Actueel
Expert: Zoveel fooi moet je geven op het terras of in een restaurant
Fooi geven: een traditie die steeds meer verdwijnt
Waar het vroeger vanzelfsprekend was om een fooi achter te laten in de horeca, is dat tegenwoordig allerminst het geval. Steeds minder mensen geven een extraatje na een drankje op het terras of een etentje in een restaurant. Maar wat ligt hieraan ten grondslag? Waarom lijken we afscheid te nemen van deze traditie?
De dalende trend van fooi geven
Het aantal mensen dat nog fooi geeft, neemt al jaren gestaag af. Dat komt door meerdere factoren, waaronder een verschuiving in de manier waarop we betalen. In een tijd waarin contant geld steeds minder vaak wordt gebruikt, lijkt de traditionele manier van een paar muntjes op tafel leggen langzaam uit te sterven. Tegenwoordig rekent de overgrote meerderheid van de horecabezoekers af met een pinpas of zelfs via een QR-code. Dit lijkt een directe impact te hebben op het aantal fooien.
Een poging om dit probleem op te lossen, was de introductie van een ‘fooifunctie’ op pinapparaten. Deze functie stelt klanten in staat om bij het betalen van de rekening eenvoudig een bedrag voor fooi aan te tikken. Hoewel dit bedoeld was om het geven van een fooi makkelijker te maken, heeft het vaak het tegenovergestelde effect. Klanten vinden de functie opdringerig en voelen zich soms zelfs onder druk gezet om meer te betalen. In plaats van de gewenste positieve impact, lijkt het juist weerstand op te roepen.
Wantrouwen over digitale fooien
Naast de technische veranderingen is er ook sprake van een groeiend wantrouwen over wat er met digitale fooien gebeurt. Wanneer iemand contant geld op tafel laat liggen, weet je zeker dat dit rechtstreeks naar het personeel gaat. Bij een digitale fooi via een pinapparaat is dat veel minder duidelijk. Veel mensen hebben het idee dat deze fooien niet bij de werknemers belanden, maar in plaats daarvan in de zak van de ondernemer verdwijnen. Dit idee maakt mensen huiverig om digitaal een extraatje te geven.
Daarnaast is er kritiek op het systeem zelf. Sommigen vinden dat fooien niet zouden moeten bestaan in een moderne werkomgeving, omdat het personeel gewoon een fatsoenlijk salaris hoort te krijgen. “Als je in een restaurant werkt, zou je een eerlijk loon moeten ontvangen zonder afhankelijk te zijn van fooien,” klinkt het vaak.
Discussie over het horecasysteem
Niet iedereen heeft begrip voor de traditie van fooi geven. Irene, een criticus van het systeem, legt haar standpunt uit: “Je krijgt een menukaart met prijzen, maar eigenlijk ben je bijna verplicht om 30 procent meer te betalen voor het loon van de medewerkers.” Zij pleit voor een andere aanpak: “Waarom verhoog je de prijzen niet gewoon en betaal je je personeel een normaal salaris?”
Aan de andere kant staat Henk, die juist boos reageert op mensen die in de horeca klagen over een gebrek aan fooien. “Die horecamedewerkers moeten maar gaan klagen bij hun baas in plaats van bij de klant. Wij betalen al genoeg voor een drankje, en dan durven ze ook nog te zeuren dat ze geen fooi krijgen.”
De discussie over fooien roept duidelijk heftige emoties op, zowel bij horecamedewerkers als bij consumenten.
Wat is de etiquette rondom fooi geven?
Om wat meer duidelijkheid te scheppen, legt Anne-Marie van Leggelo, directeur van het Etiquette Bureau, de ongeschreven regels uit. Volgens haar zijn er bepaalde normen die mensen kunnen hanteren bij het geven van fooien. “In een restaurant is een fooi van 5 tot 10 procent van de rekening gebruikelijk,” legt ze uit. “Op een terras is het naar boven afronden al voldoende.”
Deze regels lijken echter minder breed gedragen te worden. Waar sommige mensen nog trouw de etiquette volgen, zien anderen de stijgende prijzen in de horeca als reden om geen extraatje meer te geven. Toch benadrukt Van Leggelo dat het personeel in de horeca vaak hun uiterste best doet om gasten een fijne ervaring te geven, en dat een fooi een blijk van waardering is.
Deskundige Reinildis van Ditzhuyzen voegt hieraan toe dat mensen “niet krenterig” moeten zijn als ze besluiten een fooi te geven. “Als je fooi geeft, doe het dan goed,” zegt ze. “Je geeft niet een paar losse centen of vraagt wisselgeld terug als je een biljet hebt overhandigd. Dat is niet netjes.”
Waarom geven we steeds minder fooi?
Naast de praktische veranderingen in hoe we betalen, speelt ook de economische realiteit een rol. Voor veel mensen worden uit eten gaan of een drankje doen steeds duurder, mede door inflatie en hogere kosten in de horeca. Dit zorgt ervoor dat consumenten kritischer kijken naar hun uitgaven. Waar een fooi vroeger een vanzelfsprekendheid was, is het nu eerder een afweging.
Daarnaast lijkt er een generatiewisseling plaats te vinden. Jongere generaties lijken minder waarde te hechten aan het geven van fooien dan oudere generaties. Voor hen voelt het eerder als een vrijwillige keuze dan een sociale verplichting.
Hoe reageert de horeca op het dalende aantal fooien?
Horecamedewerkers voelen de gevolgen van het dalende aantal fooien direct in hun portemonnee. Voor veel medewerkers zijn fooien een belangrijk onderdeel van hun inkomsten. Toch lijkt het horecapersoneel begrip te hebben voor de veranderende tijdgeest.
Sommige horecabedrijven proberen het systeem aan te passen. Zo experimenteren sommige restaurants met het opnemen van een servicetoeslag in de rekening, waardoor klanten niet meer expliciet om een fooi worden gevraagd. Dit systeem wordt in andere landen, zoals de Verenigde Staten, al langer gehanteerd.
Een cultuurverschil
Het debat rondom fooien is niet uniek voor Nederland. In sommige landen, zoals Japan, wordt fooi geven zelfs als beledigend beschouwd, terwijl het in andere landen, zoals de Verenigde Staten, juist als een sociale norm wordt gezien. De Nederlandse cultuur lijkt ergens tussenin te zitten.
Aan de ene kant waarderen Nederlanders goede service en laten ze dat graag blijken met een fooi. Aan de andere kant hechten ze ook veel waarde aan gelijkheid en vinden ze dat een goede beloning voor horecapersoneel niet afhankelijk zou moeten zijn van de klant.
Wat nu? De toekomst van fooien
De vraag of fooi geven een traditie is die langzaam zal verdwijnen, blijft voorlopig onbeantwoord. Met de opkomst van digitale betalingen en een veranderende houding onder consumenten, lijkt het in ieder geval minder vanzelfsprekend te worden.
Wat wel duidelijk is, is dat het onderwerp veel discussie oproept. Terwijl sommige mensen trouw een extraatje blijven geven, zien anderen het als een achterhaald concept dat niet meer past in de moderne tijd.
Ik geef in een restaurant geen fooi (vanwege de absurd hoge prijzen). En ik ding in een winkel niet af. Dus betaal ik gewoon wat ik moet betalen zonder extra korting of fooi.
— Marina (@dejong62) January 5, 2025
Praat mee: geef jij fooi?
De meningen over fooi geven lopen uiteen. Ben jij iemand die altijd een fooi geeft, of kies je er juist bewust voor om dat niet te doen? Deel je mening en ervaringen over dit onderwerp. Het blijft een discussie die relevant is voor iedereen die van tijd tot tijd een terrasje pakt of uit eten gaat.
Actueel
Ophef in Europese koninklijke kringen: voormalig koningin Paola verraste het publiek met een opmerking over de relatie tussen prinses Eléonore van België en graaf Claus-Casimir van Nederland, wat direct de nieuwsgierigheid aanwakkerde
Een uitspraak die wordt toegeschreven aan voormalig koningin Paola heeft de afgelopen dagen geleid tot veel aandacht voor prinses Eléonore van België en graaf Claus-Casimir van Nederland. Hoewel er geen officiële bevestiging is van een bijzondere relatie tussen de twee, heeft de vermeende opmerking geleid tot nieuwe speculaties onder royaltyvolgers.
Geruchten nemen toe
Volgens verschillende media zou een opmerking van Paola de nieuwsgierigheid naar de band tussen prinses Eléonore en Claus-Casimir hebben aangewakkerd. Sindsdien wordt volop gespeculeerd over de aard van hun contact.
Tot nu toe is er echter geen officiële verklaring van de Belgische of Nederlandse koninklijke familie waaruit blijkt dat er sprake is van een romantische relatie. De geruchten zijn gebaseerd op interpretaties en niet op bevestigde informatie.
Twee jonge leden van bekende families
Prinses Eléonore is het jongste kind van koning Filip en koningin Mathilde van België. Hoewel zij minder vaak in de schijnwerpers staat dan kroonprinses Elisabeth, groeit de belangstelling voor haar publieke optredens naarmate zij ouder wordt.
Claus-Casimir behoort via zijn moeder, prinses Mabel, tot de Nederlandse koninklijke familie. Ook hij verschijnt af en toe bij officiële gelegenheden en publieke evenementen.
Juist omdat beiden afkomstig zijn uit bekende koninklijke families, wordt ieder contact tussen hen door royaltyliefhebbers nauwlettend gevolgd.
Koninklijke ontmoetingen zijn niet ongebruikelijk
Binnen Europese koningshuizen ontmoeten jonge prinsen, prinsessen en andere leden van adellijke families elkaar regelmatig. Dat gebeurt tijdens officiële ceremonies, nationale vieringen, internationale bijeenkomsten en privégelegenheden waarbij verschillende koninklijke families aanwezig zijn.
Dergelijke ontmoetingen zijn dan ook niet uitzonderlijk en vormen op zichzelf geen aanwijzing voor een bijzondere relatie.
Feiten en speculatie
De vermeende uitspraak van voormalig koningin Paola heeft geleid tot uiteenlopende interpretaties. Sommige waarnemers denken dat het slechts ging om een onschuldige opmerking binnen familiekring, terwijl anderen er meer betekenis aan toekennen.
Vooralsnog ontbreekt echter iedere officiële bevestiging dat prinses Eléonore en Claus-Casimir meer dan een vriendschappelijke band zouden hebben.
Sociale media versterken geruchten
Zoals vaker gebeurt bij leden van Europese koningshuizen, verspreiden geruchten zich snel via sociale media. Foto’s van gezamenlijke evenementen of ontmoetingen worden regelmatig gedeeld en besproken, waarbij gebruikers proberen aanwijzingen te vinden voor een mogelijke relatie.
Dergelijke beelden zeggen echter lang niet altijd iets over de persoonlijke band tussen betrokkenen. In veel gevallen gaat het om officiële bijeenkomsten waarbij meerdere leden van verschillende koninklijke families aanwezig zijn.
Nauwe banden tussen België en Nederland
Dat de namen van Eléonore en Claus-Casimir samen opduiken, is mede verklaarbaar door de historische en diplomatieke banden tussen België en Nederland. De koninklijke families onderhouden al jarenlang goede contacten en ontmoeten elkaar geregeld tijdens officiële gelegenheden.
Daardoor is het niet opmerkelijk dat jonge leden van beide families elkaar kennen of elkaar af en toe ontmoeten.
Publieke belangstelling groeit
Nu prinses Eléonore langzaam een grotere publieke rol krijgt, neemt ook de belangstelling voor haar persoonlijke leven toe. Dat geldt voor veel jonge royals, van wie zowel officiële activiteiten als privéoptredens nauwlettend worden gevolgd.
Toch blijft het belangrijk onderscheid te maken tussen bevestigde feiten en onbevestigde geruchten. Op dit moment hebben noch het Belgische hof noch de Nederlandse koninklijke familie uitspraken gedaan over de speculaties rond Eléonore en Claus-Casimir.
Tot die tijd blijft onduidelijk wat de precieze aard van hun contact is en zijn de verhalen die circuleren niet meer dan onbevestigde speculaties.