weet hoe het voelt wanneer een ouder kwetsbaarder wordt.
Het leverde een bijzonder openhartig moment op.
Eerdere verliezen binnen het gezin
De zorgen om haar moeder komen na eerdere ingrijpende gebeurtenissen binnen Máxima’s familie.
In augustus 2017 overleed haar vader Jorge Zorreguieta op 89-jarige leeftijd. Máxima reisde destijds naar Argentinië om bij haar familie te zijn.
Nog geen jaar later werd het gezin opnieuw getroffen door een groot verlies. Haar jongere zus Inés overleed in 2018 op 33-jarige leeftijd.
Máxima sprak later openlijk over hoeveel impact het overlijden van haar zus op haar had.
De nieuwe zorgen rondom haar moeder zullen daarom ongetwijfeld opnieuw veel betekenen binnen een familie die de afgelopen jaren al verschillende zware momenten heeft doorgemaakt.
Willem-Alexander en gezin belangrijke steun
In Nederland heeft Máxima vanzelfsprekend haar eigen gezin om zich heen.
Samen met koning Willem-Alexander heeft ze drie dochters: prinses Amalia, prinses Alexia en prinses Ariane.
Familie vormt voor Máxima een belangrijk onderdeel van haar leven. Tegelijkertijd moet ze voortdurend een balans vinden tussen haar persoonlijke omstandigheden en haar werkzaamheden als koningin.
Dat spanningsveld zal voor veel mensen herkenbaar zijn. Ook wanneer iemand op het werk verschijnt en zijn of haar dagelijkse verplichtingen uitvoert, kunnen zorgen om een ouder voortdurend op de achtergrond aanwezig zijn.
Veel herkenning bij andere families
Dementie komt in veel Nederlandse gezinnen voor. Daardoor zullen de woorden van Máxima voor veel mensen herkenbaar zijn.
Mantelzorgers weten hoeveel tijd, energie en emoties de zorg voor iemand met dementie kan vragen. Zeker wanneer iemand verder weg woont, kunnen daar gevoelens van machteloosheid bijkomen.
De openheid van Máxima laat zien dat dergelijke zorgen niet verdwijnen door status, bekendheid of een publieke functie.
Ook binnen een koninklijke familie kan ziekte het dagelijkse leven en de onderlinge verhoudingen ingrijpend veranderen.
Geen sprake van afscheid
Bij berichtgeving over de situatie is één nuance belangrijk.
Máxima heeft gesproken over de dementie van haar moeder en over de emotionele gevolgen daarvan. Er is op basis van de aangeleverde informatie geen sprake van een aangekondigd overlijden of een definitief afscheid.
Ook zijn er geen uitgebreide medische gegevens over María del Carmen openbaar gemaakt.
Berichten waarin wordt gesuggereerd dat Máxima afscheid zou moeten nemen van haar moeder gaan daarom verder dan wat daadwerkelijk bekend is.
Bijzonder persoonlijke bekentenis
Voorlopig blijft het grootste gedeelte van de situatie begrijpelijkerwijs binnen de familie.
Máxima’s korte openhartigheid tijdens haar bezoek in Limburg maakte echter duidelijk dat de dementie van haar moeder haar bezighoudt.
Achter de officiële ontvangsten, staatsbezoeken en publieke optredens bevindt zich immers ook een dochter die haar moeder ziet veranderen en daar verdriet van heeft.
Juist doordat Máxima normaal gesproken terughoudend is over haar privéleven, kwam haar persoonlijke bekentenis extra binnen. Over de precieze gezondheidstoestand van haar moeder blijft veel privé, maar duidelijk is dat deze periode voor Máxima en haar familie niet gemakkelijk is.
Actueel
Vanaf 12 augustus: nieuwe verplichting geldt voor alle supermarktklanten
Miljoenen Nederlanders kunnen de komende jaren veranderingen gaan merken in de supermarkt en bij online bestellingen. Nieuwe Europese regels moeten ervoor zorgen dat verpakkingen kleiner, lichter en beter recyclebaar worden. De maatregelen worden stapsgewijs ingevoerd en moeten vooral de enorme hoeveelheid verpakkingsafval binnen Europa terugdringen.
Europa wil hoeveelheid verpakkingsafval flink verminderen
Wie regelmatig boodschappen doet, kent het verschijnsel waarschijnlijk wel: een grote doos openen om vervolgens te ontdekken dat het daadwerkelijke product maar een klein gedeelte van de verpakking inneemt.
Als het aan de Europese Unie ligt, moet daar steeds vaker een einde aan komen.
Europa produceert namelijk enorme hoeveelheden verpakkingsafval. Volgens de Europese Commissie komt dat neer op bijna 190 kilo per inwoner per jaar. Zonder nieuwe maatregelen dreigt die hoeveelheid de komende jaren verder toe te nemen.
Daarom zijn nieuwe regels opgesteld die fabrikanten, supermarkten, importeurs en webwinkels dwingen kritischer te kijken naar de manier waarop producten worden verpakt.
Centraal daarin staat de Europese Packaging and Packaging Waste Regulation, oftewel de PPWR.
Verpakkingen moeten kleiner en lichter
Een van de belangrijkste uitgangspunten van de nieuwe regelgeving is dat verpakkingen niet onnodig groot of zwaar mogen zijn.
Fabrikanten moeten hun verpakkingen zo ontwerpen dat er niet méér materiaal wordt gebruikt dan noodzakelijk is om het product veilig te verpakken.
Voor consumenten kan dat betekenen dat bepaalde producten in de toekomst in kleinere dozen, zakken en andere verpakkingen terechtkomen.
Het product zelf hoeft daardoor natuurlijk niet kleiner te worden. Het gaat juist om het terugdringen van overbodig verpakkingsmateriaal en lege ruimte rondom producten.
De bekende enorme doos met daarin een relatief klein artikel moet daardoor uiteindelijk steeds minder vaak voorkomen.
Ook webwinkels krijgen ermee te maken
Niet alleen de supermarkt krijgt te maken met veranderingen. Ook bij online bestellingen moet efficiënter worden verpakt.
Iedereen die regelmatig iets online koopt, heeft waarschijnlijk weleens een pakket ontvangen waarbij een klein artikel in een opvallend grote verzenddoos zat.
Juist die lege ruimte wil Europa aanpakken.
Voor transport- en verzendverpakkingen komen strengere eisen. Vanaf 2030 geldt volgens de regelgeving onder meer een maximale hoeveelheid loze ruimte van 50 procent voor bepaalde verpakkingen.
Daarmee moet niet alleen karton of ander verpakkingsmateriaal worden bespaard. Kleinere pakketten betekenen ook dat vrachtwagens en bestelwagens efficiënter kunnen worden gevuld.
Recycling wordt belangrijker
Een tweede belangrijk onderdeel van de plannen heeft betrekking op recycling.
Verpakkingen moeten steeds meer worden ontworpen met het oog op hergebruik van de gebruikte grondstoffen. Een verpakking die uit allerlei moeilijk van elkaar te scheiden materialen bestaat, kan recycling namelijk ingewikkelder maken.
Producenten zullen daarom bij het ontwerpen al rekening moeten houden met wat er met de verpakking gebeurt nadat de consument het product heeft gebruikt.
Het uiteindelijke doel is een systeem waarin veel meer materiaal opnieuw als grondstof kan worden ingezet.
Daarmee wil Europa minder afhankelijk worden van nieuwe grondstoffen en tegelijkertijd de hoeveelheid afval die wordt verbrand of op andere manieren verdwijnt verminderen.
Schadelijke stoffen verder beperkt
Ook de samenstelling van verpakkingen wordt aangepakt.
Voor bepaalde voedselverpakkingen worden bijvoorbeeld strengere beperkingen gesteld aan het gebruik van PFAS. Deze chemische stoffen kunnen zeer lang in het milieu aanwezig blijven.
Door het gebruik ervan terug te dringen, wil Europa zowel gezondheids- en milieurisico’s beperken als voorkomen dat schadelijke stoffen het recyclingproces bemoeilijken.
De nieuwe regels gaan daardoor veel verder dan alleen het formaat van een kartonnen doos.
Niet alles verandert meteen
Consumenten hoeven overigens niet te verwachten dat van de ene op de andere dag alle verpakkingen in Nederlandse supermarkten veranderen.
De verschillende onderdelen van de Europese regelgeving worden verspreid over meerdere jaren ingevoerd. Bedrijven krijgen daardoor tijd om verpakkingslijnen, materialen en ontwerpen aan te passen.
Een verandering die bijvoorbeeld nog langer op zich laat wachten, betreft uniforme Europese labels voor afvalscheiding.
Het idee is dat consumenten straks gemakkelijker kunnen zien in welke afvalstroom een verpakking thuishoort. Daarvoor moeten in Europa dezelfde herkenbare pictogrammen worden gebruikt.
De definitieve vormgeving daarvan moet echter nog verder worden uitgewerkt. De verwachting is dat dergelijke uniforme labels op zijn vroegst vanaf augustus 2028 verplicht worden.
Tot die tijd blijven consumenten vooral de bestaande nationale aanduidingen tegenkomen.
Producent krijgt meer verantwoordelijkheid
Voor fabrikanten en importeurs betekenen de maatregelen ondertussen behoorlijk wat werk.
Bedrijven moeten kunnen aantonen dat hun verpakkingen voldoen aan de Europese eisen. Daarbij wordt gekeken naar onder andere materiaalgebruik, recyclebaarheid en de hoeveelheid verpakking die noodzakelijk is.
Daarnaast blijven producenten financieel verantwoordelijk voor de inzameling en verwerking van verpakkingsafval in landen waar hun producten worden verkocht.
Het principe daarachter is duidelijk: degene die verpakkingen op de markt brengt, draagt ook verantwoordelijkheid voor wat er uiteindelijk met dat materiaal gebeurt.
Steeds meer gerecycled materiaal
De komende jaren worden ook de Europese ambities voor recycling verder aangescherpt.
Daardoor moet een steeds groter gedeelte van onder andere kunststof, aluminium en staal opnieuw worden verwerkt en als grondstof worden gebruikt.
Voor consumenten kan dat uiteindelijk zichtbaar worden aan de verpakkingen zelf. Ze kunnen eenvoudiger worden ontworpen, uit minder verschillende materialen bestaan en vaker gerecycled materiaal bevatten.
Daarnaast wil Europa sterker inzetten op herbruikbare oplossingen, waardoor bepaalde wegwerpverpakkingen geleidelijk minder gebruikelijk kunnen worden.
Wat merkt de Nederlandse consument?
Voor Nederlandse huishoudens verandert de manier waarop afval wordt weggegooid voorlopig niet plotseling.
De grootste veranderingen zullen waarschijnlijk geleidelijk zichtbaar worden tijdens het boodschappen doen of bij het openen van online bestellingen.
Denk aan compactere verpakkingen, minder lege ruimte in dozen, andere materialen en uiteindelijk duidelijkere informatie over recycling.
Het gaat dus niet om één enorme verandering die onmiddellijk zichtbaar is, maar om een reeks maatregelen die gedurende meerdere jaren worden ingevoerd.
De vertrouwde grote doos met opvallend weinig inhoud kan daardoor steeds meer uit het straatbeeld verdwijnen. Als de Europese plannen werken zoals bedoeld, houden consumenten uiteindelijk minder verpakkingsmateriaal over terwijl dezelfde producten gewoon in het schap blijven liggen.