Actueel
Saskia Belleman deelt foto van de verdachte in de zaak Lisa: zo ziet hij eruit
De man die wordt verd*cht van betrokkenheid bij het ernstige incident waarbij de 17-jarige Lisa om het leven kwam, en van een gew*ldsdelict aan de Weesperzijde, verscheen vandaag voor het eerst in de rechtszaal. Het ging om een zogenoemde pro-forma zitting in Amsterdam, waarin voornamelijk wordt gekeken naar de voortgang van het onderzoek en de vraag of de verdachte langer vast blijft zitten. De rechtbank besloot dat de voorlopige hechtenis van de verd*chte wordt verlengd. Daarnaast werd duidelijk dat er nieuw forensisch materiaal aan het dossier is toegevoegd, wat volgens het 0penbaar Ministerie relevant kan zijn voor het verdere onderzoek.
De rechtszaal zat vol met familieleden, publiek, journalisten en andere belangstellenden. De rechter benoemde aan het begin van de zitting dat het een bijzonder emotionele dag was, niet alleen vanwege de ernst van de zaak, maar ook vanwege de aanwezigheid van de familie van Lisa. Haar ouders waren zichtbaar aangeslagen aanwezig en lieten via stichting Namens de Familie weten dat deze dag veel losmaakt, maar dat steun van hun omgeving hen helpt om door deze moeilijke periode heen te komen.
Familie vraagt om rust en respect in een zware periode
In een verklaring benadrukte de familie van Lisa dat deze rechtsdag opnieuw een zware confrontatie vormt met het verlies dat ze moeten dragen. Zij gaven aan dat het gemis groot blijft en dat er momenten zijn waarop de werkelijkheid hen volledig overspoelt. Hoewel steun uit het hele land veel voor hen betekent, willen zij de komende periode vooral in relatieve rust verwerken wat er allemaal op hen afkomt. Daarom vragen zij nadrukkelijk om privacy.
Die oproep werd door de rechter herhaald, met de boodschap dat het belangrijk is dat het proces respectvol wordt gevolgd, zowel binnen als buiten de rechtszaal.
Nieuw forensisch materiaal: DNA-sp0ren en een aangetroffen mes
Het 0penbaar Ministerie gaf vervolgens een overzicht van de nieuwste ontwikkelingen in het onderzoek. Daarbij kwam naar voren dat er aanvullende forensische bevindingen zijn gedaan. In het onderzoek zijn DNA-sp0ren van de verdachte gevonden op zowel het lichaam van Lisa als op dat van het slacht0ffer van het eerdere gew*ldsincident aan de Weesperzijde. Volgens het OM ondersteunt dit materiaal de verdenking dat de verdachte bij beide zaken een rol heeft gespeeld.
Daarnaast werd in een locker bij een COA-locatie een mes aangetroffen. Op dat mes is eveneens DNA van Lisa gevonden. Volgens het OM is dit mes onderdeel van een set die de verd*chte eerder aanschafte bij een winkelketen. Het object vormt daarmee een belangrijk onderdeel van het sp0renonderzoek.
De verdediging laat de bevindingen vooralsnog aan het OM en benadrukt dat vollediger onderzoek nodig is voordat definitieve conclusies kunnen worden getrokken.
De rol van camerabeelden en een opvallende zwarte fiets
Naast het DNA-materiaal speelt ook beeldmateriaal een rol in het onderzoek. Op camerabeelden die rondom beide incidenten zijn bekeken, lijkt een man te zien die zich verplaatst op een zwarte fiets met een witte voorvork. Deze fiets komt op verschillende cruciale momenten in beeld, zowel bij de Weesperzijde als in de nacht van het incident met Lisa.
Het OM stelt dat de verd*chte op basis van interne foto’s van een AZC-locatie is herkend. Toen ag*nten later een man zagen vertrekken die veel gelijkenissen vertoonde met deze foto’s, besloot een arr*statieteam hem aan te houden. Zijn gedrag, in combinatie met het beeldmateriaal, zou hebben bijgedragen aan de verdenk!ng.
Rec0nstructie van Lisa’s laatste minuten
In de rechtszaal schetste de 0fficier van justitie een rec0nstructie van de laatste minuten van Lisa, gebaseerd op p0litiegegevens en meldkamerinformatie.
Op 04.07 uur belde Lisa naar 112. In dat gesprek vertelde ze dat ze via haar fiets ten val was gekomen, in het gras terechtkwam en in de sloot belandde. Ze gaf aan dat er sprake was van een w0rsteling en dat de man die daarbij betrokken was, was weggefietst. Kort daarna raakte ze in paniek, begon te gillen en verloor ze het vermogen om te spreken. Het contact werd vervolgens verbroken.
Rond 04.16 uur werd Lisa gevonden. De officier stelde in de rechtszaal dat de verd*chte mogelijk eerst was weggereden en later is teruggekeerd. Die mogelijkheid wordt meegenomen in het onderzoek, maar wordt door de verdediging nog onderzocht.
De rec0nstructie zorgde voor een geladen moment in de zaal. De familie luisterde zichtbaar geëmotioneerd toe.
De zaak aan de Weesperzijde: een zeer ingrijpend incident
Tijdens dezelfde zitting werd ook gesproken over het ernstige geweldsincident aan de Weesperzijde. Dit vond plaats op 15 augustus. Het slacht0ffer, dat die avond langs het water liep, werd volgens het OM door de verdachte gegrepen. Ze zou een uur lang in een bedreigende situatie hebben verkeerd, waarbij ze meerdere klappen kreeg en vrezevolle woorden te horen kreeg.
Na afloop hielp de verdachte haar naar verluidt haar spullen op te rapen. Op haar kleding en lichaam zijn DNA-sp0ren aangetroffen die volgens het OM aan de verd*chte te koppelen zijn.
Onzekerheid over de identiteit van de verd*chte
Een opvallend element in deze zaak is dat de werkelijke identiteit van de verdachte nog altijd niet volledig vaststaat. De man noemt zichzelf ‘Chris Jude’, zegt 22 jaar te zijn en afkomstig uit Nigeria, maar beschikt over geen enkel identiteitsdocument. Rechtshulpverzoeken in meerdere landen hebben tot nu toe niets opgeleverd.
De verdediging gaf aan dat de verd*chte verklaart te zijn opgegroeid in weeshuizen in Nigeria en Tunesië, maar dit kan vooralsnog niet worden bevestigd. De rechtbank benadrukte dat het vaststellen van identiteit onderdeel blijft van het lopende onderzoek.
Mentale toestand: verd*chte zegt stemmen te horen
Tijdens de zitting werd ook stilgestaan bij de mentale gezondheid van de verd*chte. Zijn advocaat vertelde dat hij al vanaf jonge leeftijd stemmen hoort die opdrachten geven. In detentie krijgt hij medicatie, die volgens hem de stemmen deels dempt. Hij zegt dat hij geen herinneringen heeft aan de momenten waarop die stemmen de overhand krijgen.
De verdediging stelt dat de verdachte op dit moment geen erkenning geeft en geen ontkenning uitspreekt, omdat hij geen herinnering meent te hebben aan de gebeurtenissen. De rechtbank zal onderzoeken hoe dit zich verhoudt tot zijn procesbekwaamheid en zijn mentale toestand ten tijde van de incidenten.
Verw0ndingen en het aangetroffen mes
De advocaat meldde verder dat de verd*chte bij terugkomst in het COA verw0ndingen had aan zijn hand, maar dat hij niet meer weet waardoor die zijn ontstaan. Ook hierover moet meer onderzoek worden gedaan. De combinatie van de verw0nding en het aangetroffen mes vormt een relevante factor binnen het onderzoek, maar er zijn nog geen definitieve conclusies.
Vervolg van de zaak
De zitting duurde ruim een uur. Aan het einde besloot de rechtbank dat de man langer vast blijft zitten. De volgende zitting staat gepland op 11 februari, en betreft opnieuw een pro-forma zitting. Het onderzoek loopt nog, en het OM gaf aan dat aanvullende bevindingen op een later moment naar voren zullen komen.
Rechtbanktekenaar Petra Urban maakte een tekening van de verdachte tijdens de zitting, terwijl verslaggever Saskia Belleman beschreef hoe hij erbij zat: breedgeschouderd, rustig, in een donkergrijze outfit.
Actueel
Zeker 12 doden en 48 gewonden bij ernstig verkeersongeval
In Bulgarije heeft zich dinsdagochtend een enorme verkeersramp voltrokken. Op de belangrijke Trakia-snelweg botsten bij twee grote kettingbotsingen tientallen auto’s, vrachtwagens en andere voertuigen op elkaar. Volgens de laatste berichten zijn zeker twaalf mensen om het leven gekomen en tientallen anderen gewond geraakt.
De omvang van het ongeluk is enorm. Bij de twee botsingen zouden in totaal ongeveer 86 voertuigen betrokken zijn geweest.
Dichte mist speelde volgens de eerste bevindingen een belangrijke rol. De zichtbaarheid zou vlak voor het ongeluk in korte tijd dramatisch zijn afgenomen.
Twee enorme kettingbotsingen
Het drama gebeurde dinsdagochtend op de Trakia-snelweg in de omgeving van Yambol.
De snelweg vormt een belangrijke verbinding tussen de Bulgaarse hoofdstad Sofia en de kustplaats Burgas.
Rond 07.00 uur ging het volledig mis.
Op beide rijbanen ontstonden grote kettingbotsingen, waardoor de snelweg uiteindelijk in beide richtingen moest worden afgesloten.
Auto’s en vrachtwagens botsten achter elkaar op elkaar.
De ravage die achterbleef is enorm.
Ongeveer 86 voertuigen betrokken
Volgens de meest recente informatie waren bij de twee ongevallen samen ongeveer 86 voertuigen betrokken.
Daaronder bevonden zich veel zware vrachtwagens.
Op beelden vanaf de snelweg zijn zwaar beschadigde voertuigen te zien. Sommige auto’s en vrachtwagens kwamen dwars op de weg terecht of kantelden.
Ook ontstond op verschillende plaatsen brand.
Hulpdiensten moesten daardoor onder extreem moeilijke omstandigheden proberen om slachtoffers uit de wrakken te bevrijden.
Zeker twaalf mensen overleden
De Bulgaarse autoriteiten hebben inmiddels bevestigd dat het dodental is opgelopen tot twaalf.
Tien slachtoffers overleden op de plaats van het ongeluk.
Twee andere slachtoffers bezweken later aan hun verwondingen terwijl zij naar medische hulp werden gebracht.
Daarnaast zijn tientallen mensen gewond geraakt.
Over het exacte aantal gewonden lopen de meest recente cijfers nog enigszins uiteen.
Er wordt gesproken over ongeveer 46 tot 50 gewonden.
Slachtoffers naar verschillende ziekenhuizen
Vanwege het grote aantal slachtoffers werden gewonden verdeeld over verschillende ziekenhuizen.
Onder meer ziekenhuizen in Yambol, Sliven en Burgas vingen slachtoffers op.
De omvang van de ramp zorgde ervoor dat grote aantallen ambulances, brandweerlieden, politieagenten en andere hulpverleners naar de snelweg werden gestuurd.
Ook het leger werd ingezet om de hulpverlening te ondersteunen.
Mist kwam plotseling opzetten
De weersomstandigheden lijken een belangrijke factor te zijn geweest.
In het gebied hing dinsdagochtend zeer dichte mist.
Volgens getuigen was het zicht aanvankelijk nog ongeveer 70 tot 80 meter.
Dat veranderde vervolgens razendsnel.
De zichtbaarheid zou plotseling zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter.
Voor automobilisten betekende dit dat voertuigen en obstakels voor hen nauwelijks nog zichtbaar waren.
Eerste botsing richting Burgas
Volgens de eerste reconstructie van de Bulgaarse autoriteiten begon de ramp op de rijbaan richting Burgas.
Een vrachtwagen zou daar in de baan van een bus terecht zijn gekomen.
Vervolgens ontstonden meerdere botsingen.
Een andere vrachtwagen, die graan vervoerde, raakte betrokken bij het ongeval.
Daarna botste ook een personenauto achterop en volgden steeds meer voertuigen.
Binnen korte tijd ontstond een enorme kettingbotsing.
Ook aan andere kant gaat het mis
Alsof de situatie nog niet ernstig genoeg was, ontstond vrijwel op dezelfde locatie ook op de tegenovergestelde rijbaan een groot ongeluk.
Daar reden voertuigen richting Sofia.
De Bulgaarse autoriteiten onderzoeken nog precies hoe deze tweede kettingbotsing ontstond.
Een van de mogelijke verklaringen is dat bestuurders werden afgeleid door de enorme ravage aan de andere kant van de snelweg, terwijl ook daar het zicht door de mist bijzonder slecht was.
Het definitieve onderzoek naar de oorzaak moet daar meer duidelijkheid over geven.
Ooggetuige redt chauffeur uit brandende vrachtwagen
Een ooggetuige vertelde aan de Bulgaarse televisie hoe chaotisch de eerste minuten na de botsing waren.
Hij zag onder meer een brandende vrachtwagencabine.
De man besloot niet af te wachten en gebruikte een krik om een ruit van de cabine kapot te slaan.
Vervolgens wist hij een inzittende uit het brandende voertuig te halen.
Terwijl hij daarmee bezig was, hoorde hij achter zich opnieuw harde klappen.
„Toen hoorde ik alle auto’s op de andere rijstrook op elkaar botsen.”
Volgens de getuige was de mist op dat moment zo dicht dat hij niet verder dan ongeveer vijftig meter kon kijken.
Honderden hulpverleners ingezet
De omvang van de ramp leidde tot een enorme hulpverleningsoperatie.
Honderden politieagenten werden naar het gebied gestuurd.
Ook tientallen ambulances kwamen ter plaatse.
Daarnaast werden volgens de Bulgaarse autoriteiten vijftien brandweervoertuigen ingezet.
Brandweerlieden moesten niet alleen branden bestrijden, maar ook proberen om mensen uit zwaar beschadigde voertuigen te bevrijden.
Mensen zaten vast in voertuigen
De eerste uren lag de absolute prioriteit bij het redden van slachtoffers.
Door de enorme hoeveelheid beschadigde auto’s en vrachtwagens konden hulpverleners niet onmiddellijk overal bij.
Sommige inzittenden zaten bekneld in hun voertuig.
De Bulgaarse autoriteiten maakten daarom duidelijk dat het onderzoek naar de precieze oorzaak pas volledig kon beginnen nadat de reddingsoperatie voldoende was gevorderd.
Het redden van levens had eerst prioriteit.
Vliegtuigen ingezet voor gewonden
Vanwege de omvang van de ramp werden ook vliegtuigen beschikbaar gesteld.
Het Bulgaarse regeringsvliegtuig werd naar Burgas gestuurd zodat het indien nodig kon worden gebruikt voor het vervoeren van gewonden.
Daarnaast werd ook een militair transportvliegtuig van het type Spartan ingezet.
Zo konden slachtoffers indien noodzakelijk snel naar andere ziekenhuizen in Bulgarije worden gebracht.
Premier Rumen Radev naar rampplek
De Bulgaarse premier Rumen Radev paste vanwege de tragedie zijn programma aan.
Hij vertrok richting de plaats van het ongeluk om zich daar te laten informeren over de situatie.
Ook andere officiële activiteiten werden vanwege de omvang van de ramp aangepast of geannuleerd.
De Bulgaarse autoriteiten activeerden bovendien het waarschuwingssysteem BG-ALERT om automobilisten in de omliggende regio’s te informeren over de gevaarlijke omstandigheden en omleidingen.
Snelweg volledig afgesloten
De Trakia-snelweg werd na de ongelukken in beide richtingen afgesloten.
Verkeer moest via alternatieve routes worden omgeleid.
Dat was noodzakelijk vanwege de enorme hoeveelheid wrakken, de reddingswerkzaamheden en het politieonderzoek.
Het zal bovendien tijd kosten om alle beschadigde voertuigen weg te halen en het wegdek volledig vrij te maken.
Onderzoek naar exacte oorzaak
Hoewel de dichte mist een belangrijke rol lijkt te hebben gespeeld, is de definitieve oorzaak nog onderwerp van onderzoek.
De eerste bevindingen wijzen op een combinatie van plotseling sterk verminderd zicht, een nat wegdek en mogelijk snelheden die niet voldoende waren aangepast aan de omstandigheden.
Onderzoekers zullen moeten reconstrueren hoe de eerste botsing precies kon gebeuren en waarom vervolgens zoveel voertuigen bij de kettingbotsingen betrokken raakten.
Ursula von der Leyen reageert
Ook voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft gereageerd op de tragedie.
Zij was op het moment van de ramp voor een werkbezoek in Bulgarije.
Door het ernstige ongeluk werd haar programma aangepast.
Von der Leyen betuigde haar medeleven aan de nabestaanden van de slachtoffers en aan de Bulgaarse bevolking.
Ook sprak zij haar steun uit voor de mensen die gewond raakten en de hulpverleners die op de rampplek actief zijn.
Een van de zwaarste verkeersrampen van Bulgarije
De enorme hoeveelheid betrokken voertuigen maakt duidelijk hoe uitzonderlijk de situatie is.
Tientallen personenauto’s, vrachtwagens en andere voertuigen raakten binnen zeer korte tijd betrokken bij de twee kettingbotsingen.
De komende uren en dagen zal waarschijnlijk steeds meer duidelijk worden over de identiteit van de slachtoffers en de exacte toedracht.
Voorlopig richten de Bulgaarse autoriteiten zich vooral op de gewonden en het onderzoek naar de oorzaak.
De balans van de enorme verkeersramp op de Bulgaarse Trakia-snelweg is bijzonder zwaar. Zeker twaalf mensen zijn overleden en tientallen anderen raakten gewond nadat bij twee grote kettingbotsingen ongeveer 86 voertuigen betrokken raakten. Volgens de eerste bevindingen speelde plotseling opkomende dichte mist een belangrijke rol: het zicht zou op sommige momenten zijn teruggelopen tot slechts ongeveer 10 meter. Honderden hulpverleners zijn ingezet en zelfs regerings- en militaire vliegtuigen werden beschikbaar gesteld voor het vervoer van gewonden.