Actueel
Expert: Zoveel fooi moet je geven op het terras of in een restaurant
Fooi geven: een traditie die steeds meer verdwijnt
Waar het vroeger vanzelfsprekend was om een fooi achter te laten in de horeca, is dat tegenwoordig allerminst het geval. Steeds minder mensen geven een extraatje na een drankje op het terras of een etentje in een restaurant. Maar wat ligt hieraan ten grondslag? Waarom lijken we afscheid te nemen van deze traditie?
De dalende trend van fooi geven
Het aantal mensen dat nog fooi geeft, neemt al jaren gestaag af. Dat komt door meerdere factoren, waaronder een verschuiving in de manier waarop we betalen. In een tijd waarin contant geld steeds minder vaak wordt gebruikt, lijkt de traditionele manier van een paar muntjes op tafel leggen langzaam uit te sterven. Tegenwoordig rekent de overgrote meerderheid van de horecabezoekers af met een pinpas of zelfs via een QR-code. Dit lijkt een directe impact te hebben op het aantal fooien.
Een poging om dit probleem op te lossen, was de introductie van een ‘fooifunctie’ op pinapparaten. Deze functie stelt klanten in staat om bij het betalen van de rekening eenvoudig een bedrag voor fooi aan te tikken. Hoewel dit bedoeld was om het geven van een fooi makkelijker te maken, heeft het vaak het tegenovergestelde effect. Klanten vinden de functie opdringerig en voelen zich soms zelfs onder druk gezet om meer te betalen. In plaats van de gewenste positieve impact, lijkt het juist weerstand op te roepen.
Wantrouwen over digitale fooien
Naast de technische veranderingen is er ook sprake van een groeiend wantrouwen over wat er met digitale fooien gebeurt. Wanneer iemand contant geld op tafel laat liggen, weet je zeker dat dit rechtstreeks naar het personeel gaat. Bij een digitale fooi via een pinapparaat is dat veel minder duidelijk. Veel mensen hebben het idee dat deze fooien niet bij de werknemers belanden, maar in plaats daarvan in de zak van de ondernemer verdwijnen. Dit idee maakt mensen huiverig om digitaal een extraatje te geven.
Daarnaast is er kritiek op het systeem zelf. Sommigen vinden dat fooien niet zouden moeten bestaan in een moderne werkomgeving, omdat het personeel gewoon een fatsoenlijk salaris hoort te krijgen. “Als je in een restaurant werkt, zou je een eerlijk loon moeten ontvangen zonder afhankelijk te zijn van fooien,” klinkt het vaak.
Discussie over het horecasysteem
Niet iedereen heeft begrip voor de traditie van fooi geven. Irene, een criticus van het systeem, legt haar standpunt uit: “Je krijgt een menukaart met prijzen, maar eigenlijk ben je bijna verplicht om 30 procent meer te betalen voor het loon van de medewerkers.” Zij pleit voor een andere aanpak: “Waarom verhoog je de prijzen niet gewoon en betaal je je personeel een normaal salaris?”
Aan de andere kant staat Henk, die juist boos reageert op mensen die in de horeca klagen over een gebrek aan fooien. “Die horecamedewerkers moeten maar gaan klagen bij hun baas in plaats van bij de klant. Wij betalen al genoeg voor een drankje, en dan durven ze ook nog te zeuren dat ze geen fooi krijgen.”
De discussie over fooien roept duidelijk heftige emoties op, zowel bij horecamedewerkers als bij consumenten.
Wat is de etiquette rondom fooi geven?
Om wat meer duidelijkheid te scheppen, legt Anne-Marie van Leggelo, directeur van het Etiquette Bureau, de ongeschreven regels uit. Volgens haar zijn er bepaalde normen die mensen kunnen hanteren bij het geven van fooien. “In een restaurant is een fooi van 5 tot 10 procent van de rekening gebruikelijk,” legt ze uit. “Op een terras is het naar boven afronden al voldoende.”
Deze regels lijken echter minder breed gedragen te worden. Waar sommige mensen nog trouw de etiquette volgen, zien anderen de stijgende prijzen in de horeca als reden om geen extraatje meer te geven. Toch benadrukt Van Leggelo dat het personeel in de horeca vaak hun uiterste best doet om gasten een fijne ervaring te geven, en dat een fooi een blijk van waardering is.
Deskundige Reinildis van Ditzhuyzen voegt hieraan toe dat mensen “niet krenterig” moeten zijn als ze besluiten een fooi te geven. “Als je fooi geeft, doe het dan goed,” zegt ze. “Je geeft niet een paar losse centen of vraagt wisselgeld terug als je een biljet hebt overhandigd. Dat is niet netjes.”
Waarom geven we steeds minder fooi?
Naast de praktische veranderingen in hoe we betalen, speelt ook de economische realiteit een rol. Voor veel mensen worden uit eten gaan of een drankje doen steeds duurder, mede door inflatie en hogere kosten in de horeca. Dit zorgt ervoor dat consumenten kritischer kijken naar hun uitgaven. Waar een fooi vroeger een vanzelfsprekendheid was, is het nu eerder een afweging.
Daarnaast lijkt er een generatiewisseling plaats te vinden. Jongere generaties lijken minder waarde te hechten aan het geven van fooien dan oudere generaties. Voor hen voelt het eerder als een vrijwillige keuze dan een sociale verplichting.
Hoe reageert de horeca op het dalende aantal fooien?
Horecamedewerkers voelen de gevolgen van het dalende aantal fooien direct in hun portemonnee. Voor veel medewerkers zijn fooien een belangrijk onderdeel van hun inkomsten. Toch lijkt het horecapersoneel begrip te hebben voor de veranderende tijdgeest.
Sommige horecabedrijven proberen het systeem aan te passen. Zo experimenteren sommige restaurants met het opnemen van een servicetoeslag in de rekening, waardoor klanten niet meer expliciet om een fooi worden gevraagd. Dit systeem wordt in andere landen, zoals de Verenigde Staten, al langer gehanteerd.
Een cultuurverschil
Het debat rondom fooien is niet uniek voor Nederland. In sommige landen, zoals Japan, wordt fooi geven zelfs als beledigend beschouwd, terwijl het in andere landen, zoals de Verenigde Staten, juist als een sociale norm wordt gezien. De Nederlandse cultuur lijkt ergens tussenin te zitten.
Aan de ene kant waarderen Nederlanders goede service en laten ze dat graag blijken met een fooi. Aan de andere kant hechten ze ook veel waarde aan gelijkheid en vinden ze dat een goede beloning voor horecapersoneel niet afhankelijk zou moeten zijn van de klant.
Wat nu? De toekomst van fooien
De vraag of fooi geven een traditie is die langzaam zal verdwijnen, blijft voorlopig onbeantwoord. Met de opkomst van digitale betalingen en een veranderende houding onder consumenten, lijkt het in ieder geval minder vanzelfsprekend te worden.
Wat wel duidelijk is, is dat het onderwerp veel discussie oproept. Terwijl sommige mensen trouw een extraatje blijven geven, zien anderen het als een achterhaald concept dat niet meer past in de moderne tijd.
Ik geef in een restaurant geen fooi (vanwege de absurd hoge prijzen). En ik ding in een winkel niet af. Dus betaal ik gewoon wat ik moet betalen zonder extra korting of fooi.
— Marina (@dejong62) January 5, 2025
Praat mee: geef jij fooi?
De meningen over fooi geven lopen uiteen. Ben jij iemand die altijd een fooi geeft, of kies je er juist bewust voor om dat niet te doen? Deel je mening en ervaringen over dit onderwerp. Het blijft een discussie die relevant is voor iedereen die van tijd tot tijd een terrasje pakt of uit eten gaat.
Actueel
Moeder springt met baby uit het raam in Ridderkerk
Een zeer heftige gebeurtenis zondagavond in Ridderkerk. Een vrouw is daar samen met haar baby uit het raam van een woning gesprongen. Volgens de eerste informatie zou ze daarmee hebben geprobeerd te ontkomen aan een man. Zowel de moeder als het jonge kind raakte gewond en is naar het ziekenhuis gebracht. Niet veel later hield de politie een 35-jarige man aan.
Melding van mishandeling in woning
De hulpdiensten werden rond 18.30 uur gealarmeerd voor een incident aan de Burgemeester de Gaaij Fortmanstraat in Ridderkerk, onder de rook van Rotterdam.
Bij de politie was een melding binnengekomen over een mogelijke mishandeling in een woning. Omdat op dat moment nog niet duidelijk was wat er zich precies binnen afspeelde, rukten meerdere hulpdiensten uit.
Agenten gingen direct naar het opgegeven adres. Ook politiehonden werden meegenomen. Daarnaast werden een ambulance en een traumahelikopter opgeroepen vanwege de mogelijke ernst van de situatie.
Bij aankomst bleek dat een vrouw samen met een baby uit een raam van de woning was gesprongen. De twee waren terechtgekomen in de begroeiing onder het pand.
Waarom de vrouw besloot deze drastische stap te zetten, wordt nog onderzocht. Volgens de eerste berichtgeving zou ze hebben geprobeerd om samen met haar kindje aan een man te ontkomen.
Moeder en baby naar ziekenhuis
De hulpdiensten ontfermden zich direct over de moeder en haar kind. Ondanks de enorme schrik lijken de gevolgen van de val volgens de eerste berichten relatief beperkt te zijn gebleven.
Zowel de vrouw als de baby zou lichte verwondingen hebben opgelopen. Toch werd besloten om hen voor verdere controle en behandeling per ambulance naar het ziekenhuis te brengen.
Over hun huidige toestand zijn geen verdere bijzonderheden bekendgemaakt.
Het feit dat de twee in de bosjes onder de woning terechtkwamen, heeft mogelijk geholpen om de val enigszins te breken. Of dat daadwerkelijk een rol heeft gespeeld bij de ernst van hun verwondingen, is echter niet officieel bevestigd.
Ook is niet duidelijkgemaakt vanaf welke hoogte de vrouw met haar kindje naar beneden is gesprongen.
35-jarige man aangehouden
Niet veel later wist de politie in de omgeving een 35-jarige man aan te houden. Hij wordt verdacht in verband met het incident.
Welke rol de man precies heeft gespeeld, moet uit verder onderzoek blijken. Ook is nog niet duidelijk wat er voorafgaand aan de sprong in de woning is gebeurd.
De politie zal onder meer proberen vast te stellen wat de aanleiding was voor de melding van mishandeling en waarom de vrouw kennelijk geen andere mogelijkheid zag dan via het raam de woning te verlaten.
De identiteit van de aangehouden man is niet openbaar gemaakt. Evenmin is bekend of hij op het bewuste adres woont of wat zijn relatie is tot de vrouw en het kindje.
Ook over de identiteit en leeftijd van de moeder zijn geen mededelingen gedaan.
Speciale eenheid gaat woning binnen
Na de eerste hulpverlening was nog niet meteen duidelijk of zich mogelijk andere personen in de woning bevonden. Agenten van een speciale politie-eenheid zijn daarom het pand binnengegaan om de woning te controleren.
Daarbij moest worden uitgesloten dat er nog iemand aanwezig was die mogelijk gevaar liep of een bedreiging vormde.
De politie zette ondertussen de directe omgeving af om ruimte te geven aan het onderzoek. Op die manier konden agenten en rechercheurs proberen een beeld te krijgen van wat zich in de minuten voor de sprong had afgespeeld.
Volgens berichtgeving van PZC werden achter de woning, aan de zijde van het balkon, onder meer een pet en beschadigde tuinlampen aangetroffen.
Of deze voorwerpen daadwerkelijk verband houden met het incident is vooralsnog niet duidelijk. Dat zal onderdeel zijn van het politieonderzoek.
Veel vragen over gebeurtenissen in woning
Het onderzoek staat nog in een vroeg stadium en daardoor zijn er nog veel onbeantwoorde vragen.
Het belangrijkste is wat er zich precies in de woning heeft afgespeeld voordat de vrouw samen met haar baby uit het raam sprong. De politie zal daarvoor vermoedelijk verklaringen opnemen en eventuele sporen in en rond de woning onderzoeken.
Ook kan worden gekeken of er camerabeelden uit de omgeving beschikbaar zijn. Die zouden mogelijk meer duidelijkheid kunnen geven over de bewegingen van betrokkenen voor en na het incident.
De aangehouden 35-jarige man kan daarnaast worden verhoord over zijn mogelijke betrokkenheid.
Dat iemand is aangehouden betekent overigens nog niet dat daarmee precies vaststaat wat er is gebeurd. Het verdere onderzoek moet duidelijk maken waarvan de man concreet wordt verdacht en of daar voldoende bewijs voor bestaat.
Grote inzet hulpdiensten
De omvang van de inzet laat zien dat de hulpdiensten de melding direct zeer serieus namen. Naast reguliere politie-eenheden werden politiehonden, medische hulpverleners en een traumahelikopter opgeroepen.
Bij incidenten waarbij mogelijk sprake is van geweld en waarbij een jong kind betrokken is, kan snel worden opgeschaald. Bovendien was vooraf niet duidelijk welke situatie de agenten bij de woning zouden aantreffen.
Uiteindelijk werden moeder en kind levend aangetroffen en konden zij naar het ziekenhuis worden vervoerd.
Dat zij volgens de eerste berichten slechts lichte verwondingen hebben opgelopen, is gezien de omstandigheden een enorme opluchting.
Onderzoek moet duidelijkheid brengen
Voorlopig houdt de politie zich terughoudend over verdere details. Er is nog niet bekendgemaakt wat de exacte aanleiding voor het incident was en wat zich tussen de betrokken personen heeft afgespeeld.
Ook over een eventuele relatie tussen de vrouw en de aangehouden man is niets officieel naar buiten gebracht.
De komende tijd moet het onderzoek daar meer duidelijkheid over geven. Rechercheurs zullen proberen de gebeurtenissen stap voor stap te reconstrueren en vast te stellen waarom de situatie zodanig escaleerde dat de vrouw met haar baby via het raam naar buiten ging.
Voor nu staat vast dat een 35-jarige man is aangehouden en dat moeder en kind naar het ziekenhuis zijn gebracht. De politie onderzoekt de zaak verder.