Actueel
Expert: Zoveel fooi moet je geven op het terras of in een restaurant
Fooi geven: een traditie die steeds meer verdwijnt
Waar het vroeger vanzelfsprekend was om een fooi achter te laten in de horeca, is dat tegenwoordig allerminst het geval. Steeds minder mensen geven een extraatje na een drankje op het terras of een etentje in een restaurant. Maar wat ligt hieraan ten grondslag? Waarom lijken we afscheid te nemen van deze traditie?
De dalende trend van fooi geven
Het aantal mensen dat nog fooi geeft, neemt al jaren gestaag af. Dat komt door meerdere factoren, waaronder een verschuiving in de manier waarop we betalen. In een tijd waarin contant geld steeds minder vaak wordt gebruikt, lijkt de traditionele manier van een paar muntjes op tafel leggen langzaam uit te sterven. Tegenwoordig rekent de overgrote meerderheid van de horecabezoekers af met een pinpas of zelfs via een QR-code. Dit lijkt een directe impact te hebben op het aantal fooien.
Een poging om dit probleem op te lossen, was de introductie van een ‘fooifunctie’ op pinapparaten. Deze functie stelt klanten in staat om bij het betalen van de rekening eenvoudig een bedrag voor fooi aan te tikken. Hoewel dit bedoeld was om het geven van een fooi makkelijker te maken, heeft het vaak het tegenovergestelde effect. Klanten vinden de functie opdringerig en voelen zich soms zelfs onder druk gezet om meer te betalen. In plaats van de gewenste positieve impact, lijkt het juist weerstand op te roepen.
Wantrouwen over digitale fooien
Naast de technische veranderingen is er ook sprake van een groeiend wantrouwen over wat er met digitale fooien gebeurt. Wanneer iemand contant geld op tafel laat liggen, weet je zeker dat dit rechtstreeks naar het personeel gaat. Bij een digitale fooi via een pinapparaat is dat veel minder duidelijk. Veel mensen hebben het idee dat deze fooien niet bij de werknemers belanden, maar in plaats daarvan in de zak van de ondernemer verdwijnen. Dit idee maakt mensen huiverig om digitaal een extraatje te geven.
Daarnaast is er kritiek op het systeem zelf. Sommigen vinden dat fooien niet zouden moeten bestaan in een moderne werkomgeving, omdat het personeel gewoon een fatsoenlijk salaris hoort te krijgen. “Als je in een restaurant werkt, zou je een eerlijk loon moeten ontvangen zonder afhankelijk te zijn van fooien,” klinkt het vaak.
Discussie over het horecasysteem
Niet iedereen heeft begrip voor de traditie van fooi geven. Irene, een criticus van het systeem, legt haar standpunt uit: “Je krijgt een menukaart met prijzen, maar eigenlijk ben je bijna verplicht om 30 procent meer te betalen voor het loon van de medewerkers.” Zij pleit voor een andere aanpak: “Waarom verhoog je de prijzen niet gewoon en betaal je je personeel een normaal salaris?”
Aan de andere kant staat Henk, die juist boos reageert op mensen die in de horeca klagen over een gebrek aan fooien. “Die horecamedewerkers moeten maar gaan klagen bij hun baas in plaats van bij de klant. Wij betalen al genoeg voor een drankje, en dan durven ze ook nog te zeuren dat ze geen fooi krijgen.”
De discussie over fooien roept duidelijk heftige emoties op, zowel bij horecamedewerkers als bij consumenten.
Wat is de etiquette rondom fooi geven?
Om wat meer duidelijkheid te scheppen, legt Anne-Marie van Leggelo, directeur van het Etiquette Bureau, de ongeschreven regels uit. Volgens haar zijn er bepaalde normen die mensen kunnen hanteren bij het geven van fooien. “In een restaurant is een fooi van 5 tot 10 procent van de rekening gebruikelijk,” legt ze uit. “Op een terras is het naar boven afronden al voldoende.”
Deze regels lijken echter minder breed gedragen te worden. Waar sommige mensen nog trouw de etiquette volgen, zien anderen de stijgende prijzen in de horeca als reden om geen extraatje meer te geven. Toch benadrukt Van Leggelo dat het personeel in de horeca vaak hun uiterste best doet om gasten een fijne ervaring te geven, en dat een fooi een blijk van waardering is.
Deskundige Reinildis van Ditzhuyzen voegt hieraan toe dat mensen “niet krenterig” moeten zijn als ze besluiten een fooi te geven. “Als je fooi geeft, doe het dan goed,” zegt ze. “Je geeft niet een paar losse centen of vraagt wisselgeld terug als je een biljet hebt overhandigd. Dat is niet netjes.”
Waarom geven we steeds minder fooi?
Naast de praktische veranderingen in hoe we betalen, speelt ook de economische realiteit een rol. Voor veel mensen worden uit eten gaan of een drankje doen steeds duurder, mede door inflatie en hogere kosten in de horeca. Dit zorgt ervoor dat consumenten kritischer kijken naar hun uitgaven. Waar een fooi vroeger een vanzelfsprekendheid was, is het nu eerder een afweging.
Daarnaast lijkt er een generatiewisseling plaats te vinden. Jongere generaties lijken minder waarde te hechten aan het geven van fooien dan oudere generaties. Voor hen voelt het eerder als een vrijwillige keuze dan een sociale verplichting.
Hoe reageert de horeca op het dalende aantal fooien?
Horecamedewerkers voelen de gevolgen van het dalende aantal fooien direct in hun portemonnee. Voor veel medewerkers zijn fooien een belangrijk onderdeel van hun inkomsten. Toch lijkt het horecapersoneel begrip te hebben voor de veranderende tijdgeest.
Sommige horecabedrijven proberen het systeem aan te passen. Zo experimenteren sommige restaurants met het opnemen van een servicetoeslag in de rekening, waardoor klanten niet meer expliciet om een fooi worden gevraagd. Dit systeem wordt in andere landen, zoals de Verenigde Staten, al langer gehanteerd.
Een cultuurverschil
Het debat rondom fooien is niet uniek voor Nederland. In sommige landen, zoals Japan, wordt fooi geven zelfs als beledigend beschouwd, terwijl het in andere landen, zoals de Verenigde Staten, juist als een sociale norm wordt gezien. De Nederlandse cultuur lijkt ergens tussenin te zitten.
Aan de ene kant waarderen Nederlanders goede service en laten ze dat graag blijken met een fooi. Aan de andere kant hechten ze ook veel waarde aan gelijkheid en vinden ze dat een goede beloning voor horecapersoneel niet afhankelijk zou moeten zijn van de klant.
Wat nu? De toekomst van fooien
De vraag of fooi geven een traditie is die langzaam zal verdwijnen, blijft voorlopig onbeantwoord. Met de opkomst van digitale betalingen en een veranderende houding onder consumenten, lijkt het in ieder geval minder vanzelfsprekend te worden.
Wat wel duidelijk is, is dat het onderwerp veel discussie oproept. Terwijl sommige mensen trouw een extraatje blijven geven, zien anderen het als een achterhaald concept dat niet meer past in de moderne tijd.
Ik geef in een restaurant geen fooi (vanwege de absurd hoge prijzen). En ik ding in een winkel niet af. Dus betaal ik gewoon wat ik moet betalen zonder extra korting of fooi.
— Marina (@dejong62) January 5, 2025
Praat mee: geef jij fooi?
De meningen over fooi geven lopen uiteen. Ben jij iemand die altijd een fooi geeft, of kies je er juist bewust voor om dat niet te doen? Deel je mening en ervaringen over dit onderwerp. Het blijft een discussie die relevant is voor iedereen die van tijd tot tijd een terrasje pakt of uit eten gaat.
Als er één bekende vrouw in Nederland is die zich zichtbaar en hoorbaar losmaakt van de onrealistische schoonheidsidealen die dagelijks via sociale media, reclame en televisie op ons afkomen, dan is het Miljuschka Witzenhausen. De presentatrice, kok en uitgesproken foodlover heeft zich de afgelopen jaren ontwikkeld tot hét gezicht van body positivity in ons land. Niet met grote slogans of belerende boodschappen, maar door simpelweg te laten zien wie ze is. Zonder filter, zonder schaamte en zonder de behoefte om zichzelf kleiner te maken dan ze is.
In een wereld waarin foto’s eindeloos worden bewerkt en lichamen worden gladgestreken tot onmenselijke perfectie, kiest Miljuschka voor een andere route. Ze toont zichzelf zoals ze zich voelt: vrouwelijk, krachtig, soms kwetsbaar, maar altijd echt. Juist die combinatie maakt haar voor veel vrouwen herkenbaar en inspirerend. En laten we eerlijk zijn: voor een groot deel van het publiek straalt ze ook gewoon aantrekkingskracht uit. Niet omdat ze voldoet aan een ideaalbeeld, maar omdat ze zichzelf durft te zijn.
Zelfverzekerd, maar niet achteloos
Dat Miljuschka zichzelf accepteert zoals ze is, betekent niet dat ze lukraak alles deelt. Integendeel. Ze weet heel goed hoe ze zichzelf wil laten zien. Haar foto’s zijn stijlvol, krachtig en doordacht, zonder gemaakt aan te voelen. Ze speelt met vrouwelijkheid en sensualiteit, maar altijd op haar eigen voorwaarden. Geen geforceerde poses, geen overdreven perfectie, maar beelden die uitstralen dat ze zich prettig voelt in haar lichaam.
Die balans tussen nuchterheid en zelfverzekerdheid maakt haar zo geloofwaardig. Ze predikt geen perfectie, maar laat zien dat je ook met rondingen, oneffenheden en dagen waarop je minder lekker in je vel zit, jezelf mag waarderen. Dat maakt haar boodschap sterker dan duizend hashtags.
Roze lingerie en een duidelijke boodschap
Enkele tijd geleden zorgde Miljuschka opnieuw voor veel aandacht op sociale media toen ze een foto deelde waarop ze te zien is in een setje roze lingerie. Geen gelikte campagne of commerciële shoot, maar een eerlijke, krachtige foto die binnen korte tijd massaal werd gedeeld. Wat direct opviel, was niet alleen het beeld zelf, maar vooral de boodschap die ze eraan koppelde.
Op de foto straalt ze rust en zelfvertrouwen uit. Haar houding, blik en uitstraling laten zien dat ze zich comfortabel voelt. En ja, ze ziet er simpelweg goed uit. Niet ondanks haar vormen, maar juist dankzij de manier waarop ze zichzelf draagt. Het beeld werkt ontwapenend, omdat het niet probeert te overtuigen, maar gewoon laat zien: dit ben ik.
Lief zijn voor je lichaam
Bij de foto schreef Miljuschka een tekst die haar visie perfect samenvat. Ze vertelt dat ze lief is voor haar lichaam door lingerie te dragen waarin ze zich vrouwelijk, sexy én comfortabel voelt. Niet omdat ze moet voldoen aan een norm, maar omdat het haar goed laat voelen. Daarmee raakt ze een gevoelige snaar bij veel vrouwen.
Ze benoemt expliciet dat borsten er in alle vormen en maten zijn, van cup A tot G, en dat ze allemaal even uniek zijn. Voor de één zijn ze een bron van vrouwelijkheid, voor de ander juist iets waar ze nog aan moet wennen. Soms doen ze pijn, soms voeden ze een kind, soms voelen ze anders dan je zou willen. En dat alles mag er zijn.
Die woorden maken duidelijk dat body positivity niet betekent dat je altijd blij moet zijn met alles. Het betekent dat je ruimte maakt voor realiteit. Voor verandering. Voor fases in je leven waarin je lijf anders aanvoelt dan vroeger. En vooral: dat je mild mag zijn voor jezelf.
Herkenning en steun uit onverwachte hoek
Onder de foto stroomden de reacties binnen. Vooral vrouwen lieten massaal weten hoe fijn ze het vonden om iemand te zien die niet probeert te voldoen aan een onhaalbaar ideaal. Veel reacties gingen over herkenning: eindelijk iemand die laat zien dat vrouwelijkheid niet vastzit aan een maat of een strak lichaam.
Er waren complimenten over haar uitstraling, haar lef en haar eerlijkheid. Sommigen noemden haar een voorbeeld, anderen gaven toe dat haar posts hen helpen om anders naar hun eigen lichaam te kijken. Dat is misschien wel de grootste impact die Miljuschka heeft: ze zet iets in beweging, zonder te duwen.
Natuurlijk waren er ook reacties van een andere aard. Mannelijke volgers die vooral oog hadden voor het beeld en minder voor de boodschap. Dat hoort bij sociale media en Miljuschka lijkt daar allang haar eigen weg in gevonden te hebben. Ze laat zich er niet door van haar stuk brengen en blijft trouw aan haar verhaal.
Screenshot
Body positivity zonder opsmuk
Wat Miljuschka onderscheidt van veel anderen die zich uitspreken over lichaamsacceptatie, is dat ze het niet romantiseert. Ze zegt niet dat je elke dag dolgelukkig moet zijn met je lijf. Ze laat zien dat het oké is om te twijfelen, om te zoeken en om soms gewoon te accepteren dat perfectie niet bestaat.
Ze koppelt body positivity ook niet los van gezondheid of balans. Integendeel. Als kok en liefhebber van eten benadrukt ze juist dat genieten en goed voor jezelf zorgen hand in hand kunnen gaan. Niet alles hoeft streng of extreem. Het gaat om luisteren naar je lichaam en keuzes maken die bij jou passen.
Meer dan alleen een foto
De kracht van Miljuschka zit niet alleen in haar beelden, maar in de consistentie van haar boodschap. Ze is geen eendagsinfluencer die een trend volgt, maar iemand die al jaren dezelfde lijn trekt. Open, eerlijk en zonder opsmuk. Dat maakt haar geloofwaardig.
In een tijd waarin sociale media vaak een vertekend beeld geven van hoe lichamen eruit “zouden moeten zien”, is haar stem belangrijk. Niet omdat ze de waarheid in pacht heeft, maar omdat ze laat zien dat er ruimte is voor diversiteit. Voor imperfectie. Voor echtheid.
En jij?
De foto in roze lingerie roept bij velen iets op. Bewondering, herkenning, misschien zelfs ongemak. En dat is precies waarom hij werkt. Hij dwingt niet, maar nodigt uit om na te denken. Over hoe we naar onszelf kijken. Over hoe streng we soms zijn voor ons eigen lijf.
Wat vind jij van de manier waarop Miljuschka zichzelf laat zien? Vind je het moedig, inspirerend of juist overdreven? Eén ding is zeker: ze laat niemand onverschillig. En misschien is dat wel de grootste kracht van allemaal.