Actueel
Expert: Zoveel fooi moet je geven op het terras of in een restaurant
Fooi geven: een traditie die steeds meer verdwijnt
Waar het vroeger vanzelfsprekend was om een fooi achter te laten in de horeca, is dat tegenwoordig allerminst het geval. Steeds minder mensen geven een extraatje na een drankje op het terras of een etentje in een restaurant. Maar wat ligt hieraan ten grondslag? Waarom lijken we afscheid te nemen van deze traditie?
De dalende trend van fooi geven
Het aantal mensen dat nog fooi geeft, neemt al jaren gestaag af. Dat komt door meerdere factoren, waaronder een verschuiving in de manier waarop we betalen. In een tijd waarin contant geld steeds minder vaak wordt gebruikt, lijkt de traditionele manier van een paar muntjes op tafel leggen langzaam uit te sterven. Tegenwoordig rekent de overgrote meerderheid van de horecabezoekers af met een pinpas of zelfs via een QR-code. Dit lijkt een directe impact te hebben op het aantal fooien.
Een poging om dit probleem op te lossen, was de introductie van een ‘fooifunctie’ op pinapparaten. Deze functie stelt klanten in staat om bij het betalen van de rekening eenvoudig een bedrag voor fooi aan te tikken. Hoewel dit bedoeld was om het geven van een fooi makkelijker te maken, heeft het vaak het tegenovergestelde effect. Klanten vinden de functie opdringerig en voelen zich soms zelfs onder druk gezet om meer te betalen. In plaats van de gewenste positieve impact, lijkt het juist weerstand op te roepen.
Wantrouwen over digitale fooien
Naast de technische veranderingen is er ook sprake van een groeiend wantrouwen over wat er met digitale fooien gebeurt. Wanneer iemand contant geld op tafel laat liggen, weet je zeker dat dit rechtstreeks naar het personeel gaat. Bij een digitale fooi via een pinapparaat is dat veel minder duidelijk. Veel mensen hebben het idee dat deze fooien niet bij de werknemers belanden, maar in plaats daarvan in de zak van de ondernemer verdwijnen. Dit idee maakt mensen huiverig om digitaal een extraatje te geven.
Daarnaast is er kritiek op het systeem zelf. Sommigen vinden dat fooien niet zouden moeten bestaan in een moderne werkomgeving, omdat het personeel gewoon een fatsoenlijk salaris hoort te krijgen. “Als je in een restaurant werkt, zou je een eerlijk loon moeten ontvangen zonder afhankelijk te zijn van fooien,” klinkt het vaak.
Discussie over het horecasysteem
Niet iedereen heeft begrip voor de traditie van fooi geven. Irene, een criticus van het systeem, legt haar standpunt uit: “Je krijgt een menukaart met prijzen, maar eigenlijk ben je bijna verplicht om 30 procent meer te betalen voor het loon van de medewerkers.” Zij pleit voor een andere aanpak: “Waarom verhoog je de prijzen niet gewoon en betaal je je personeel een normaal salaris?”
Aan de andere kant staat Henk, die juist boos reageert op mensen die in de horeca klagen over een gebrek aan fooien. “Die horecamedewerkers moeten maar gaan klagen bij hun baas in plaats van bij de klant. Wij betalen al genoeg voor een drankje, en dan durven ze ook nog te zeuren dat ze geen fooi krijgen.”
De discussie over fooien roept duidelijk heftige emoties op, zowel bij horecamedewerkers als bij consumenten.
Wat is de etiquette rondom fooi geven?
Om wat meer duidelijkheid te scheppen, legt Anne-Marie van Leggelo, directeur van het Etiquette Bureau, de ongeschreven regels uit. Volgens haar zijn er bepaalde normen die mensen kunnen hanteren bij het geven van fooien. “In een restaurant is een fooi van 5 tot 10 procent van de rekening gebruikelijk,” legt ze uit. “Op een terras is het naar boven afronden al voldoende.”
Deze regels lijken echter minder breed gedragen te worden. Waar sommige mensen nog trouw de etiquette volgen, zien anderen de stijgende prijzen in de horeca als reden om geen extraatje meer te geven. Toch benadrukt Van Leggelo dat het personeel in de horeca vaak hun uiterste best doet om gasten een fijne ervaring te geven, en dat een fooi een blijk van waardering is.
Deskundige Reinildis van Ditzhuyzen voegt hieraan toe dat mensen “niet krenterig” moeten zijn als ze besluiten een fooi te geven. “Als je fooi geeft, doe het dan goed,” zegt ze. “Je geeft niet een paar losse centen of vraagt wisselgeld terug als je een biljet hebt overhandigd. Dat is niet netjes.”
Waarom geven we steeds minder fooi?
Naast de praktische veranderingen in hoe we betalen, speelt ook de economische realiteit een rol. Voor veel mensen worden uit eten gaan of een drankje doen steeds duurder, mede door inflatie en hogere kosten in de horeca. Dit zorgt ervoor dat consumenten kritischer kijken naar hun uitgaven. Waar een fooi vroeger een vanzelfsprekendheid was, is het nu eerder een afweging.
Daarnaast lijkt er een generatiewisseling plaats te vinden. Jongere generaties lijken minder waarde te hechten aan het geven van fooien dan oudere generaties. Voor hen voelt het eerder als een vrijwillige keuze dan een sociale verplichting.
Hoe reageert de horeca op het dalende aantal fooien?
Horecamedewerkers voelen de gevolgen van het dalende aantal fooien direct in hun portemonnee. Voor veel medewerkers zijn fooien een belangrijk onderdeel van hun inkomsten. Toch lijkt het horecapersoneel begrip te hebben voor de veranderende tijdgeest.
Sommige horecabedrijven proberen het systeem aan te passen. Zo experimenteren sommige restaurants met het opnemen van een servicetoeslag in de rekening, waardoor klanten niet meer expliciet om een fooi worden gevraagd. Dit systeem wordt in andere landen, zoals de Verenigde Staten, al langer gehanteerd.
Een cultuurverschil
Het debat rondom fooien is niet uniek voor Nederland. In sommige landen, zoals Japan, wordt fooi geven zelfs als beledigend beschouwd, terwijl het in andere landen, zoals de Verenigde Staten, juist als een sociale norm wordt gezien. De Nederlandse cultuur lijkt ergens tussenin te zitten.
Aan de ene kant waarderen Nederlanders goede service en laten ze dat graag blijken met een fooi. Aan de andere kant hechten ze ook veel waarde aan gelijkheid en vinden ze dat een goede beloning voor horecapersoneel niet afhankelijk zou moeten zijn van de klant.
Wat nu? De toekomst van fooien
De vraag of fooi geven een traditie is die langzaam zal verdwijnen, blijft voorlopig onbeantwoord. Met de opkomst van digitale betalingen en een veranderende houding onder consumenten, lijkt het in ieder geval minder vanzelfsprekend te worden.
Wat wel duidelijk is, is dat het onderwerp veel discussie oproept. Terwijl sommige mensen trouw een extraatje blijven geven, zien anderen het als een achterhaald concept dat niet meer past in de moderne tijd.
Ik geef in een restaurant geen fooi (vanwege de absurd hoge prijzen). En ik ding in een winkel niet af. Dus betaal ik gewoon wat ik moet betalen zonder extra korting of fooi.
— Marina (@dejong62) January 5, 2025
Praat mee: geef jij fooi?
De meningen over fooi geven lopen uiteen. Ben jij iemand die altijd een fooi geeft, of kies je er juist bewust voor om dat niet te doen? Deel je mening en ervaringen over dit onderwerp. Het blijft een discussie die relevant is voor iedereen die van tijd tot tijd een terrasje pakt of uit eten gaat.
Actueel
Bekend Nederlands zwembad sluit deuren na vreselijke gebeurtenis
Bij Zwembad De Schaeck in Twello is met grote verslagenheid gereageerd op het overlijden van medewerkster Scilla Riphagen. Zij overleed op 61-jarige leeftijd, zo maakte de directie van het zwembad bekend via de officiële website en sociale media.
Riphagen was bijna 41 jaar verbonden aan het zwembad en groeide in die periode uit tot een vertrouwd gezicht voor bezoekers, collega’s en vrijwilligers. Haar overlijden heeft dan ook diepe indruk gemaakt binnen de organisatie en de lokale gemeenschap.
Bijna vier decennia verbonden aan het zwembad
Scilla Riphagen begon haar loopbaan bij Zwembad De Schaeck in 1985.
In de jaren die volgden vervulde zij verschillende functies binnen de organisatie. De laatste jaren werkte zij op de afdeling personeelszaken, waar zij volgens collega’s bekendstond om haar betrokkenheid en persoonlijke aandacht.
In september vorig jaar vierde zij nog haar 40-jarig jubileum. Dat bijzondere moment werd samen met collega’s uitgebreid gevierd.
Dat het team nu, nog geen jaar later, afscheid moet nemen van een collega die zo lang aan het zwembad verbonden was, maakt het verlies extra ingrijpend.
Emotioneel bericht van de directie
In een gezamenlijk bericht staan de directie en medewerkers stil bij het overlijden van hun collega.
Zij omschrijven Scilla als iemand die voor duizenden bezoekers een warm welkom vormde en altijd klaarstond voor collega’s en gasten.
Volgens het zwembad maakte zij met haar betrokkenheid, humor en oprechte belangstelling voor anderen dagelijks het verschil.
Ook haar karakteristieke lach, haar enthousiasme en haar inzet worden in het eerbetoon nadrukkelijk genoemd.
“Een leegte die niet zomaar wordt gevuld”
In het bericht laten collega’s weten dat het verlies nauwelijks te bevatten is.
Zij schrijven dat Scilla tot het laatste moment kracht en doorzettingsvermogen bleef tonen en dat haar afwezigheid een grote leegte achterlaat binnen het team.
De organisatie spreekt daarnaast haar medeleven uit aan haar familie, vrienden en iedereen die haar dierbaar was.
Aangepaste openingstijden
Vanwege het overlijden heeft Zwembad De Schaeck besloten de openingstijden tijdelijk aan te passen.
Medewerkers krijgen daarmee de gelegenheid om gezamenlijk afscheid te nemen van hun collega.
Ook een eerder geplande Summer Party is geannuleerd.
De directie bedankt bezoekers voor hun begrip en benadrukt dat het welzijn van medewerkers in deze periode voorop staat.
Veel steunbetuigingen
Na het bekendmaken van het overlijden verschenen tientallen reacties van bezoekers, oud-medewerkers en bekenden.
Velen beschrijven Scilla als een warme, betrokken en behulpzame collega die jarenlang een belangrijke rol speelde binnen het zwembad.
Ook mensen die haar jaren geleden leerden kennen, halen herinneringen op aan haar vriendelijke karakter en haar inzet voor bezoekers.
De vele berichten laten zien hoeveel mensen zij gedurende haar loopbaan heeft ontmoet.
“Een belangrijk onderdeel van De Schaeck”
Bestuurslid Alec Grimmius noemt het overlijden een groot verlies voor de organisatie.
Volgens hem heeft Scilla een belangrijke bijdrage geleverd aan de ontwikkeling van het zwembad zoals bezoekers dat vandaag kennen.
Daarnaast wijst hij erop dat in de afgelopen tientallen jaren honderden medewerkers via haar hun eerste baan of een nieuwe functie binnen het zwembad kregen.
Hij omschrijft haar als een collega op wie iedereen kon rekenen.
Indruk achtergelaten
Ook oud-collega’s reageren zichtbaar aangeslagen.
In hun reacties omschrijven zij Scilla als een opgewekte persoonlijkheid die altijd belangstelling had voor anderen.
Verschillende mensen geven aan haar vrolijkheid, betrokkenheid en positieve uitstraling nooit te zullen vergeten.
Voor velen was zij onlosmakelijk verbonden met Zwembad De Schaeck.
Geen informatie over doodsoorzaak
Over de oorzaak van het overlijden heeft de familie of de organisatie geen mededelingen gedaan.
Uit respect voor de privacy zijn daarover geen verdere details bekendgemaakt.
Grote impact op de gemeenschap
Met het overlijden van Scilla Riphagen verliest Zwembad De Schaeck niet alleen een zeer ervaren medewerker, maar ook iemand die voor veel bezoekers het vertrouwde gezicht van het zwembad was.
Na bijna 41 jaar dienstverband laat zij een blijvende indruk achter bij collega’s, bezoekers en iedereen die met haar heeft samengewerkt.
De vele steunbetuigingen laten zien hoeveel waardering en respect er was voor haar inzet en persoonlijke betrokkenheid. Haar naam zal voor velen verbonden blijven aan de geschiedenis van Zwembad De Schaeck in Twello.