Actueel
Expert: Zoveel fooi moet je geven op het terras of in een restaurant
Fooi geven: een traditie die steeds meer verdwijnt
Waar het vroeger vanzelfsprekend was om een fooi achter te laten in de horeca, is dat tegenwoordig allerminst het geval. Steeds minder mensen geven een extraatje na een drankje op het terras of een etentje in een restaurant. Maar wat ligt hieraan ten grondslag? Waarom lijken we afscheid te nemen van deze traditie?
De dalende trend van fooi geven
Het aantal mensen dat nog fooi geeft, neemt al jaren gestaag af. Dat komt door meerdere factoren, waaronder een verschuiving in de manier waarop we betalen. In een tijd waarin contant geld steeds minder vaak wordt gebruikt, lijkt de traditionele manier van een paar muntjes op tafel leggen langzaam uit te sterven. Tegenwoordig rekent de overgrote meerderheid van de horecabezoekers af met een pinpas of zelfs via een QR-code. Dit lijkt een directe impact te hebben op het aantal fooien.
Een poging om dit probleem op te lossen, was de introductie van een ‘fooifunctie’ op pinapparaten. Deze functie stelt klanten in staat om bij het betalen van de rekening eenvoudig een bedrag voor fooi aan te tikken. Hoewel dit bedoeld was om het geven van een fooi makkelijker te maken, heeft het vaak het tegenovergestelde effect. Klanten vinden de functie opdringerig en voelen zich soms zelfs onder druk gezet om meer te betalen. In plaats van de gewenste positieve impact, lijkt het juist weerstand op te roepen.
Wantrouwen over digitale fooien
Naast de technische veranderingen is er ook sprake van een groeiend wantrouwen over wat er met digitale fooien gebeurt. Wanneer iemand contant geld op tafel laat liggen, weet je zeker dat dit rechtstreeks naar het personeel gaat. Bij een digitale fooi via een pinapparaat is dat veel minder duidelijk. Veel mensen hebben het idee dat deze fooien niet bij de werknemers belanden, maar in plaats daarvan in de zak van de ondernemer verdwijnen. Dit idee maakt mensen huiverig om digitaal een extraatje te geven.
Daarnaast is er kritiek op het systeem zelf. Sommigen vinden dat fooien niet zouden moeten bestaan in een moderne werkomgeving, omdat het personeel gewoon een fatsoenlijk salaris hoort te krijgen. “Als je in een restaurant werkt, zou je een eerlijk loon moeten ontvangen zonder afhankelijk te zijn van fooien,” klinkt het vaak.
Discussie over het horecasysteem
Niet iedereen heeft begrip voor de traditie van fooi geven. Irene, een criticus van het systeem, legt haar standpunt uit: “Je krijgt een menukaart met prijzen, maar eigenlijk ben je bijna verplicht om 30 procent meer te betalen voor het loon van de medewerkers.” Zij pleit voor een andere aanpak: “Waarom verhoog je de prijzen niet gewoon en betaal je je personeel een normaal salaris?”
Aan de andere kant staat Henk, die juist boos reageert op mensen die in de horeca klagen over een gebrek aan fooien. “Die horecamedewerkers moeten maar gaan klagen bij hun baas in plaats van bij de klant. Wij betalen al genoeg voor een drankje, en dan durven ze ook nog te zeuren dat ze geen fooi krijgen.”
De discussie over fooien roept duidelijk heftige emoties op, zowel bij horecamedewerkers als bij consumenten.
Wat is de etiquette rondom fooi geven?
Om wat meer duidelijkheid te scheppen, legt Anne-Marie van Leggelo, directeur van het Etiquette Bureau, de ongeschreven regels uit. Volgens haar zijn er bepaalde normen die mensen kunnen hanteren bij het geven van fooien. “In een restaurant is een fooi van 5 tot 10 procent van de rekening gebruikelijk,” legt ze uit. “Op een terras is het naar boven afronden al voldoende.”
Deze regels lijken echter minder breed gedragen te worden. Waar sommige mensen nog trouw de etiquette volgen, zien anderen de stijgende prijzen in de horeca als reden om geen extraatje meer te geven. Toch benadrukt Van Leggelo dat het personeel in de horeca vaak hun uiterste best doet om gasten een fijne ervaring te geven, en dat een fooi een blijk van waardering is.
Deskundige Reinildis van Ditzhuyzen voegt hieraan toe dat mensen “niet krenterig” moeten zijn als ze besluiten een fooi te geven. “Als je fooi geeft, doe het dan goed,” zegt ze. “Je geeft niet een paar losse centen of vraagt wisselgeld terug als je een biljet hebt overhandigd. Dat is niet netjes.”
Waarom geven we steeds minder fooi?
Naast de praktische veranderingen in hoe we betalen, speelt ook de economische realiteit een rol. Voor veel mensen worden uit eten gaan of een drankje doen steeds duurder, mede door inflatie en hogere kosten in de horeca. Dit zorgt ervoor dat consumenten kritischer kijken naar hun uitgaven. Waar een fooi vroeger een vanzelfsprekendheid was, is het nu eerder een afweging.
Daarnaast lijkt er een generatiewisseling plaats te vinden. Jongere generaties lijken minder waarde te hechten aan het geven van fooien dan oudere generaties. Voor hen voelt het eerder als een vrijwillige keuze dan een sociale verplichting.
Hoe reageert de horeca op het dalende aantal fooien?
Horecamedewerkers voelen de gevolgen van het dalende aantal fooien direct in hun portemonnee. Voor veel medewerkers zijn fooien een belangrijk onderdeel van hun inkomsten. Toch lijkt het horecapersoneel begrip te hebben voor de veranderende tijdgeest.
Sommige horecabedrijven proberen het systeem aan te passen. Zo experimenteren sommige restaurants met het opnemen van een servicetoeslag in de rekening, waardoor klanten niet meer expliciet om een fooi worden gevraagd. Dit systeem wordt in andere landen, zoals de Verenigde Staten, al langer gehanteerd.
Een cultuurverschil
Het debat rondom fooien is niet uniek voor Nederland. In sommige landen, zoals Japan, wordt fooi geven zelfs als beledigend beschouwd, terwijl het in andere landen, zoals de Verenigde Staten, juist als een sociale norm wordt gezien. De Nederlandse cultuur lijkt ergens tussenin te zitten.
Aan de ene kant waarderen Nederlanders goede service en laten ze dat graag blijken met een fooi. Aan de andere kant hechten ze ook veel waarde aan gelijkheid en vinden ze dat een goede beloning voor horecapersoneel niet afhankelijk zou moeten zijn van de klant.
Wat nu? De toekomst van fooien
De vraag of fooi geven een traditie is die langzaam zal verdwijnen, blijft voorlopig onbeantwoord. Met de opkomst van digitale betalingen en een veranderende houding onder consumenten, lijkt het in ieder geval minder vanzelfsprekend te worden.
Wat wel duidelijk is, is dat het onderwerp veel discussie oproept. Terwijl sommige mensen trouw een extraatje blijven geven, zien anderen het als een achterhaald concept dat niet meer past in de moderne tijd.
Ik geef in een restaurant geen fooi (vanwege de absurd hoge prijzen). En ik ding in een winkel niet af. Dus betaal ik gewoon wat ik moet betalen zonder extra korting of fooi.
— Marina (@dejong62) January 5, 2025
Praat mee: geef jij fooi?
De meningen over fooi geven lopen uiteen. Ben jij iemand die altijd een fooi geeft, of kies je er juist bewust voor om dat niet te doen? Deel je mening en ervaringen over dit onderwerp. Het blijft een discussie die relevant is voor iedereen die van tijd tot tijd een terrasje pakt of uit eten gaat.
Actueel
Man eist dat zesde kind een zoon moet zijn – reactie van vrouw doet hem om vergiffenis smeken
Toen mijn man me een angstaanjagend ultimatum stelde, verwachtte hij niet dat ik voor mezelf en onze kinderen zou opkomen. De les die ik hem gaf, liet zien hoe onredelijk hij was, terwijl we al zoveel hadden om dankbaar voor te zijn. Zijn ultimatum eindigde met hem die MIJ om genade smeekte!
Ik had nooit gedacht dat ik in deze situatie zou belanden, maar hier sta ik dan, op een kruispunt. Ik werd gedwongen drastische maatregelen te nemen toen mijn echtgenoot me in een hoek drong met één eis. Maar die eis was genoeg om mij tot actie aan te zetten.
Mijn man, Danny, is altijd een toegewijde vader en een succesvolle zakenman geweest. Hij zorgt goed voor ons gezin en brengt veel tijd door op kantoor. Dit gaf mij de vrijheid om thuis te blijven en onze vijf prachtige dochters op te voeden.
Maar de laatste tijd zijn zijn dromen over een zoon “om de familienaam voort te zetten” veranderd in eisen. En die eisen zijn geëscaleerd tot bedreigingen! “Lisa, we MOETEN een zesde kind krijgen,” zei hij op een avond na het eten. Zijn toon was serieus, bijna kil.
“Danny, we hebben al VIJF dochters. Wil je dat ik doorga met kinderen krijgen totdat we een zoon hebben?” antwoordde ik, terwijl de spanning opliep.
“Maar zijn kinderen geen zegen voor je? Is het echt zo moeilijk?” Zijn woorden deden pijn. Deze discussie hadden we al vaak gehad, maar deze keer voelde het anders. Het voelde als een ultimatum. Onze ruzie escaleerde en hij suggereerde zelfs dat hij zou overwegen te SCHEIDEN als ik weigerde een zoon voor hem te krijgen! “Zeg je dat je me zou verlaten als ik je geen zoon geef?” vroeg ik, met trillende stem.
“Dat heb ik niet gezegd,” mompelde hij, terwijl hij wegkeek. Maar de implicatie was duidelijk. Hij was bereid te overwegen om te scheiden als ik niet aan ZIJN wensen voldeed. Dat was het einde van onze ruzie, en we gingen stilletjes naar bed.
Die nacht lag ik wakker, denkend aan ons gesprek. Hoe kon hij zo denigrerend doen over het leven dat we samen hadden opgebouwd? Onze dochters zijn geweldig, elk uniek en vol leven. Ik kon onze familie niet anders voorstellen. Ik moest hem laten begrijpen wat hij van mij, van ons, vroeg. En weet je wat? Voordat ik mijn ogen sloot en in slaap viel, besloot ik hem op een slimme manier te LATEN ZIEN wat het betekent om vijf kinderen ALLEEN op te voeden!
De volgende dag stond ik extra vroeg op, terwijl iedereen nog sliep. Ik pakte een tas en reed naar het oude huis van mijn overleden moeder op het platteland. Ik zette mijn telefoon op stil en negeerde al zijn oproepen en sms’jes.
Na het maken van mijn ontbijt en een kop hete koffie, nestelde ik me om mijn favoriete show van de dag te kijken: “Het Drama Dat Zich Ontvouwt Wanneer Je Je Man Alleen Thuis Laat Met Vijf Kinderen.” Ik keek alles in realtime via de bewakingscamera’s die we thuis hadden geïnstalleerd.
Danny stond voor een RUDE awakening! Zodra hij wakker werd, begon hij zich klaar te maken voor werk. Maar hij stopte toen hij de kinderen kabaal hoorde maken. “Waar is je moeder en waarom zijn jullie niet aangekleed en klaar voor het ontbijt?” vroeg hij onze bengels.
Mijn kinderen maakten me trots door hem te negeren en door te gaan met springen op bedden en spelen. Mijn man zocht naar me terwijl hij mijn naam riep voordat hij besefte dat ik niet thuis was. Hij begon me toen te bellen en ik keek hoe de oproepen binnenkwamen. “Wat de hel, Lisa,” zei hij gefrustreerd na de zesde gemiste oproep. Hij kon niet naar zijn werk gaan omdat hij onze jonge dochters niet alleen kon laten. De eerste ochtend was HILARISCH en een COMPLETE ramp!
Hij probeerde ontbijt te maken en eindigde met verbrande toast en overal gemorste sinaasappelsap! De kinderen renden rond, weigerden zich aan te kleden. Hij was volledig overweldigd en ik genoot van elk moment! In de avond wilden de meisjes verkleden spelen, en Danny MOEST meedoen! Ze lieten hem een tiara en een veren boa dragen terwijl ze deden alsof hij een prinses was!
“Daddy, je ziet er ZO mooi uit!” giechelde Emily. “Dit is belachelijk,” mompelde hij, maar hij glimlachte om hun vreugde. Mijn man zag er totaal uitgeput uit. Bedtijd was de LAATSTE druppel! Ze WEIGERDEN naar bed te gaan, eisten verhaaltjes en bleven uit hun kamers sluipen! MAN wat was ik trots!
Tegen het einde van de tweede dag was Danny zichtbaar op het punt van instorten! Hij begon me wanhopige berichten te sturen, smekend om terug te komen en te helpen. “Mijn engel, alsjeblieft, ik kan dit niet alleen,” sms’te hij. Hij stuurde zelfs een video van zichzelf, op zijn knieën, smekend om vergiffenis.
“Het spijt me, mijn lief. Kom alsjeblieft thuis. Ik heb je nodig.” Wat de clip nog grappiger maakte, was dat hij het opnam in onze vergrendelde badkamer terwijl de meisjes EISTEN dat hij naar buiten kwam om te spelen! Ik besloot dat het tijd was om naar huis te gaan. Toen ik binnenkwam, was Danny de eerste die naar me toe rende, er meer opgelucht uitziend dan ik hem ooit had gezien!
“Het spijt me zo,” zei hij. “Ik zal je niet meer onder druk zetten over het krijgen van een zoon.” Hij hield me zo stevig vast dat ik bijna niet kon ademen! “Ik besef nu hoeveel je doet, en ik beloof meer tijd met het gezin door te brengen,” beloofde hij. Ik was ontroerd. “Als je echt belooft meer tijd met ons door te brengen en meer te helpen, kunnen we de MOGELIJKHEID van een zesde kind bespreken,” zei ik.
Hij knikte heftig. “Ik beloof het, ik zweer het. Laat me alsjeblieft nooit meer zo lang alleen met hen!” We lachten allebei en vanaf die dag hield hij zijn belofte. Hij werd meer betrokken bij ons gezin en waardeerde al het harde werk dat kwam kijken bij het opvoeden van de kinderen die we al hadden.
Ons leven begon ten goede te veranderen. Danny begon eerder thuis te komen van zijn werk en werkte soms zelfs vanuit huis, vastbesloten om meer aanwezig te zijn. Hij hielp met huiswerk, woonde schoolactiviteiten bij en nam de bedtijdtaken over!
Mijn eens misleide echtgenoot leerde zelfs hoe hij haar moest vlechten, tot grote vreugde van onze dochters! Op een zaterdagochtend, terwijl we rond de ontbijttafel zaten, keek Danny me aan met een zachte glimlach. “Ik heb nagedacht,” zei hij. “Misschien gaat het niet om het hebben van een zoon. Misschien gaat het om het koesteren van het gezin dat we hebben.”
Ik glimlachte terug, voelend hoe een warmte door mijn borst trok. “Dat is alles wat ik ooit heb gewild, Danny.” We gingen door met ons ontbijt, pratend en lachend, de spanning van de afgelopen weken smolt weg. Het was in die eenvoudige momenten, omringd door onze dochters, dat we ons ware geluk vonden.
Maanden gingen voorbij en mijn man bracht het idee van een zesde kind nooit meer ter sprake. Hij was een veranderd man, meer betrokken en verbonden met ons gezin dan ooit tevoren. De meisjes aanbeden hem, en ons huis was gevuld met vreugde en gelach. Op een avond, terwijl we naar onze dochters keken die in de tuin speelden, nam Danny mijn hand. “Dank je, Lisa,” zei hij zacht. “Voor alles.” Ik kneep in zijn hand, voelend hoe de tranen in mijn ogen opwelden.
“Dank je voor je begrip,” antwoordde ik. Onze reis was niet gemakkelijk, maar het bracht ons dichter bij elkaar. Mijn man leerde het gezin dat hij had te waarderen. En ik vond de kracht om voor mezelf en onze dochters op te komen. We waren sterker dan ooit, klaar om welke uitdagingen het leven ons ook zou brengen.
En terwijl we daar zaten, kijkend naar onze dochters die vuurvliegjes achterna zaten onder de ondergaande zon, wist ik dat we ons gelukkig en tevreden hadden gevonden.