Actueel
Ernst Kuipers waarschuwt: DEZE twee infectieziekten komen onze kant op
Voormalig minister van Volksgezondheid Ernst Kuipers heeft opnieuw zorgen geuit over de gevolgen van klimaatverandering voor de volksgezondheid. Volgens Kuipers komen tropische infectiez!ekten steeds dichter bij Nederland in de buurt.
De oud-minister sprak daarover in het televisieprogramma Pauw & De Wit, waar hij uitleg gaf over een nieuw rapport van een onafhankelijke commissie van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO).
Klimaatverandering speelt volgens experts grote rol
Volgens World Health Organization vormt klimaatverandering een groeiende uitdaging voor de gezondheid van mensen wereldwijd.
Kuipers maakt deel uit van een internationale commissie die onderzoek doet naar de gevolgen van stijgende temperaturen, hittegolven en veranderende weersomstandigheden.
Volgens hem zorgen warmere zomers ervoor dat bepaalde muggen zich steeds verder naar het noorden verspreiden.

Tropische z!ektes rukken op
In het programma vertelde Ernst Kuipers dat infectiez!ekten die vroeger vooral in tropische gebieden voorkwamen, inmiddels ook dichter bij Europa verschijnen.
Hij noemde onder meer malaria en knokkelkoorts als voorbeelden van z!ektes die worden verspreid door muggen.
“Dit soort z!ekten worden overgedragen door muggen. En we zien dat het oprukt,” aldus Kuipers.
Volgens hem komen deze infecties inmiddels al veel voor in delen van Zuid-Europa.
Hogere temperaturen veranderen leefomgeving
Kuipers wees erop dat Nederland de afgelopen jaren steeds vaker te maken krijgt met warme periodes en zomerse temperaturen.
“Temperaturen boven de 25 graden in april voelen voor veel mensen prettig,” vertelde hij. Toch waarschuwt hij dat zulke omstandigheden ook gevolgen hebben voor insecten en z!ekteverwekkers.
Volgens hem ontstaan hierdoor omstandigheden waarin bepaalde muggen beter kunnen overleven en zich verder kunnen verspreiden.

Ervaring uit Singapore
Tijdens het interview verwees Kuipers ook naar zijn periode in Singapore, waar hij enige tijd woonde.
Hij vertelde dat de temperaturen die tegenwoordig soms in Europa worden gemeten, vergelijkbaar zijn met omstandigheden die normaal vooral rond de evenaar voorkomen.
Daar horen volgens hem ook infectiez!ekten bij die in tropische gebieden veel vaker voorkomen.
Wat is malaria?
Malaria is een infectiez!ekte die wordt veroorzaakt door parasieten die via muggenbeten worden overgebracht.
De z!ekte komt vooral voor in tropische en subtropische gebieden.
Klachten kunnen bestaan uit:
- koorts
- koude rillingen
- hoofdpijn
- spierpijn
- vermoeidheid
In ernstige gevallen kan malaria levensbedre!gend worden.

Knokkelkoorts komt ook steeds dichterbij
Ook Dengue, beter bekend als knokkelkoorts, werd genoemd door Kuipers.
Deze virusz!ekte wordt eveneens verspreid via muggen en komt vooral voor in warme landen.
Mensen kunnen last krijgen van:
- hoge koorts
- hevige spier- en gewrichtspijn
- huiduitslag
- misselijkheid
- vermoeidheid
Volgens experts worden in Europa steeds vaker besmettingen vastgesteld bij reizigers, maar ook lokale overdracht komt sporadisch voor.
Muggen verspreiden zich noordwaarts
Volgens Kuipers schuift het leefgebied van bepaalde muggen jaarlijks verder op richting Noord-Europa.
Hij stelde dat die verschuiving ongeveer 70 kilometer per jaar bedraagt.
Dat betekent volgens hem dat landen die vroeger nauwelijks risico liepen, zich nu beter moeten voorbereiden op mogelijke nieuwe gezondheidsproblemen.

Geen reden voor paniek
Hoewel de waarschuwing veel aandacht trekt, benadrukken experts dat er momenteel geen acute dreiging voor Nederland is.
Gezondheidsorganisaties houden de ontwikkelingen wel nauwlettend in de gaten.
Volgens deskundigen is goede monitoring belangrijk om snel te kunnen reageren wanneer infectiez!ekten zich uitbreiden.
Een onafhankelijke commissie van de World Health Organization, waar Ernst Kuipers deel van uitmaakt, waarschuwt dat klimaatverandering een catastrofale bedreiging vormt voor de volksgezondheid. Over welke dreiging spreekt Ernst Kuipers precies?#pauwendewit pic.twitter.com/84Pr07iI9X
— Pauw & De Wit (@pauwendewit) May 19, 2026
Ernst Kuipers nog altijd bekend van coronaperiode
Veel Nederlanders kennen Ernst Kuipers nog van de coronaperiode.
Tijdens de pandemie speelde hij een belangrijke rol binnen de Nederlandse gezondheidszorg.
Hij was onder meer:
- bestuursvoorzitter van het Erasmus MC
- voorzitter van het Landelijk Netwerk Acute Zorg
- leider van het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding
Later werd hij minister van Volksgezondheid in het kabinet-Rutte IV.
Gezondheidszorg moet voorbereid blijven
Volgens Kuipers blijft voorbereiding essentieel.
Hij vindt dat landen moeten investeren in onderzoek, monitoring en snelle samenwerking tussen gezondheidsdiensten.
Daarbij spelen internationale organisaties zoals de WHO volgens hem een belangrijke rol.
Discussie over klimaat en gezondheid groeit
De waarschuwing van Kuipers zorgt online voor veel reacties.
Sommige mensen maken zich zorgen over de mogelijke gevolgen van klimaatverandering voor de volksgezondheid. Anderen wijzen erop dat infectiez!ekten al jarenlang wereldwijd voorkomen en dat goede medische zorg belangrijk blijft.
Toch groeit de aandacht voor het verband tussen klimaatverandering en gezondheid steeds verder.
Experts blijven ontwikkelingen volgen
Onderzoekers blijven wereldwijd kijken naar de verspreiding van muggen, virussen en andere infectiez!ekten.
Vooral warmere temperaturen en veranderende weersomstandigheden kunnen invloed hebben op de manier waarop bepaalde z!ektes zich verspreiden.
Volgens experts is vroegtijdige signalering cruciaal om risico’s zo klein mogelijk te houden.
Focus op preventie en monitoring
Voorlopig ligt de nadruk vooral op monitoring, voorlichting en preventie.
Gezondheidsdiensten volgen ontwikkelingen in Europa nauwgezet en werken samen met internationale organisaties om eventuele risico’s snel in beeld te brengen.
Daarmee hopen experts toekomstige gezondheidsproblemen beter onder controle te kunnen houden.
Actueel
Zeker 12 doden en 48 gewonden bij ernstig verkeersongeval

In Bulgarije heeft zich dinsdagochtend een enorme verkeersramp voltrokken. Op de belangrijke Trakia-snelweg botsten bij twee grote kettingbotsingen tientallen auto’s, vrachtwagens en andere voertuigen op elkaar. Volgens de laatste berichten zijn zeker twaalf mensen om het leven gekomen en tientallen anderen gewond geraakt.
De omvang van het ongeluk is enorm. Bij de twee botsingen zouden in totaal ongeveer 86 voertuigen betrokken zijn geweest.
Dichte mist speelde volgens de eerste bevindingen een belangrijke rol. De zichtbaarheid zou vlak voor het ongeluk in korte tijd dramatisch zijn afgenomen.
Twee enorme kettingbotsingen
Het drama gebeurde dinsdagochtend op de Trakia-snelweg in de omgeving van Yambol.
De snelweg vormt een belangrijke verbinding tussen de Bulgaarse hoofdstad Sofia en de kustplaats Burgas.
Rond 07.00 uur ging het volledig mis.
Op beide rijbanen ontstonden grote kettingbotsingen, waardoor de snelweg uiteindelijk in beide richtingen moest worden afgesloten.
Auto’s en vrachtwagens botsten achter elkaar op elkaar.
De ravage die achterbleef is enorm.
Ongeveer 86 voertuigen betrokken
Volgens de meest recente informatie waren bij de twee ongevallen samen ongeveer 86 voertuigen betrokken.
Daaronder bevonden zich veel zware vrachtwagens.
Op beelden vanaf de snelweg zijn zwaar beschadigde voertuigen te zien. Sommige auto’s en vrachtwagens kwamen dwars op de weg terecht of kantelden.
Ook ontstond op verschillende plaatsen brand.
Hulpdiensten moesten daardoor onder extreem moeilijke omstandigheden proberen om slachtoffers uit de wrakken te bevrijden.
Zeker twaalf mensen overleden
De Bulgaarse autoriteiten hebben inmiddels bevestigd dat het dodental is opgelopen tot twaalf.
Tien slachtoffers overleden op de plaats van het ongeluk.
Twee andere slachtoffers bezweken later aan hun verwondingen terwijl zij naar medische hulp werden gebracht.
Daarnaast zijn tientallen mensen gewond geraakt.
Over het exacte aantal gewonden lopen de meest recente cijfers nog enigszins uiteen.
Er wordt gesproken over ongeveer 46 tot 50 gewonden.
Slachtoffers naar verschillende ziekenhuizen
Vanwege het grote aantal slachtoffers werden gewonden verdeeld over verschillende ziekenhuizen.
Onder meer ziekenhuizen in Yambol, Sliven en Burgas vingen slachtoffers op.
De omvang van de ramp zorgde ervoor dat grote aantallen ambulances, brandweerlieden, politieagenten en andere hulpverleners naar de snelweg werden gestuurd.
Ook het leger werd ingezet om de hulpverlening te ondersteunen.
Mist kwam plotseling opzetten
De weersomstandigheden lijken een belangrijke factor te zijn geweest.
In het gebied hing dinsdagochtend zeer dichte mist.
Volgens getuigen was het zicht aanvankelijk nog ongeveer 70 tot 80 meter.
Dat veranderde vervolgens razendsnel.
De zichtbaarheid zou plotseling zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter.
Voor automobilisten betekende dit dat voertuigen en obstakels voor hen nauwelijks nog zichtbaar waren.
Eerste botsing richting Burgas
Volgens de eerste reconstructie van de Bulgaarse autoriteiten begon de ramp op de rijbaan richting Burgas.
Een vrachtwagen zou daar in de baan van een bus terecht zijn gekomen.
Vervolgens ontstonden meerdere botsingen.
Een andere vrachtwagen, die graan vervoerde, raakte betrokken bij het ongeval.
Daarna botste ook een personenauto achterop en volgden steeds meer voertuigen.
Binnen korte tijd ontstond een enorme kettingbotsing.
Ook aan andere kant gaat het mis
Alsof de situatie nog niet ernstig genoeg was, ontstond vrijwel op dezelfde locatie ook op de tegenovergestelde rijbaan een groot ongeluk.
Daar reden voertuigen richting Sofia.
De Bulgaarse autoriteiten onderzoeken nog precies hoe deze tweede kettingbotsing ontstond.
Een van de mogelijke verklaringen is dat bestuurders werden afgeleid door de enorme ravage aan de andere kant van de snelweg, terwijl ook daar het zicht door de mist bijzonder slecht was.
Het definitieve onderzoek naar de oorzaak moet daar meer duidelijkheid over geven.
Ooggetuige redt chauffeur uit brandende vrachtwagen
Een ooggetuige vertelde aan de Bulgaarse televisie hoe chaotisch de eerste minuten na de botsing waren.
Hij zag onder meer een brandende vrachtwagencabine.
De man besloot niet af te wachten en gebruikte een krik om een ruit van de cabine kapot te slaan.
Vervolgens wist hij een inzittende uit het brandende voertuig te halen.
Terwijl hij daarmee bezig was, hoorde hij achter zich opnieuw harde klappen.
„Toen hoorde ik alle auto’s op de andere rijstrook op elkaar botsen.”
Volgens de getuige was de mist op dat moment zo dicht dat hij niet verder dan ongeveer vijftig meter kon kijken.
Honderden hulpverleners ingezet
De omvang van de ramp leidde tot een enorme hulpverleningsoperatie.
Honderden politieagenten werden naar het gebied gestuurd.
Ook tientallen ambulances kwamen ter plaatse.
Daarnaast werden volgens de Bulgaarse autoriteiten vijftien brandweervoertuigen ingezet.
Brandweerlieden moesten niet alleen branden bestrijden, maar ook proberen om mensen uit zwaar beschadigde voertuigen te bevrijden.
Mensen zaten vast in voertuigen
De eerste uren lag de absolute prioriteit bij het redden van slachtoffers.
Door de enorme hoeveelheid beschadigde auto’s en vrachtwagens konden hulpverleners niet onmiddellijk overal bij.
Sommige inzittenden zaten bekneld in hun voertuig.
De Bulgaarse autoriteiten maakten daarom duidelijk dat het onderzoek naar de precieze oorzaak pas volledig kon beginnen nadat de reddingsoperatie voldoende was gevorderd.
Het redden van levens had eerst prioriteit.
Vliegtuigen ingezet voor gewonden
Vanwege de omvang van de ramp werden ook vliegtuigen beschikbaar gesteld.
Het Bulgaarse regeringsvliegtuig werd naar Burgas gestuurd zodat het indien nodig kon worden gebruikt voor het vervoeren van gewonden.
Daarnaast werd ook een militair transportvliegtuig van het type Spartan ingezet.
Zo konden slachtoffers indien noodzakelijk snel naar andere ziekenhuizen in Bulgarije worden gebracht.
Premier Rumen Radev naar rampplek
De Bulgaarse premier Rumen Radev paste vanwege de tragedie zijn programma aan.
Hij vertrok richting de plaats van het ongeluk om zich daar te laten informeren over de situatie.
Ook andere officiële activiteiten werden vanwege de omvang van de ramp aangepast of geannuleerd.
De Bulgaarse autoriteiten activeerden bovendien het waarschuwingssysteem BG-ALERT om automobilisten in de omliggende regio’s te informeren over de gevaarlijke omstandigheden en omleidingen.
Snelweg volledig afgesloten
De Trakia-snelweg werd na de ongelukken in beide richtingen afgesloten.
Verkeer moest via alternatieve routes worden omgeleid.
Dat was noodzakelijk vanwege de enorme hoeveelheid wrakken, de reddingswerkzaamheden en het politieonderzoek.
Het zal bovendien tijd kosten om alle beschadigde voertuigen weg te halen en het wegdek volledig vrij te maken.
Onderzoek naar exacte oorzaak
Hoewel de dichte mist een belangrijke rol lijkt te hebben gespeeld, is de definitieve oorzaak nog onderwerp van onderzoek.
De eerste bevindingen wijzen op een combinatie van plotseling sterk verminderd zicht, een nat wegdek en mogelijk snelheden die niet voldoende waren aangepast aan de omstandigheden.
Onderzoekers zullen moeten reconstrueren hoe de eerste botsing precies kon gebeuren en waarom vervolgens zoveel voertuigen bij de kettingbotsingen betrokken raakten.
Ursula von der Leyen reageert
Ook voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft gereageerd op de tragedie.
Zij was op het moment van de ramp voor een werkbezoek in Bulgarije.
Door het ernstige ongeluk werd haar programma aangepast.
Von der Leyen betuigde haar medeleven aan de nabestaanden van de slachtoffers en aan de Bulgaarse bevolking.
Ook sprak zij haar steun uit voor de mensen die gewond raakten en de hulpverleners die op de rampplek actief zijn.
Een van de zwaarste verkeersrampen van Bulgarije
De enorme hoeveelheid betrokken voertuigen maakt duidelijk hoe uitzonderlijk de situatie is.
Tientallen personenauto’s, vrachtwagens en andere voertuigen raakten binnen zeer korte tijd betrokken bij de twee kettingbotsingen.
De komende uren en dagen zal waarschijnlijk steeds meer duidelijk worden over de identiteit van de slachtoffers en de exacte toedracht.
Voorlopig richten de Bulgaarse autoriteiten zich vooral op de gewonden en het onderzoek naar de oorzaak.
De balans van de enorme verkeersramp op de Bulgaarse Trakia-snelweg is bijzonder zwaar. Zeker twaalf mensen zijn overleden en tientallen anderen raakten gewond nadat bij twee grote kettingbotsingen ongeveer 86 voertuigen betrokken raakten. Volgens de eerste bevindingen speelde plotseling opkomende dichte mist een belangrijke rol: het zicht zou op sommige momenten zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter. Honderden hulpverleners zijn ingezet en zelfs regerings- en militaire vliegtuigen werden beschikbaar gesteld voor het vervoer van gewonden.