Nieuwe Ipsos-peiling zorgt voor verrassende wending vlak voor de verkiezingen

Met nog geen dag te gaan tot de Tweede Kamerverkiezingen heeft onderzoeksbureau Ipsos I&O een laatste peiling gepubliceerd, en die zorgt voor flink wat opschudding in politiek Den Haag. Waar de ene peiling liet zien dat Geert Wilders’ PVV een duidelijke voorsprong had, lijkt het speelveld nu weer volledig open te liggen.

Volgens de nieuwste cijfers delen PVV, GroenLinks-PvdA en D66 de koppositie, elk met 23 zetels. Dat betekent dat drie partijen binnen één dag tijd naar elkaar zijn toegegroeid — een opvallende ontwikkeling die de slotfase van de verkiezingsstrijd nog spannender maakt dan verwacht.

---

De laatste cijfers van Ipsos I&O

De Ipsos-peiling, die dinsdagavond werd gepresenteerd in het programma Pauw & De Wit, laat een ander beeld zien dan de Regiopeiling van een dag eerder. Waar Wilders daar nog overtuigend aan kop ging, toont Ipsos een veel gelijkmatiger verdeling van de zetels.

Volgens Ipsos I&O is de stand als volgt:

• PVV (Geert Wilders) – 23 zetels

• GroenLinks-PvdA (Frans Timmermans) – 23 zetels

• D66 (Rob Jetten) – 23 zetels

• CDA (Henri Bontenbal) – 19 zetels

• VVD (Dilan Yeşilgöz) – 18 zetels

• JA21 (Annabel Nanninga) – 11 zetels

• Forum voor Democratie (Thierry Baudet) – 6 zetels

• BBB (Caroline van der Plas) – 5 zetels

Daarmee lijkt er een drieledige kopgroep te zijn ontstaan, waarbij elke partij kans maakt om woensdag als grootste uit de bus te komen.

---

Een stijgende lijn voor Rob Jetten

De opvallendste verschuiving komt op naam van Rob Jetten, de lijsttrekker van D66. Zijn partij stijgt in de peiling opnieuw met één zetel, waarmee hij zich weet te positioneren naast de PVV en GroenLinks-PvdA.

Volgens politiek analisten heeft Jetten in de laatste week van de campagne geprofiteerd van zijn zichtbaarheid in de media. Ondanks een aantal controversiële uitspraken — waaronder een ongelukkige opmerking tijdens het EenVandaag-verkiezingsdebat — lijkt zijn boodschap over duurzaamheid, gelijkheid en onderwijs bij een groeiend aantal kiezers aan te slaan.

De persoonlijke presentatie van Jetten, die in recente interviews vaker zijn idealisme en energie benadrukte, lijkt hem bovendien dichter bij jonge en progressieve kiezers te hebben gebracht.

---

CDA verliest terrein

Waar D66 winst boekt, moet het CDA opnieuw een zetel inleveren. De partij van Henri Bontenbal zakt van twintig naar negentien zetels. Volgens Ipsos zou de daling deels te maken hebben met de ophef rond eerdere uitspraken van Bontenbal over religie en maatschappelijke thema’s. Hoewel hij zijn woorden later nuanceerde, lijkt de schade in het publieke debat niet helemaal hersteld.

Toch blijft het CDA met negentien zetels een middenmoter van betekenis, zeker gezien de stabiele achterban in de landelijke regio’s.

---

Kleine verschuivingen bij overige partijen

Voor de overige partijen zijn de verschuivingen minimaal. JA21 blijft stabiel met elf zetels, terwijl Forum voor Democratie nog zes zetels noteert. De BoerBurgerBeweging (BBB), die eerder dit jaar nog hoge verwachtingen had na de Provinciale Statenverkiezingen, zakt verder weg en staat nu op vijf zetels.

De VVD, die jarenlang de grootste partij van Nederland was, blijft hangen rond achttien zetels. Dat is een historisch laag aantal voor de partij, die in 2021 nog 34 zetels behaalde. Volgens analisten heeft de partij moeite om zich te onderscheiden nu veel kiezers overwegen strategisch te stemmen.

---

Grote onzekerheid onder kiezers

Wat de verkiezingen van dit jaar vooral kenmerkt, is het grote aantal zwevende kiezers. Ipsos meldt dat bij de vorige meting maar liefst 82 procent van de ondervraagden aangaf nog niet zeker te weten op wie ze gaan stemmen.

Volgens de onderzoekers maakt dat de uitslag onvoorspelbaar. Een enkel tv-debat, een opvallende uitspraak of een emotioneel moment in de media kan in de laatste 24 uur nog het verschil maken.

“Het is zeldzaam dat drie partijen zo dicht bij elkaar staan aan de vooravond van de verkiezingen,” zegt een Ipsos-woordvoerder. “Het laat zien dat kiezers nog volop twijfelen en dat de definitieve stem pas in het stemhokje wordt bepaald.”

---

Grote verschillen tussen peilingen

De nieuwe Ipsos-peiling staat in schril contrast met de Regiopeiling die een dag eerder werd gepubliceerd. In die regionale meting ging de PVV nog aan kop met maar liefst 44 zetels — bijna het dubbele van het aantal dat Ipsos nu voorspelt.

In dezelfde peiling stond Forum voor Democratie (FvD) op 19 zetels, terwijl D66 slechts 10 zetels zou halen. De VVD kwam daar uit op 13 zetels, het CDA op 18, en JA21 op 12.

Dat de verschillen tussen beide onderzoeken zo groot zijn, roept vragen op over de meetmethodes en de timing van de peilingen. Ipsos baseert zijn cijfers op een landelijk representatief panel, terwijl de Regiopeiling meer nadruk legt op regionale spreiding en demografische trends.

---

Peilingen als momentopname

Politicologen benadrukken dat peilingen vooral moeten worden gezien als momentopnames. In de laatste dagen van een campagne kunnen de verhoudingen razendsnel verschuiven, zeker in een periode waarin sociale media en televisiedebatten een enorme invloed hebben.

“Kiezers laten zich steeds vaker leiden door het gevoel van het moment,” legt een politiek analist uit. “Een emotionele speech, een opvallend interview of een sterk optreden tijdens een debat kan in één dag duizenden stemmen verplaatsen.”

Daarom verwachten experts dat de verkiezingsdag zelf nog verrassingen in petto heeft.

---

Pauw & De Wit bespreekt de cijfers

De nieuwe peiling werd gepresenteerd in het programma Pauw & De Wit, dat dinsdagavond live uitzond vanuit Den Haag. Presentatoren Jeroen Pauw en Rick de Wit blikten samen met voormalig minister Wouter Bos en politicus Alexander Pechtold terug op de slotfase van de campagne.

Tijdens de uitzending werd duidelijk dat er geen enkele partij is die zich al winnaar kan noemen. Het debat van dinsdagavond, waarin lijsttrekkers elkaar voor het laatst troffen, zou volgens de analisten doorslaggevend kunnen zijn voor de laatste stemverschuivingen.

“De inzet is enorm,” aldus een politiek verslaggever in de uitzending. “Met drie partijen die gelijk staan, kan elke fout of briljante zet het verschil maken tussen de eerste en tweede plaats.”

---

De kracht van de laatste indruk

In de politiek draait het vaak om timing — en juist in deze laatste 24 uur telt de indruk die kandidaten achterlaten. Zowel Rob Jetten als Frans Timmermans en Geert Wilders zullen woensdag alles op alles zetten om hun aanhang te mobiliseren.

Sociale media spelen daarbij een steeds grotere rol. Campagneteams gebruiken de laatste uren voor korte video’s, persoonlijke boodschappen en oproepen aan twijfelende kiezers. Ook jongeren, die in eerdere verkiezingen vaak minder opkomst lieten zien, lijken dit jaar actiever betrokken.

Volgens Ipsos kan een verschil van één procent in de opkomst al leiden tot twee tot drie zetels verschil in de einduitslag.

---

Alles ligt nog open

De verkiezingen van 2025 lijken daarmee uit te monden in één van de spannendste races van de afgelopen decennia. Drie partijen staan schouder aan schouder, terwijl de rest van het politieke veld nauw volgt.

Of de peiling van Ipsos I&O de uiteindelijke richting aangeeft of slechts een momentopname is, zal pas blijken zodra de stembussen sluiten. Eén ding is zeker: het politieke landschap van Nederland staat aan de vooravond van een mogelijke hertekening.

---

Samenvatting

• PVV, GroenLinks-PvdA en D66 staan in de laatste Ipsos-peiling elk op 23 zetels.

• Rob Jetten stijgt licht, Henri Bontenbal zakt één zetel.

• VVD blijft rond 18 zetels hangen, BBB daalt verder naar 5.

• Grote verschillen tussen de Ipsos-peiling en de Regiopeiling van gisteren.

• Meer dan 80% van de kiezers zegt nog te twijfelen over hun stem.

• Politieke analisten verwachten dat het laatste debat en de opkomst de doorslag zullen geven.