Actueel
Expert: Zoveel fooi moet je geven op het terras of in een restaurant
Fooi geven: een traditie die steeds meer verdwijnt
Waar het vroeger vanzelfsprekend was om een fooi achter te laten in de horeca, is dat tegenwoordig allerminst het geval. Steeds minder mensen geven een extraatje na een drankje op het terras of een etentje in een restaurant. Maar wat ligt hieraan ten grondslag? Waarom lijken we afscheid te nemen van deze traditie?
De dalende trend van fooi geven
Het aantal mensen dat nog fooi geeft, neemt al jaren gestaag af. Dat komt door meerdere factoren, waaronder een verschuiving in de manier waarop we betalen. In een tijd waarin contant geld steeds minder vaak wordt gebruikt, lijkt de traditionele manier van een paar muntjes op tafel leggen langzaam uit te sterven. Tegenwoordig rekent de overgrote meerderheid van de horecabezoekers af met een pinpas of zelfs via een QR-code. Dit lijkt een directe impact te hebben op het aantal fooien.
Een poging om dit probleem op te lossen, was de introductie van een ‘fooifunctie’ op pinapparaten. Deze functie stelt klanten in staat om bij het betalen van de rekening eenvoudig een bedrag voor fooi aan te tikken. Hoewel dit bedoeld was om het geven van een fooi makkelijker te maken, heeft het vaak het tegenovergestelde effect. Klanten vinden de functie opdringerig en voelen zich soms zelfs onder druk gezet om meer te betalen. In plaats van de gewenste positieve impact, lijkt het juist weerstand op te roepen.
Wantrouwen over digitale fooien
Naast de technische veranderingen is er ook sprake van een groeiend wantrouwen over wat er met digitale fooien gebeurt. Wanneer iemand contant geld op tafel laat liggen, weet je zeker dat dit rechtstreeks naar het personeel gaat. Bij een digitale fooi via een pinapparaat is dat veel minder duidelijk. Veel mensen hebben het idee dat deze fooien niet bij de werknemers belanden, maar in plaats daarvan in de zak van de ondernemer verdwijnen. Dit idee maakt mensen huiverig om digitaal een extraatje te geven.
Daarnaast is er kritiek op het systeem zelf. Sommigen vinden dat fooien niet zouden moeten bestaan in een moderne werkomgeving, omdat het personeel gewoon een fatsoenlijk salaris hoort te krijgen. “Als je in een restaurant werkt, zou je een eerlijk loon moeten ontvangen zonder afhankelijk te zijn van fooien,” klinkt het vaak.
Discussie over het horecasysteem
Niet iedereen heeft begrip voor de traditie van fooi geven. Irene, een criticus van het systeem, legt haar standpunt uit: “Je krijgt een menukaart met prijzen, maar eigenlijk ben je bijna verplicht om 30 procent meer te betalen voor het loon van de medewerkers.” Zij pleit voor een andere aanpak: “Waarom verhoog je de prijzen niet gewoon en betaal je je personeel een normaal salaris?”
Aan de andere kant staat Henk, die juist boos reageert op mensen die in de horeca klagen over een gebrek aan fooien. “Die horecamedewerkers moeten maar gaan klagen bij hun baas in plaats van bij de klant. Wij betalen al genoeg voor een drankje, en dan durven ze ook nog te zeuren dat ze geen fooi krijgen.”
De discussie over fooien roept duidelijk heftige emoties op, zowel bij horecamedewerkers als bij consumenten.
Wat is de etiquette rondom fooi geven?
Om wat meer duidelijkheid te scheppen, legt Anne-Marie van Leggelo, directeur van het Etiquette Bureau, de ongeschreven regels uit. Volgens haar zijn er bepaalde normen die mensen kunnen hanteren bij het geven van fooien. “In een restaurant is een fooi van 5 tot 10 procent van de rekening gebruikelijk,” legt ze uit. “Op een terras is het naar boven afronden al voldoende.”
Deze regels lijken echter minder breed gedragen te worden. Waar sommige mensen nog trouw de etiquette volgen, zien anderen de stijgende prijzen in de horeca als reden om geen extraatje meer te geven. Toch benadrukt Van Leggelo dat het personeel in de horeca vaak hun uiterste best doet om gasten een fijne ervaring te geven, en dat een fooi een blijk van waardering is.
Deskundige Reinildis van Ditzhuyzen voegt hieraan toe dat mensen “niet krenterig” moeten zijn als ze besluiten een fooi te geven. “Als je fooi geeft, doe het dan goed,” zegt ze. “Je geeft niet een paar losse centen of vraagt wisselgeld terug als je een biljet hebt overhandigd. Dat is niet netjes.”
Waarom geven we steeds minder fooi?
Naast de praktische veranderingen in hoe we betalen, speelt ook de economische realiteit een rol. Voor veel mensen worden uit eten gaan of een drankje doen steeds duurder, mede door inflatie en hogere kosten in de horeca. Dit zorgt ervoor dat consumenten kritischer kijken naar hun uitgaven. Waar een fooi vroeger een vanzelfsprekendheid was, is het nu eerder een afweging.
Daarnaast lijkt er een generatiewisseling plaats te vinden. Jongere generaties lijken minder waarde te hechten aan het geven van fooien dan oudere generaties. Voor hen voelt het eerder als een vrijwillige keuze dan een sociale verplichting.
Hoe reageert de horeca op het dalende aantal fooien?
Horecamedewerkers voelen de gevolgen van het dalende aantal fooien direct in hun portemonnee. Voor veel medewerkers zijn fooien een belangrijk onderdeel van hun inkomsten. Toch lijkt het horecapersoneel begrip te hebben voor de veranderende tijdgeest.
Sommige horecabedrijven proberen het systeem aan te passen. Zo experimenteren sommige restaurants met het opnemen van een servicetoeslag in de rekening, waardoor klanten niet meer expliciet om een fooi worden gevraagd. Dit systeem wordt in andere landen, zoals de Verenigde Staten, al langer gehanteerd.
Een cultuurverschil
Het debat rondom fooien is niet uniek voor Nederland. In sommige landen, zoals Japan, wordt fooi geven zelfs als beledigend beschouwd, terwijl het in andere landen, zoals de Verenigde Staten, juist als een sociale norm wordt gezien. De Nederlandse cultuur lijkt ergens tussenin te zitten.
Aan de ene kant waarderen Nederlanders goede service en laten ze dat graag blijken met een fooi. Aan de andere kant hechten ze ook veel waarde aan gelijkheid en vinden ze dat een goede beloning voor horecapersoneel niet afhankelijk zou moeten zijn van de klant.
Wat nu? De toekomst van fooien
De vraag of fooi geven een traditie is die langzaam zal verdwijnen, blijft voorlopig onbeantwoord. Met de opkomst van digitale betalingen en een veranderende houding onder consumenten, lijkt het in ieder geval minder vanzelfsprekend te worden.
Wat wel duidelijk is, is dat het onderwerp veel discussie oproept. Terwijl sommige mensen trouw een extraatje blijven geven, zien anderen het als een achterhaald concept dat niet meer past in de moderne tijd.
Ik geef in een restaurant geen fooi (vanwege de absurd hoge prijzen). En ik ding in een winkel niet af. Dus betaal ik gewoon wat ik moet betalen zonder extra korting of fooi.
— Marina (@dejong62) January 5, 2025
Praat mee: geef jij fooi?
De meningen over fooi geven lopen uiteen. Ben jij iemand die altijd een fooi geeft, of kies je er juist bewust voor om dat niet te doen? Deel je mening en ervaringen over dit onderwerp. Het blijft een discussie die relevant is voor iedereen die van tijd tot tijd een terrasje pakt of uit eten gaat.
Actueel
Onze gedachten zijn momenteel bij Orgel Joke (76)
Orgel Joke heeft een pijnlijke en vooral schrikwekkende ervaring achter de rug. De 76-jarige muzikante kwam onlangs ten val op haar balkon en liep daarbij meerdere verwondingen op. In de Coen & Sander Show op JOE vertelde ze openhartig over het ongeluk en de gevolgen ervan. Orgel Joke blijft echter veerkrachtig in deze moeilijke tijd.
Hoewel ze inmiddels thuis herstelt, was de impact van de val aanzienlijk. Vooral een ernstige verwonding aan haar oor zorgde voor veel onrust.
Ongelukkige val op balkon
Het incident gebeurde enkele dagen geleden toen Joke op haar balkon liep. Door een ongelukkige misstap verloor ze haar evenwicht en kwam ze hard ten val tegen een bloempot.
Wat op het eerste gezicht misschien klinkt als een alledaags ongelukje, bleek flinke gevolgen te hebben. De klap was zo hard dat ze verschillende verwondingen opliep en medische hulp nodig had.
Na de val werd besloten om haar in het ziekenhuis uitgebreid te laten onderzoeken.
Ernstige verwonding aan haar oor
Vooral de schade aan haar oor baarde zorgen. Volgens Joke was het bovenste gedeelte van haar oorschelp bijna volledig losgeraakt door de val.
Artsen hebben de wond direct behandeld en meerdere hechtingen aangebracht om het oor te herstellen. Gelukkig bleek na onderzoek dat haar gehoor geen schade heeft opgelopen.
Dat nieuws zorgde voor veel opluchting. Muziek speelt immers al jarenlang een centrale rol in haar leven en carrière.
Ondanks de pijn is Joke dankbaar dat de verwondingen niet nog ernstiger zijn uitgevallen.
Ook een blessure aan haar arm
Naast de verwonding aan haar oor liep de bekende orgelspeelster ook een blessure op aan haar arm. Onderzoek wees uit dat er sprake is van een klein breukje bij haar elleboog.
Om het herstel te bevorderen draagt ze momenteel een mitella en een drukverband. Artsen hebben haar geadviseerd om haar arm zoveel mogelijk rust te geven.
Dat betekent voorlopig ook dat ze haar geliefde orgel even niet kan bespelen.
Voor iemand die vrijwel dagelijks met muziek bezig is, valt dat niet mee.
Geduld tijdens het herstel
Joke staat bekend om haar energieke karakter en haar liefde voor optreden. Juist daarom vindt ze het lastig dat ze tijdelijk een stap terug moet doen.
Toch begrijpt ze dat rust nu noodzakelijk is. Het lichaam heeft tijd nodig om te herstellen en te snel weer beginnen kan het genezingsproces vertragen.
Naar verwachting mag het drukverband volgende week worden verwijderd. Daarna kan voorzichtig worden bekeken hoeveel beweging haar arm weer toelaat.
Of ze direct weer achter het orgel kan plaatsnemen, is nog niet zeker.
Muziek even op de achtergrond
De komende periode staat volledig in het teken van herstel. Oefenen en optreden moeten voorlopig even wachten.
Dat is jammer, want de afgelopen jaren groeide Orgel Joke uit tot een geliefde verschijning in de Nederlandse muziekwereld. Met haar enthousiaste optredens en herkenbare orgelspel wist ze een groot publiek aan zich te binden.
De fans van Orgel Joke hopen dat ze snel weer op het podium staat.
Juist daarom kijken veel fans uit naar het moment waarop ze weer volledig hersteld is.
Ondanks de tegenslag blijft Joke positief en probeert ze vooral vooruit te kijken.
Mogelijke bijzondere kans
Daar komt nog bij dat er mogelijk een bijzondere uitdaging op haar wacht. Volgens Joke is er contact geweest over een mogelijke betrokkenheid bij activiteiten rondom het WK voetbal.
Orgel Joke kijkt met spanning uit naar deze nieuwe mogelijkheden.
Hoewel daar nog geen definitieve duidelijkheid over bestaat, zou het voor haar een unieke ervaring zijn.
Een optreden tijdens een evenement van die omvang zou een prachtige stap zijn in haar bijzondere carrière.
De blessure komt daarom op een ongelukkig moment, maar Joke laat zich niet ontmoedigen. Eerst staat haar gezondheid centraal, daarna kan de blik weer op toekomstige plannen worden gericht.
Terwijl ze herstelt, blijven haar fans Orgel Joke steunen in elke stap van het herstelproces.
Fans wensen haar een spoedig herstel
Op sociale media reageren veel mensen meelevend op het nieuws. Fans wensen haar massaal sterkte en hopen dat ze snel weer volledig hersteld zal zijn.
Veel mensen vragen zich af hoe snel Orgel Joke weer op het podium zal staan.
De val had veel ernstiger kunnen aflopen, maar gelukkig lijkt er geen blijvende schade te zijn ontstaan. Dat geeft vertrouwen voor de komende weken.
Voor nu draait alles om rust, herstel en geduld. Als het aan haar fans ligt, staat Orgel Joke binnenkort weer achter haar vertrouwde orgel om mensen te laten genieten van haar muziek.
Het is duidelijk dat Orgel Joke een bijzondere plek heeft in de harten van haar fans.
Eén ding lijkt daarbij zeker: haar optimisme is ze ondanks deze vervelende gebeurtenis niet kwijtgeraakt.
Orgel Joke blijft een inspiratie voor velen, ondanks de uitdagingen die ze momenteel ondervindt.
Bron: Metronieuws