Actueel
Expert: Zoveel fooi moet je geven op het terras of in een restaurant
Fooi geven: een traditie die steeds meer verdwijnt
Waar het vroeger vanzelfsprekend was om een fooi achter te laten in de horeca, is dat tegenwoordig allerminst het geval. Steeds minder mensen geven een extraatje na een drankje op het terras of een etentje in een restaurant. Maar wat ligt hieraan ten grondslag? Waarom lijken we afscheid te nemen van deze traditie?
De dalende trend van fooi geven
Het aantal mensen dat nog fooi geeft, neemt al jaren gestaag af. Dat komt door meerdere factoren, waaronder een verschuiving in de manier waarop we betalen. In een tijd waarin contant geld steeds minder vaak wordt gebruikt, lijkt de traditionele manier van een paar muntjes op tafel leggen langzaam uit te sterven. Tegenwoordig rekent de overgrote meerderheid van de horecabezoekers af met een pinpas of zelfs via een QR-code. Dit lijkt een directe impact te hebben op het aantal fooien.
Een poging om dit probleem op te lossen, was de introductie van een ‘fooifunctie’ op pinapparaten. Deze functie stelt klanten in staat om bij het betalen van de rekening eenvoudig een bedrag voor fooi aan te tikken. Hoewel dit bedoeld was om het geven van een fooi makkelijker te maken, heeft het vaak het tegenovergestelde effect. Klanten vinden de functie opdringerig en voelen zich soms zelfs onder druk gezet om meer te betalen. In plaats van de gewenste positieve impact, lijkt het juist weerstand op te roepen.
Wantrouwen over digitale fooien
Naast de technische veranderingen is er ook sprake van een groeiend wantrouwen over wat er met digitale fooien gebeurt. Wanneer iemand contant geld op tafel laat liggen, weet je zeker dat dit rechtstreeks naar het personeel gaat. Bij een digitale fooi via een pinapparaat is dat veel minder duidelijk. Veel mensen hebben het idee dat deze fooien niet bij de werknemers belanden, maar in plaats daarvan in de zak van de ondernemer verdwijnen. Dit idee maakt mensen huiverig om digitaal een extraatje te geven.
Daarnaast is er kritiek op het systeem zelf. Sommigen vinden dat fooien niet zouden moeten bestaan in een moderne werkomgeving, omdat het personeel gewoon een fatsoenlijk salaris hoort te krijgen. “Als je in een restaurant werkt, zou je een eerlijk loon moeten ontvangen zonder afhankelijk te zijn van fooien,” klinkt het vaak.
Discussie over het horecasysteem
Niet iedereen heeft begrip voor de traditie van fooi geven. Irene, een criticus van het systeem, legt haar standpunt uit: “Je krijgt een menukaart met prijzen, maar eigenlijk ben je bijna verplicht om 30 procent meer te betalen voor het loon van de medewerkers.” Zij pleit voor een andere aanpak: “Waarom verhoog je de prijzen niet gewoon en betaal je je personeel een normaal salaris?”
Aan de andere kant staat Henk, die juist boos reageert op mensen die in de horeca klagen over een gebrek aan fooien. “Die horecamedewerkers moeten maar gaan klagen bij hun baas in plaats van bij de klant. Wij betalen al genoeg voor een drankje, en dan durven ze ook nog te zeuren dat ze geen fooi krijgen.”
De discussie over fooien roept duidelijk heftige emoties op, zowel bij horecamedewerkers als bij consumenten.
Wat is de etiquette rondom fooi geven?
Om wat meer duidelijkheid te scheppen, legt Anne-Marie van Leggelo, directeur van het Etiquette Bureau, de ongeschreven regels uit. Volgens haar zijn er bepaalde normen die mensen kunnen hanteren bij het geven van fooien. “In een restaurant is een fooi van 5 tot 10 procent van de rekening gebruikelijk,” legt ze uit. “Op een terras is het naar boven afronden al voldoende.”
Deze regels lijken echter minder breed gedragen te worden. Waar sommige mensen nog trouw de etiquette volgen, zien anderen de stijgende prijzen in de horeca als reden om geen extraatje meer te geven. Toch benadrukt Van Leggelo dat het personeel in de horeca vaak hun uiterste best doet om gasten een fijne ervaring te geven, en dat een fooi een blijk van waardering is.
Deskundige Reinildis van Ditzhuyzen voegt hieraan toe dat mensen “niet krenterig” moeten zijn als ze besluiten een fooi te geven. “Als je fooi geeft, doe het dan goed,” zegt ze. “Je geeft niet een paar losse centen of vraagt wisselgeld terug als je een biljet hebt overhandigd. Dat is niet netjes.”
Waarom geven we steeds minder fooi?
Naast de praktische veranderingen in hoe we betalen, speelt ook de economische realiteit een rol. Voor veel mensen worden uit eten gaan of een drankje doen steeds duurder, mede door inflatie en hogere kosten in de horeca. Dit zorgt ervoor dat consumenten kritischer kijken naar hun uitgaven. Waar een fooi vroeger een vanzelfsprekendheid was, is het nu eerder een afweging.
Daarnaast lijkt er een generatiewisseling plaats te vinden. Jongere generaties lijken minder waarde te hechten aan het geven van fooien dan oudere generaties. Voor hen voelt het eerder als een vrijwillige keuze dan een sociale verplichting.
Hoe reageert de horeca op het dalende aantal fooien?
Horecamedewerkers voelen de gevolgen van het dalende aantal fooien direct in hun portemonnee. Voor veel medewerkers zijn fooien een belangrijk onderdeel van hun inkomsten. Toch lijkt het horecapersoneel begrip te hebben voor de veranderende tijdgeest.
Sommige horecabedrijven proberen het systeem aan te passen. Zo experimenteren sommige restaurants met het opnemen van een servicetoeslag in de rekening, waardoor klanten niet meer expliciet om een fooi worden gevraagd. Dit systeem wordt in andere landen, zoals de Verenigde Staten, al langer gehanteerd.
Een cultuurverschil
Het debat rondom fooien is niet uniek voor Nederland. In sommige landen, zoals Japan, wordt fooi geven zelfs als beledigend beschouwd, terwijl het in andere landen, zoals de Verenigde Staten, juist als een sociale norm wordt gezien. De Nederlandse cultuur lijkt ergens tussenin te zitten.
Aan de ene kant waarderen Nederlanders goede service en laten ze dat graag blijken met een fooi. Aan de andere kant hechten ze ook veel waarde aan gelijkheid en vinden ze dat een goede beloning voor horecapersoneel niet afhankelijk zou moeten zijn van de klant.
Wat nu? De toekomst van fooien
De vraag of fooi geven een traditie is die langzaam zal verdwijnen, blijft voorlopig onbeantwoord. Met de opkomst van digitale betalingen en een veranderende houding onder consumenten, lijkt het in ieder geval minder vanzelfsprekend te worden.
Wat wel duidelijk is, is dat het onderwerp veel discussie oproept. Terwijl sommige mensen trouw een extraatje blijven geven, zien anderen het als een achterhaald concept dat niet meer past in de moderne tijd.
Ik geef in een restaurant geen fooi (vanwege de absurd hoge prijzen). En ik ding in een winkel niet af. Dus betaal ik gewoon wat ik moet betalen zonder extra korting of fooi.
— Marina (@dejong62) January 5, 2025
Praat mee: geef jij fooi?
De meningen over fooi geven lopen uiteen. Ben jij iemand die altijd een fooi geeft, of kies je er juist bewust voor om dat niet te doen? Deel je mening en ervaringen over dit onderwerp. Het blijft een discussie die relevant is voor iedereen die van tijd tot tijd een terrasje pakt of uit eten gaat.
Actueel
Agent gooit zwangere vrouw tegen de grond, haar man gaat vervolgens helemaal los
Onderzoek naar p0litieoptreden in asielzoekerscentrum Zeist zorgt voor veel reacties
Een incident in een asielzoekerscentrum in Zeist houdt de gemoederen flink bezig. Op sociale media worden beelden veelvuldig gedeeld waarop te zien is hoe p0litieagenten ingrijpen tijdens een aanhouding. De video’s hebben geleid tot discussie en vragen over het optreden van de betrokken agenten.
De p0litie heeft inmiddels bevestigd dat er onderzoek wordt gedaan naar het gew*ld dat tijdens de aanhouding is gebruikt. Volgens de autoriteiten is dat een gebruikelijke procedure wanneer agenten gew*ld toepassen tijdens hun werkzaamheden. Door de grote aandacht op sociale media krijgt de zaak echter extra belangstelling.
Beelden verspreiden zich snel online
De gebeurtenissen speelden zich af op 19 mei rond 21.50 uur in een asielzoekerscentrum aan de Kampweg in Zeist.
Kort na het incident verschenen verschillende video’s op sociale media. Binnen enkele uren werden de beelden duizenden keren bekeken en gedeeld.
Op de opnames is te zien hoe agenten optreden tegen een man en een vrouw die zich in de omgeving bevinden.
Vooral een moment waarop een vrouw ten val komt nadat zij door agenten wordt vastgepakt, zorgde voor veel reacties.
Online ontstond vrijwel direct discussie over de omstandigheden van het incident en de manier waarop de situatie werd aangepakt.
Veel vragen op sociale media
Zoals vaker gebeurt bij beelden die zonder volledige context worden gedeeld, ontstonden al snel verschillende interpretaties van wat er precies te zien zou zijn.
Gebruikers op sociale media trokken uiteenlopende conclusies.
Sommigen vonden het p0litieoptreden te hard.
Anderen wezen erop dat korte videofragmenten niet altijd een volledig beeld geven van wat eraan voorafging.
Juist daarom benadrukt de p0litie dat de online video’s slechts een gedeelte van de gebeurtenissen laten zien.
Volgens de autoriteiten vond voorafgaand aan de gefilmde momenten meer plaats dan zichtbaar is op de gedeelde beelden.
P0litie geeft uitleg over aanleiding
Volgens de p0litie kwamen agenten die avond ter plaatse na een melding van een ernstig incident.
Er zou sprake zijn geweest van een situatie waarbij bedre!ging en vernieling een rol speelden.
Daarnaast zou ook melding zijn gemaakt van een mogelijk mes.
Dergelijke meldingen worden door hulpdiensten altijd serieus genomen.
Wanneer er sprake kan zijn van een gevaarlijke situatie, zijn agenten verplicht snel en zorgvuldig op te treden om de veiligheid van aanwezigen te waarborgen.
Na aankomst op de locatie besloten de agenten een verd*chte aan te houden.
Aanhouding van man uit Zeist
In verband met het incident werd een 30-jarige man uit Zeist aangehouden.
De p0litie heeft bevestigd dat de man na zijn aanhouding later weer is vrijgelaten.
Het onderzoek naar de oorspronkelijke melding loopt nog.
Daardoor worden op dit moment geen verdere details gedeeld over de inhoud van de zaak.
Dat is gebruikelijk wanneer onderzoeken nog niet zijn afgerond.
Onderzoek naar gew*ldsgebruik
Los van het onderzoek naar het oorspronkelijke incident wordt ook gekeken naar het optreden van de betrokken agenten.
De p0litie benadrukt dat gew*ldsgebruik door agenten altijd wordt geëvalueerd.
Dat gebeurt ongeacht de uitkomst van een aanhouding.
Wanneer agenten gew*ld toepassen tijdens hun werk, wordt achteraf onderzocht of dat binnen de geldende regels en procedures is gebeurd.
Dat systeem is bedoeld om transparantie te waarborgen en het vertrouwen in de rechtshandhaving te behouden.
Volgens de p0litie is het huidige onderzoek daarom onderdeel van de normale werkwijze.
Waarom dit onderzoek extra aandacht krijgt
Hoewel dergelijke onderzoeken regelmatig plaatsvinden, krijgt deze zaak meer publieke aandacht vanwege de video’s die online circuleren.
Sociale media spelen tegenwoordig een grote rol bij de verspreiding van beelden van incidenten.
Binnen enkele minuten kunnen video’s duizenden mensen bereiken.
Daardoor ontstaat vaak snel maatschappelijke discussie.
Tegelijkertijd wijzen deskundigen erop dat losse fragmenten niet altijd het volledige verhaal vertellen.
Een camera registreert meestal slechts een deel van een situatie.
Wat daaraan voorafging of wat zich buiten beeld afspeelde, blijft vaak onbekend.
Daarom wachten onderzoekers doorgaans totdat alle informatie beschikbaar is voordat conclusies worden getrokken.
Veiligheid en proportionaliteit
P0litieoptreden draait vaak om een balans tussen veiligheid en proportionaliteit.
Agenten moeten in korte tijd beslissingen nemen, soms onder hoge druk en in onoverzichtelijke omstandigheden.
Daarbij wordt voortdurend afgewogen welke maatregelen noodzakelijk zijn om de situatie onder controle te krijgen.
Juist daarom bestaan er duidelijke richtlijnen voor het gebruik van gew*ld.
Deze regels bepalen wanneer en hoe agenten mogen optreden.
Het lopende onderzoek zal onder meer bekijken of de gemaakte keuzes overeenkomen met die richtlijnen.
Reacties vanuit de samenleving
De beelden hebben niet alleen online reacties opgeroepen, maar ook bredere discussies over p0litieoptreden en beeldvorming.
Sommige mensen vinden dat incidenten zorgvuldig moeten worden onderzocht voordat er een oordeel wordt geveld.
Anderen vinden juist dat beelden aanleiding geven om kritische vragen te stellen.
Beide reacties zijn zichtbaar op sociale media.
Wat vrijwel iedereen gemeen heeft, is de wens om duidelijkheid te krijgen over wat er precies is gebeurd.
Het belang van zorgvuldig onderzoek
Experts wijzen erop dat zorgvuldigheid essentieel is bij dit soort situaties.
Zowel voor de betrokken burgers als voor de agenten zelf is het belangrijk dat feiten worden vastgesteld op basis van alle beschikbare informatie.
Daarbij wordt gekeken naar videobeelden, getuigenverklaringen, rapportages van agenten en andere relevante gegevens.
Pas daarna kan worden beoordeeld of het optreden volgens de regels is verlopen.
Dat proces kost vaak tijd.
Impact op betrokkenen
Naast de publieke discussie mag de impact op direct betrokkenen niet worden onderschat.
Incidenten waarbij p0litieoptreden centraal staat, kunnen veel emoties oproepen.
Dat geldt voor burgers die betrokken zijn geraakt, maar ook voor agenten die hun werkzaamheden uitvoeren onder moeilijke omstandigheden.
Daarom wordt in veel gevallen nazorg aangeboden wanneer een situatie grote indruk heeft gemaakt.
Wachten op de uitkomsten
Voorlopig blijft het onderzoek lopen.
De p0litie heeft aangegeven dat alle relevante informatie wordt verzameld en beoordeeld.
Pas wanneer dat proces is afgerond, kan meer duidelijkheid worden gegeven over de gebeurtenissen van die avond.
Tot die tijd blijft de zaak onderwerp van gesprek.
Wat begon als een incident in een asielzoekerscentrum is uitgegroeid tot een breed besproken onderwerp op sociale media en in de samenleving.
De komende periode zal moeten uitwijzen welke conclusies onderzoekers trekken en of er aanleiding is voor verdere stappen.
Tot dat moment benadrukken de autoriteiten dat terughoudendheid en zorgvuldigheid belangrijk blijven.
Want juist bij situaties die veel emoties oproepen, zijn feiten uiteindelijk de belangrijkste basis voor een eerlijk oordeel.