Actueel
Gigantische wolk Saharastof op komst: Op DEZE dag het best je auto niet wassen
Grote wolk Saharastof onderweg naar Nederland: wat betekent dat voor het weer en je auto?
Er is een grote wolk Saharastof onderweg richting Nederland. Dat melden verschillende weerbronnen, waaronder Hart van Nederland. Het natuurverschijnsel komt vaker voor, maar wanneer het gebeurt roept het meteen vragen op bij veel mensen.
Wat betekent zo’n stofwolk eigenlijk voor het weer? Krijgen we last van de luchtkwaliteit? En misschien nog wel belangrijker voor veel automobilisten: wanneer kun je je auto beter niet wassen?
Volgens meteorologen zal de stofwolk binnen korte tijd ons land bereiken. De gevolgen zijn meestal niet gevaarlijk, maar het verschijnsel kan wel voor bijzondere luchten en soms ook voor een dun laagje zand op auto’s en terrassen zorgen.
Hoe Saharastof in de lucht komt
Saharastof ontstaat wanneer sterke winden boven de Sahara grote hoeveelheden fijn zand van de grond optillen.
De Sahara is de grootste hete woestijn ter wereld en strekt zich uit over een groot deel van Noord-Afrika. Wanneer het daar flink waait, kunnen kleine zanddeeltjes kilometers de lucht in worden geblazen.
Volgens meteorologen kunnen de fijnste stofdeeltjes zelfs tot ongeveer vijf kilometer hoogte opstijgen.
Op die hoogte worden ze vervolgens meegenomen door luchtstromen die duizenden kilometers kunnen afleggen.
Van Noord-Afrika naar Europa
Wanneer de windrichting gunstig is, kan het Saharastof uiteindelijk Europa bereiken.
In dit geval speelt een krachtig hogedrukgebied boven Centraal-Europa een belangrijke rol.
Zo’n hogedrukgebied zorgt ervoor dat luchtstromen op grote hoogte vanuit Noord-Afrika richting het noorden bewegen.
Daardoor wordt het fijne woestijnstof langzaam richting Europa en uiteindelijk naar Nederland vervoerd.
Het transport van zo’n stofwolk gebeurt meestal niet in één dag. Vaak duurt het enkele dagen voordat de stofdeeltjes hun bestemming bereiken.
Volgens meteorologen zal de huidige wolk binnenkort boven Nederland arriveren.
Wat merken we ervan?
Hoewel het woord “stofwolk” misschien dramatisch klinkt, merken mensen op de grond er meestal weinig van.
De stofdeeltjes bevinden zich namelijk vooral hoog in de atmosfeer.
Dat betekent dat de lucht die we inademen meestal gewoon schoon blijft.
Voor mensen met gevoelige luchtwegen verandert er daarom vaak weinig.
De meeste effecten zijn vooral zichtbaar in de lucht.
Bijzondere luchten
Een van de opvallendste gevolgen van Saharastof is het effect op het zonlicht.
De kleine stofdeeltjes verspreiden het licht namelijk op een andere manier dan normaal.
Daardoor kan de zon minder fel lijken dan gebruikelijk.
Soms krijgt het zonlicht zelfs een warme roodachtige of oranje gloed.
Vooral tijdens zonsopgang en zonsondergang kan dat spectaculaire beelden opleveren.
Veel fotografen kijken daarom juist uit naar dit soort momenten.
Waarom de zon roder lijkt
Om te begrijpen waarom de zon soms roder lijkt tijdens een Saharastofepisode, helpt het om te kijken naar hoe zonlicht werkt.
Het licht van de zon lijkt wit, maar bestaat eigenlijk uit allerlei kleuren.
Wanneer zonlicht door de atmosfeer reist, worden bepaalde kleuren makkelijker verstrooid dan andere.
Blauw licht bijvoorbeeld verspreidt zich sneller in de atmosfeer.
Dat is ook de reden waarom de lucht normaal gesproken blauw lijkt.
Rood en oranje licht hebben een langere golflengte en kunnen daardoor verder door de atmosfeer reizen.
Wanneer er Saharastof in de lucht zit, wordt dat effect versterkt.
De warmere kleuren blijven zichtbaar, terwijl het blauwe licht nog sterker wordt verstrooid.
Dat zorgt voor die bijzondere roodachtige tinten aan de hemel.
Wat gebeurt er als het gaat regenen?
Hoewel Saharastof meestal hoog in de lucht blijft hangen, kan het soms toch op de grond terechtkomen.
Dat gebeurt vooral wanneer er regen valt.
Regendruppels nemen de stofdeeltjes namelijk mee naar beneden.
Wanneer dat gebeurt, kan er een dun laagje zand achterblijven op verschillende oppervlakken.
Auto’s, ramen, tuinmeubilair en zonnepanelen kunnen dan bedekt raken met een lichte zandlaag.
Veel mensen merken het pas wanneer ze hun auto na een regenbui bekijken.
De auto kan er dan plots stoffig of vlekkerig uitzien.
De bekende ‘zandregen’
Dit verschijnsel wordt in de volksmond soms “zandregen” genoemd.
Hoewel het er spectaculair uitziet, gaat het meestal om een dun laagje stof dat relatief eenvoudig weer kan worden verwijderd.
Het kan wel vervelend zijn voor mensen die hun auto net hebben gewassen.
Daarom vragen veel automobilisten zich bij zo’n aankomende stofwolk af wanneer ze hun auto beter niet door de wasstraat kunnen rijden.
Het weer in de komende dagen
Volgens weerexperts, waaronder meteorologen van Weeronline, wordt er dit weekend weinig neerslag verwacht.
Dat betekent dat het Saharastof waarschijnlijk hoog in de lucht blijft hangen zonder meteen naar beneden te komen.
Voor automobilisten is dat goed nieuws.
Als het droog blijft, is de kans klein dat er zand op auto’s terechtkomt.
In dat geval kun je zonder problemen je auto laten wassen.
Vanaf maandag meer kans op regen
De situatie kan echter veranderen wanneer het weer omslaat.
Volgens de weersvoorspellingen neemt vanaf maandag de kans op regen toe.
Mocht er dan nog Saharastof in de atmosfeer aanwezig zijn, dan kan dat samen met de regen naar beneden komen.
Dat is precies het moment waarop automobilisten hun pas gewassen auto mogelijk weer vuil zien worden.
Daarom adviseren sommige experts om na een regenbui nog even te wachten voordat je opnieuw naar de wasstraat gaat.
Stuifmeel kan voor verwarring zorgen
Naast Saharastof hangt er momenteel ook veel stuifmeel in de lucht.
Dat komt doordat verschillende bomen en planten in het voorjaar pollen produceren.
Stuifmeel kan zich op vergelijkbare manieren op auto’s en ramen verzamelen.
Daardoor kan het soms lastig zijn om te bepalen of een dun laagje op je auto afkomstig is van Saharastof of van pollen.
Voor mensen met hooikoorts kan de aanwezigheid van pollen overigens meer merkbaar zijn dan het Saharastof zelf.
Een verschijnsel dat vaker voorkomt
Hoewel het misschien bijzonder klinkt, bereikt Saharastof regelmatig Europa.
Meteorologen zien het verschijnsel meerdere keren per jaar.
Soms is het effect nauwelijks zichtbaar, maar in andere gevallen zorgt het voor spectaculaire luchten en opvallende zonsondergangen.
Het is een herinnering aan hoe verbonden het wereldwijde klimaatsysteem is.
Een sterke wind in Noord-Afrika kan uiteindelijk effect hebben op het weerbeeld duizenden kilometers verderop.
Genieten van een bijzonder natuurverschijnsel
Voor veel mensen is Saharastof vooral een interessant natuurverschijnsel.
Het zorgt voor bijzondere luchten, warme kleuren bij zonsondergang en soms een licht waas in de lucht.
Zolang het droog blijft, heeft het nauwelijks praktische gevolgen.
Maar zodra er regen valt, kan het wel een klein laagje zand achterlaten.
Dus wil je zeker weten dat je auto schoon blijft, dan is het verstandig om de weersvoorspellingen goed in de gaten te houden.
En ondertussen kun je misschien juist genieten van de prachtige kleuren aan de hemel die dit natuurverschijnsel met zich meebrengt.
Actueel
Zeker 12 doden en 48 gewonden bij ernstig verkeersongeval
In Bulgarije heeft zich dinsdagochtend een enorme verkeersramp voltrokken. Op de belangrijke Trakia-snelweg botsten bij twee grote kettingbotsingen tientallen auto’s, vrachtwagens en andere voertuigen op elkaar. Volgens de laatste berichten zijn zeker twaalf mensen om het leven gekomen en tientallen anderen gewond geraakt.
De omvang van het ongeluk is enorm. Bij de twee botsingen zouden in totaal ongeveer 86 voertuigen betrokken zijn geweest.
Dichte mist speelde volgens de eerste bevindingen een belangrijke rol. De zichtbaarheid zou vlak voor het ongeluk in korte tijd dramatisch zijn afgenomen.
Twee enorme kettingbotsingen
Het drama gebeurde dinsdagochtend op de Trakia-snelweg in de omgeving van Yambol.
De snelweg vormt een belangrijke verbinding tussen de Bulgaarse hoofdstad Sofia en de kustplaats Burgas.
Rond 07.00 uur ging het volledig mis.
Op beide rijbanen ontstonden grote kettingbotsingen, waardoor de snelweg uiteindelijk in beide richtingen moest worden afgesloten.
Auto’s en vrachtwagens botsten achter elkaar op elkaar.
De ravage die achterbleef is enorm.
Ongeveer 86 voertuigen betrokken
Volgens de meest recente informatie waren bij de twee ongevallen samen ongeveer 86 voertuigen betrokken.
Daaronder bevonden zich veel zware vrachtwagens.
Op beelden vanaf de snelweg zijn zwaar beschadigde voertuigen te zien. Sommige auto’s en vrachtwagens kwamen dwars op de weg terecht of kantelden.
Ook ontstond op verschillende plaatsen brand.
Hulpdiensten moesten daardoor onder extreem moeilijke omstandigheden proberen om slachtoffers uit de wrakken te bevrijden.
Zeker twaalf mensen overleden
De Bulgaarse autoriteiten hebben inmiddels bevestigd dat het dodental is opgelopen tot twaalf.
Tien slachtoffers overleden op de plaats van het ongeluk.
Twee andere slachtoffers bezweken later aan hun verwondingen terwijl zij naar medische hulp werden gebracht.
Daarnaast zijn tientallen mensen gewond geraakt.
Over het exacte aantal gewonden lopen de meest recente cijfers nog enigszins uiteen.
Er wordt gesproken over ongeveer 46 tot 50 gewonden.
Slachtoffers naar verschillende ziekenhuizen
Vanwege het grote aantal slachtoffers werden gewonden verdeeld over verschillende ziekenhuizen.
Onder meer ziekenhuizen in Yambol, Sliven en Burgas vingen slachtoffers op.
De omvang van de ramp zorgde ervoor dat grote aantallen ambulances, brandweerlieden, politieagenten en andere hulpverleners naar de snelweg werden gestuurd.
Ook het leger werd ingezet om de hulpverlening te ondersteunen.
Mist kwam plotseling opzetten
De weersomstandigheden lijken een belangrijke factor te zijn geweest.
In het gebied hing dinsdagochtend zeer dichte mist.
Volgens getuigen was het zicht aanvankelijk nog ongeveer 70 tot 80 meter.
Dat veranderde vervolgens razendsnel.
De zichtbaarheid zou plotseling zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter.
Voor automobilisten betekende dit dat voertuigen en obstakels voor hen nauwelijks nog zichtbaar waren.
Eerste botsing richting Burgas
Volgens de eerste reconstructie van de Bulgaarse autoriteiten begon de ramp op de rijbaan richting Burgas.
Een vrachtwagen zou daar in de baan van een bus terecht zijn gekomen.
Vervolgens ontstonden meerdere botsingen.
Een andere vrachtwagen, die graan vervoerde, raakte betrokken bij het ongeval.
Daarna botste ook een personenauto achterop en volgden steeds meer voertuigen.
Binnen korte tijd ontstond een enorme kettingbotsing.
Ook aan andere kant gaat het mis
Alsof de situatie nog niet ernstig genoeg was, ontstond vrijwel op dezelfde locatie ook op de tegenovergestelde rijbaan een groot ongeluk.
Daar reden voertuigen richting Sofia.
De Bulgaarse autoriteiten onderzoeken nog precies hoe deze tweede kettingbotsing ontstond.
Een van de mogelijke verklaringen is dat bestuurders werden afgeleid door de enorme ravage aan de andere kant van de snelweg, terwijl ook daar het zicht door de mist bijzonder slecht was.
Het definitieve onderzoek naar de oorzaak moet daar meer duidelijkheid over geven.
Ooggetuige redt chauffeur uit brandende vrachtwagen
Een ooggetuige vertelde aan de Bulgaarse televisie hoe chaotisch de eerste minuten na de botsing waren.
Hij zag onder meer een brandende vrachtwagencabine.
De man besloot niet af te wachten en gebruikte een krik om een ruit van de cabine kapot te slaan.
Vervolgens wist hij een inzittende uit het brandende voertuig te halen.
Terwijl hij daarmee bezig was, hoorde hij achter zich opnieuw harde klappen.
„Toen hoorde ik alle auto’s op de andere rijstrook op elkaar botsen.”
Volgens de getuige was de mist op dat moment zo dicht dat hij niet verder dan ongeveer vijftig meter kon kijken.
Honderden hulpverleners ingezet
De omvang van de ramp leidde tot een enorme hulpverleningsoperatie.
Honderden politieagenten werden naar het gebied gestuurd.
Ook tientallen ambulances kwamen ter plaatse.
Daarnaast werden volgens de Bulgaarse autoriteiten vijftien brandweervoertuigen ingezet.
Brandweerlieden moesten niet alleen branden bestrijden, maar ook proberen om mensen uit zwaar beschadigde voertuigen te bevrijden.
Mensen zaten vast in voertuigen
De eerste uren lag de absolute prioriteit bij het redden van slachtoffers.
Door de enorme hoeveelheid beschadigde auto’s en vrachtwagens konden hulpverleners niet onmiddellijk overal bij.
Sommige inzittenden zaten bekneld in hun voertuig.
De Bulgaarse autoriteiten maakten daarom duidelijk dat het onderzoek naar de precieze oorzaak pas volledig kon beginnen nadat de reddingsoperatie voldoende was gevorderd.
Het redden van levens had eerst prioriteit.
Vliegtuigen ingezet voor gewonden
Vanwege de omvang van de ramp werden ook vliegtuigen beschikbaar gesteld.
Het Bulgaarse regeringsvliegtuig werd naar Burgas gestuurd zodat het indien nodig kon worden gebruikt voor het vervoeren van gewonden.
Daarnaast werd ook een militair transportvliegtuig van het type Spartan ingezet.
Zo konden slachtoffers indien noodzakelijk snel naar andere ziekenhuizen in Bulgarije worden gebracht.
Premier Rumen Radev naar rampplek
De Bulgaarse premier Rumen Radev paste vanwege de tragedie zijn programma aan.
Hij vertrok richting de plaats van het ongeluk om zich daar te laten informeren over de situatie.
Ook andere officiële activiteiten werden vanwege de omvang van de ramp aangepast of geannuleerd.
De Bulgaarse autoriteiten activeerden bovendien het waarschuwingssysteem BG-ALERT om automobilisten in de omliggende regio’s te informeren over de gevaarlijke omstandigheden en omleidingen.
Snelweg volledig afgesloten
De Trakia-snelweg werd na de ongelukken in beide richtingen afgesloten.
Verkeer moest via alternatieve routes worden omgeleid.
Dat was noodzakelijk vanwege de enorme hoeveelheid wrakken, de reddingswerkzaamheden en het politieonderzoek.
Het zal bovendien tijd kosten om alle beschadigde voertuigen weg te halen en het wegdek volledig vrij te maken.
Onderzoek naar exacte oorzaak
Hoewel de dichte mist een belangrijke rol lijkt te hebben gespeeld, is de definitieve oorzaak nog onderwerp van onderzoek.
De eerste bevindingen wijzen op een combinatie van plotseling sterk verminderd zicht, een nat wegdek en mogelijk snelheden die niet voldoende waren aangepast aan de omstandigheden.
Onderzoekers zullen moeten reconstrueren hoe de eerste botsing precies kon gebeuren en waarom vervolgens zoveel voertuigen bij de kettingbotsingen betrokken raakten.
Ursula von der Leyen reageert
Ook voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft gereageerd op de tragedie.
Zij was op het moment van de ramp voor een werkbezoek in Bulgarije.
Door het ernstige ongeluk werd haar programma aangepast.
Von der Leyen betuigde haar medeleven aan de nabestaanden van de slachtoffers en aan de Bulgaarse bevolking.
Ook sprak zij haar steun uit voor de mensen die gewond raakten en de hulpverleners die op de rampplek actief zijn.
Een van de zwaarste verkeersrampen van Bulgarije
De enorme hoeveelheid betrokken voertuigen maakt duidelijk hoe uitzonderlijk de situatie is.
Tientallen personenauto’s, vrachtwagens en andere voertuigen raakten binnen zeer korte tijd betrokken bij de twee kettingbotsingen.
De komende uren en dagen zal waarschijnlijk steeds meer duidelijk worden over de identiteit van de slachtoffers en de exacte toedracht.
Voorlopig richten de Bulgaarse autoriteiten zich vooral op de gewonden en het onderzoek naar de oorzaak.
De balans van de enorme verkeersramp op de Bulgaarse Trakia-snelweg is bijzonder zwaar. Zeker twaalf mensen zijn overleden en tientallen anderen raakten gewond nadat bij twee grote kettingbotsingen ongeveer 86 voertuigen betrokken raakten. Volgens de eerste bevindingen speelde plotseling opkomende dichte mist een belangrijke rol: het zicht zou op sommige momenten zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter. Honderden hulpverleners zijn ingezet en zelfs regerings- en militaire vliegtuigen werden beschikbaar gesteld voor het vervoer van gewonden.