Actueel
Expert: Zoveel fooi moet je geven op het terras of in een restaurant
Fooi geven: een traditie die steeds meer verdwijnt
Waar het vroeger vanzelfsprekend was om een fooi achter te laten in de horeca, is dat tegenwoordig allerminst het geval. Steeds minder mensen geven een extraatje na een drankje op het terras of een etentje in een restaurant. Maar wat ligt hieraan ten grondslag? Waarom lijken we afscheid te nemen van deze traditie?
De dalende trend van fooi geven
Het aantal mensen dat nog fooi geeft, neemt al jaren gestaag af. Dat komt door meerdere factoren, waaronder een verschuiving in de manier waarop we betalen. In een tijd waarin contant geld steeds minder vaak wordt gebruikt, lijkt de traditionele manier van een paar muntjes op tafel leggen langzaam uit te sterven. Tegenwoordig rekent de overgrote meerderheid van de horecabezoekers af met een pinpas of zelfs via een QR-code. Dit lijkt een directe impact te hebben op het aantal fooien.
Een poging om dit probleem op te lossen, was de introductie van een ‘fooifunctie’ op pinapparaten. Deze functie stelt klanten in staat om bij het betalen van de rekening eenvoudig een bedrag voor fooi aan te tikken. Hoewel dit bedoeld was om het geven van een fooi makkelijker te maken, heeft het vaak het tegenovergestelde effect. Klanten vinden de functie opdringerig en voelen zich soms zelfs onder druk gezet om meer te betalen. In plaats van de gewenste positieve impact, lijkt het juist weerstand op te roepen.
Wantrouwen over digitale fooien
Naast de technische veranderingen is er ook sprake van een groeiend wantrouwen over wat er met digitale fooien gebeurt. Wanneer iemand contant geld op tafel laat liggen, weet je zeker dat dit rechtstreeks naar het personeel gaat. Bij een digitale fooi via een pinapparaat is dat veel minder duidelijk. Veel mensen hebben het idee dat deze fooien niet bij de werknemers belanden, maar in plaats daarvan in de zak van de ondernemer verdwijnen. Dit idee maakt mensen huiverig om digitaal een extraatje te geven.
Daarnaast is er kritiek op het systeem zelf. Sommigen vinden dat fooien niet zouden moeten bestaan in een moderne werkomgeving, omdat het personeel gewoon een fatsoenlijk salaris hoort te krijgen. “Als je in een restaurant werkt, zou je een eerlijk loon moeten ontvangen zonder afhankelijk te zijn van fooien,” klinkt het vaak.
Discussie over het horecasysteem
Niet iedereen heeft begrip voor de traditie van fooi geven. Irene, een criticus van het systeem, legt haar standpunt uit: “Je krijgt een menukaart met prijzen, maar eigenlijk ben je bijna verplicht om 30 procent meer te betalen voor het loon van de medewerkers.” Zij pleit voor een andere aanpak: “Waarom verhoog je de prijzen niet gewoon en betaal je je personeel een normaal salaris?”
Aan de andere kant staat Henk, die juist boos reageert op mensen die in de horeca klagen over een gebrek aan fooien. “Die horecamedewerkers moeten maar gaan klagen bij hun baas in plaats van bij de klant. Wij betalen al genoeg voor een drankje, en dan durven ze ook nog te zeuren dat ze geen fooi krijgen.”
De discussie over fooien roept duidelijk heftige emoties op, zowel bij horecamedewerkers als bij consumenten.
Wat is de etiquette rondom fooi geven?
Om wat meer duidelijkheid te scheppen, legt Anne-Marie van Leggelo, directeur van het Etiquette Bureau, de ongeschreven regels uit. Volgens haar zijn er bepaalde normen die mensen kunnen hanteren bij het geven van fooien. “In een restaurant is een fooi van 5 tot 10 procent van de rekening gebruikelijk,” legt ze uit. “Op een terras is het naar boven afronden al voldoende.”
Deze regels lijken echter minder breed gedragen te worden. Waar sommige mensen nog trouw de etiquette volgen, zien anderen de stijgende prijzen in de horeca als reden om geen extraatje meer te geven. Toch benadrukt Van Leggelo dat het personeel in de horeca vaak hun uiterste best doet om gasten een fijne ervaring te geven, en dat een fooi een blijk van waardering is.
Deskundige Reinildis van Ditzhuyzen voegt hieraan toe dat mensen “niet krenterig” moeten zijn als ze besluiten een fooi te geven. “Als je fooi geeft, doe het dan goed,” zegt ze. “Je geeft niet een paar losse centen of vraagt wisselgeld terug als je een biljet hebt overhandigd. Dat is niet netjes.”
Waarom geven we steeds minder fooi?
Naast de praktische veranderingen in hoe we betalen, speelt ook de economische realiteit een rol. Voor veel mensen worden uit eten gaan of een drankje doen steeds duurder, mede door inflatie en hogere kosten in de horeca. Dit zorgt ervoor dat consumenten kritischer kijken naar hun uitgaven. Waar een fooi vroeger een vanzelfsprekendheid was, is het nu eerder een afweging.
Daarnaast lijkt er een generatiewisseling plaats te vinden. Jongere generaties lijken minder waarde te hechten aan het geven van fooien dan oudere generaties. Voor hen voelt het eerder als een vrijwillige keuze dan een sociale verplichting.
Hoe reageert de horeca op het dalende aantal fooien?
Horecamedewerkers voelen de gevolgen van het dalende aantal fooien direct in hun portemonnee. Voor veel medewerkers zijn fooien een belangrijk onderdeel van hun inkomsten. Toch lijkt het horecapersoneel begrip te hebben voor de veranderende tijdgeest.
Sommige horecabedrijven proberen het systeem aan te passen. Zo experimenteren sommige restaurants met het opnemen van een servicetoeslag in de rekening, waardoor klanten niet meer expliciet om een fooi worden gevraagd. Dit systeem wordt in andere landen, zoals de Verenigde Staten, al langer gehanteerd.
Een cultuurverschil
Het debat rondom fooien is niet uniek voor Nederland. In sommige landen, zoals Japan, wordt fooi geven zelfs als beledigend beschouwd, terwijl het in andere landen, zoals de Verenigde Staten, juist als een sociale norm wordt gezien. De Nederlandse cultuur lijkt ergens tussenin te zitten.
Aan de ene kant waarderen Nederlanders goede service en laten ze dat graag blijken met een fooi. Aan de andere kant hechten ze ook veel waarde aan gelijkheid en vinden ze dat een goede beloning voor horecapersoneel niet afhankelijk zou moeten zijn van de klant.
Wat nu? De toekomst van fooien
De vraag of fooi geven een traditie is die langzaam zal verdwijnen, blijft voorlopig onbeantwoord. Met de opkomst van digitale betalingen en een veranderende houding onder consumenten, lijkt het in ieder geval minder vanzelfsprekend te worden.
Wat wel duidelijk is, is dat het onderwerp veel discussie oproept. Terwijl sommige mensen trouw een extraatje blijven geven, zien anderen het als een achterhaald concept dat niet meer past in de moderne tijd.
Ik geef in een restaurant geen fooi (vanwege de absurd hoge prijzen). En ik ding in een winkel niet af. Dus betaal ik gewoon wat ik moet betalen zonder extra korting of fooi.
— Marina (@dejong62) January 5, 2025
Praat mee: geef jij fooi?
De meningen over fooi geven lopen uiteen. Ben jij iemand die altijd een fooi geeft, of kies je er juist bewust voor om dat niet te doen? Deel je mening en ervaringen over dit onderwerp. Het blijft een discussie die relevant is voor iedereen die van tijd tot tijd een terrasje pakt of uit eten gaat.
Actueel
Evert Santegoeds maakt vreselijk nieuws bekend over Marianne Weber
Er zijn zorgen ontstaan over Marianne Weber. Volgens Privé-hoofdredacteur Evert Santegoeds is de 70-jarige zangeres al geruime tijd onbereikbaar voor vrienden, bekenden en mensen uit de media. Meerdere pogingen om contact met haar te krijgen zouden zonder resultaat zijn gebleven, waardoor vragen ontstaan over hoe het met haar gaat.
Al langere tijd geen contact
In de podcast van Privé vertelt Evert Santegoeds dat verschillende mensen de afgelopen periode hebben geprobeerd Marianne Weber te bereiken. Volgens hem blijven berichten onbeantwoord en krijgen verzenders zelfs geen bevestiging dat de berichten zijn gelezen.
Ook de redactie van het weekblad heeft volgens Santegoeds uitgebreid geprobeerd contact met de zangeres te leggen, maar zonder succes. Dat zorgt volgens hem voor onrust binnen haar omgeving.
“Niemand weet waar ze is”
Volgens Santegoeds heeft journalist Ben Holthuis onderzoek gedaan naar de situatie en daarvoor contact gezocht met mensen uit de directe omgeving van Weber.
“Er is werkelijk overal navraag gedaan,” vertelt hij. “Maar niemand lijkt precies te weten hoe het met haar gaat of waar ze zich bevindt.”
Daardoor is volgens hem een situatie ontstaan waarin veel bekenden zich zorgen maken over de geliefde zangeres.
Eerdere afscheidsscenario’s
Santegoeds wijst erop dat Marianne Weber in het verleden al meerdere keren aankondigde te willen stoppen met optreden.
Volgens hem gebeurde dat eerder via interviews met een verslaggever van Privé. Niet lang daarna kwam ze echter geregeld terug op die beslissing en stond ze alsnog weer op het podium.
“Dat is in het verleden meerdere keren gebeurd,” vertelt Santegoeds. “Eerst kondigde ze haar afscheid aan, later besloot ze toch weer op te treden.”
Daardoor is volgens hem niet direct duidelijk of haar huidige afwezigheid opnieuw met een terugtrekking uit de publiciteit te maken heeft of dat er iets anders speelt.
Ook bekende collega’s zouden niets weten
Opvallend is volgens Santegoeds dat ook verschillende artiesten uit haar omgeving geen contact meer met Weber lijken te hebben.
Hij noemt onder meer Frans Bauer, met wie Marianne jarenlang regelmatig samen optrad. Ook andere bekende collega’s zouden volgens hem geen duidelijkheid hebben over haar huidige situatie.
Volgens Santegoeds zou zelfs binnen haar vaste vriendenkring weinig bekend zijn over haar verblijfplaats of welzijn.
Gezondheid eerder onderwerp van zorg
De zorgen komen niet helemaal uit de lucht vallen. Enkele jaren geleden ontstond al aandacht voor de gezondheid van Marianne Weber. Destijds sprak zij daar zelf ook over in verschillende media.
Sindsdien verscheen de zangeres minder vaak in de schijnwerpers en trad ze nog slechts sporadisch op.
Geen officiële verklaring
Vooralsnog is er geen officiële verklaring van Marianne Weber zelf, haar management of haar familie over haar afwezigheid.
Daardoor blijft onduidelijk waarom zij momenteel niet bereikbaar is en of daar een bijzondere reden voor is.
Hoewel Evert Santegoeds spreekt over een situatie die aanleiding geeft tot zorgen, is er op dit moment geen bevestigde informatie dat er sprake is van een noodsituatie of vermissing in officiële zin.
Fans hopen daarom vooral dat er snel duidelijkheid komt en dat het goed gaat met de geliefde zangeres, die al decennialang een vaste waarde is binnen de Nederlandse muziekwereld.