Financieel
Zoveel contant geld is er in de hele wereld in omloop en zoveel zou jij hebben bij een eerlijke verdeling
Stel je voor dat we in een wereld leven waar al het geld gelijk verdeeld wordt onder alle wereldburgers, van baby’s tot ouderen. Wat zou dit betekenen voor jou en je financiële situatie? Laten we de wereldwijde geldvoorraad verdelen en ontdekken hoeveel ieder persoon zou krijgen. Dit idee geeft een fascinerend inzicht in de huidige verdeling van rijkdom en armoede op aarde.
Wat Voor Soorten Geld Zijn Er?
Om deze vraag goed te beantwoorden, is het belangrijk om te begrijpen dat er verschillende soorten geld zijn. Geld bestaat namelijk niet alleen uit fysiek contant geld (munten en biljetten), maar ook uit tegoeden op rekeningen. Economisch gezien wordt geld vaak ingedeeld in vier categorieën, van M0 tot en met M3, waarbij elk niveau een uitgebreidere definitie van geld omvat.
M0: Fysiek Geld in Munten en Biljetten
M0 omvat al het fysieke geld in de vorm van bankbiljetten en munten op de hele planeet. Op dit moment wordt de waarde van M0 geschat op zo’n 10,5 biljoen euro. Dit is een astronomisch bedrag, maar ook beperkt vergeleken met de volledige geldhoeveelheid die wereldwijd beschikbaar is in de andere categorieën. Als we M0 zouden verdelen onder alle mensen op aarde, dan heeft ieder mens straks een stukje fysiek geld in handen.
M1: Munten en Biljetten plus Direct Beschikbare Rekeningen
M1 gaat verder dan alleen fysiek geld. Het omvat ook alle direct beschikbare tegoeden op bankrekeningen en spaarrekeningen. In veel landen wordt steeds minder fysiek geld gebruikt door de opkomst van digitaal betalen, waardoor het M1-bedrag aanzienlijk groter is dan M0. Op dit moment wordt M1 geschat op 70,5 biljoen euro. Dit bedrag is dus al veel groter en komt dichter bij het totale beschikbare geld waar mensen wereldwijd toegang toe hebben.
M2: Inclusie van Niet-Liquide Rekeningen
Bij M2 wordt naast het direct beschikbare geld ook geld op minder toegankelijke rekeningen meegenomen, zoals deposito’s die tot twee jaar vaststaan. Dit soort geld is niet direct opvraagbaar, maar draagt wel bij aan de totale geldvoorraad in de wereld. M2 geeft dus een uitgebreider beeld van de geldhoeveelheid en biedt een betere indicatie van de mondiale rijkdom.
M3: Brede Geldhoeveelheid met Langdurige Spaarvormen
De laatste categorie, M3, bevat alle vormen van geld, inclusief langlopende tegoeden die voor een langere periode vaststaan. Dit omvat bijvoorbeeld investeringen en pensioenspaarrekeningen. M3 wordt vaak beschouwd als de ‘brede geldhoeveelheid’ en geeft het meest volledige overzicht van al het geld dat wereldwijd beschikbaar is, ongeacht de toegang.
Hoeveel Krijgt Ieder Mens?
Laten we eens kijken wat het zou betekenen om al het geld ter wereld gelijk te verdelen. Met 8,1 miljard mensen op aarde, zou iedereen bij de verdeling van M0 (10,5 biljoen euro) een bedrag van ongeveer 1.296 euro krijgen. Dit klinkt misschien als een leuk extraatje, maar het toont ook aan dat de totale hoeveelheid fysiek geld per persoon beperkt is.
M2: Wat Is het Maximale Bedrag?
Als we verder kijken naar M2, dus het direct beschikbaar geld in M0 en M1 plus deposito’s, komt het totale bedrag wereldwijd uit op 70,5 biljoen euro. Verdeeld over 8,1 miljard mensen zou dat neerkomen op een bedrag van 8.704 euro per persoon. Dit is meer dan bij M0, maar blijft een relatief laag bedrag gezien de rijkdom van sommige individuen en bedrijven.
Wat Betekent Dit voor de Verdere Geldverdeling?
Deze hypothetische verdeling maakt duidelijk hoe groot het verschil is tussen de rijkdom van een individu en de gemiddelde burger wereldwijd. Ondanks de enorme bedragen, krijgt elk individu een relatief bescheiden bedrag. Het toont aan dat een groot deel van de rijkdom vastzit bij een kleine groep mensen, terwijl het overgrote deel van de wereldbevolking veel minder bezit.
De Onrechtvaardige Verdeling van Rijkdom
De berekeningen laten zien dat, zelfs als al het geld gelijk verdeeld zou worden, het gemiddelde bedrag dat iedereen zou krijgen veel lager ligt dan we misschien denken. Dit toont de ongelijkheid in de wereld en roept de vraag op of een eerlijkere verdeling van welvaart mogelijk of wenselijk is. Deze denkexercitie benadrukt in ieder geval hoe scheef de verdeling van rijkdom momenteel is.
Actueel
Zorgpremie 2027 gaat flink stijgen: Dit ga je moeten betalen
Nederlanders moeten volgend jaar mogelijk opnieuw aanzienlijk meer betalen voor hun zorgverzekering. Volgens een nieuwe prognose van vergelijkingssite Overstappen.nl kan de gemiddelde premie voor de basisverzekering in 2027 stijgen naar ongeveer €171,50 per maand. Daarmee zou een verzekerde voor het eerst gemiddeld meer dan €2.000 per jaar aan premie betalen. De definitieve bedragen zijn nog niet bekend, maar huishoudens kunnen alvast rekening houden met een flinke kostenpost.
Op dit moment bedraagt de gemiddelde zorgpremie volgens de gebruikte berekening ongeveer €159 per maand.
Wanneer de prognose van €171,50 uitkomt, betekent dat een stijging van ongeveer €12,50 per maand.
Op jaarbasis is dat €150 extra.
De gemiddelde jaarpremie zou daarmee uitkomen op ongeveer €2.058 per persoon.
Voor een huishouden met twee volwassenen betekent dat, alleen voor de basispremies, gezamenlijk ruim €4.100 per jaar.
Verschillende scenario’s mogelijk
Het bedrag van €171,50 staat nadrukkelijk nog niet vast.
Overstappen.nl heeft verschillende scenario’s doorgerekend voor 2027.
In het gunstigste scenario zou de gemiddelde jaarpremie uitkomen op ongeveer €1.986. Daarmee blijft de symbolische grens van €2.000 nog net buiten beeld.
In een ongunstiger scenario kan de gemiddelde premie volgens de prognose echter oplopen tot ongeveer €2.160 per jaar.
Hoe hoog de werkelijke premie wordt, hangt af van verschillende factoren, waaronder de ontwikkeling van de zorgkosten, politieke besluiten en de keuzes die individuele zorgverzekeraars maken.
Waarom wordt de zorgverzekering duurder?
Een belangrijke oorzaak van de stijgende premie zijn de steeds hogere zorguitgaven.
De lonen in de zorg nemen toe, onder andere vanwege personeelstekorten en nieuwe cao-afspraken. Tegelijkertijd heeft Nederland te maken met vergrijzing.
Een oudere bevolking heeft gemiddeld meer zorg nodig en behandelingen kunnen bovendien complexer worden.
Daar komen stijgende kosten voor medicijnen, medische hulpmiddelen en nieuwe behandeltechnieken bovenop.
Ook binnen bijvoorbeeld de geestelijke gezondheidszorg en ouderenzorg blijft de vraag groot.
Uiteindelijk moeten de inkomsten van zorgverzekeraars voldoende zijn om de verzekerde zorg te kunnen betalen.
Grens van €2.000 komt in zicht
Voor veel huishoudens zal vooral het jaarbedrag opvallen.
Wanneer de gemiddelde premie inderdaad €2.058 wordt, passeert de basisverzekering de grens van €2.000 per persoon per jaar.
Ter vergelijking: volgens de aangeleverde cijfers betaalde een Nederlander in 2020 gemiddeld nog ongeveer €1.284 per jaar voor de basisverzekering.
In de jaren daarna ging het snel.
Vooral in 2023 en 2024 stegen de premies stevig. In 2024 kwam de gemiddelde jaarpremie volgens deze cijfers uit op ongeveer €1.824.
De stijging in de twee daaropvolgende jaren bleef relatief beperkt, maar die periode van kleinere verhogingen lijkt mogelijk ten einde te komen.
Eenmalige meevaller valt weg
Dat de premiestijging richting 2026 beperkt bleef, had volgens Overstappen.nl mede te maken met een financiële meevaller binnen het zorgstelsel.
Via het Zorgverzekeringsfonds kon een deel van de stijgende kosten worden opgevangen, waardoor de premie minder hard hoefde te stijgen.
Die specifieke meevaller lijkt voor 2027 niet opnieuw beschikbaar.
Als de zorgkosten ondertussen wel verder oplopen, moet een groter gedeelte daarvan op een andere manier worden gefinancierd.
Dat kan uiteindelijk zichtbaar worden in de maandpremie die verzekerden betalen.
Wat gebeurt er met het eigen risico?
Ook het verplichte eigen risico speelt een belangrijke rol in de discussie.
Volgens de aangeleverde informatie blijft het verplichte eigen risico in 2027 op €385 in plaats van dat het wordt verhoogd naar €460.
Voor mensen die veel zorg gebruiken kan dat gunstig zijn: zij hoeven niet ineens een hoger bedrag zelf te betalen voordat bepaalde zorg volledig vanuit de basisverzekering wordt vergoed.
Maar financieel gezien verdwijnt die rekening niet zomaar.
Wanneer het verplichte eigen risico lager blijft, moet een groter gedeelte van de totale zorgkosten collectief worden gefinancierd.
Dat kan zich vervolgens vertalen in hogere zorgpremies of andere financiering vanuit de overheid.
Hoeveel scheelt dat in de premie?
Zorgverzekeringsexpert Jeremy Broekman van Overstappen.nl stelt dat het niet verhogen van het eigen risico gevolgen kan hebben voor de maandpremie.
Volgens de berekeningen kan het effect oplopen tot meerdere euro’s per maand.
De uiteindelijke impact hangt echter af van de precieze uitwerking van het beleid en de manier waarop de zorgkosten zich ontwikkelen.
Een lager eigen risico kan voor iemand die veel zorg gebruikt financieel gunstig uitpakken, terwijl iemand die nauwelijks zorgkosten maakt vooral de hogere maandelijkse premie merkt.
Wanneer worden de definitieve premies bekend?
De bedragen van Overstappen.nl zijn voorlopig prognoses.
Pas later dit jaar wordt duidelijk hoeveel verzekerden daadwerkelijk gaan betalen.
Volgens de huidige planning moeten zorgverzekeraars uiterlijk 12 november hun premies voor 2027 bekendmaken.
Vanaf dat moment kunnen consumenten de verschillende zorgverzekeringen daadwerkelijk naast elkaar leggen.
Dat is ook het moment waarop duidelijk wordt hoe groot de verschillen tussen verzekeraars zijn.
De gemiddelde premie vertelt namelijk maar een deel van het verhaal.
Niet alleen naar de goedkoopste premie kijken
Wie aan het einde van het jaar zorgverzekeringen vergelijkt, doet er verstandig aan om niet uitsluitend naar het maandbedrag te kijken.
Ook de voorwaarden van een polis zijn belangrijk.
Controleer bijvoorbeeld welke ziekenhuizen en andere zorgaanbieders gecontracteerd zijn en hoeveel keuzevrijheid je hebt wanneer je naar een andere zorgverlener wilt.
Ook aanvullende verzekeringen verdienen aandacht.
Wie jarenlang automatisch een aanvullende tandarts- of fysiotherapieverzekering verlengt, kan berekenen of de premie nog wel opweegt tegen de vergoedingen die daadwerkelijk worden gebruikt.
Vrijwillig eigen risico kan premie verlagen
Mensen die weinig zorg verwachten te gebruiken, kunnen daarnaast overwegen het eigen risico vrijwillig te verhogen.
Zorgverzekeraars geven daar doorgaans een korting op de premie voor.
Daar zit vanzelfsprekend een risico aan.
Wanneer je onverwacht toch zorg nodig hebt die onder het eigen risico valt, moet je een groter bedrag zelf kunnen betalen.
Een vrijwillig hoger eigen risico is daarom vooral geschikt voor mensen die voldoende financiële buffer hebben om zo’n onverwachte rekening zonder problemen op te vangen.
Zorgkosten blijven structureel stijgen
Achter de hogere premies zit een groter probleem.
Nederland geeft steeds meer geld uit aan gezondheidszorg.
De vergrijzing speelt daarin een belangrijke rol. Mensen leven langer en hebben op hogere leeftijd gemiddeld vaker en intensievere zorg nodig.
Tegelijkertijd kampt de sector met personeelstekorten.
Om voldoende werknemers te behouden en aan te trekken zijn hogere lonen en betere arbeidsvoorwaarden nodig, terwijl nieuwe medicijnen, behandelingen en technologie eveneens geld kosten.
Die ontwikkelingen verdwijnen waarschijnlijk niet na 2027.
12 november wordt belangrijk moment
Voor consumenten is het daarom vooral verstandig om de komende maanden nog geen conclusies te trekken op basis van één prognose.
Pas wanneer de zorgverzekeraars hun daadwerkelijke tarieven publiceren, kan er goed worden vergeleken.
Daarbij kunnen de verschillen aanzienlijk zijn.
Een verzekerde die automatisch bij dezelfde verzekeraar blijft, kan daardoor mogelijk duurder uit zijn dan iemand die ieder jaar opnieuw kijkt welke polis het beste bij zijn situatie past.
Als de huidige prognose uitkomt, stijgt de gemiddelde basisverzekering in 2027 naar ongeveer €171,50 per maand en €2.058 per jaar. Daarmee zou voor het eerst de grens van €2.000 worden gepasseerd. Het definitieve bedrag staat echter nog niet vast: pas wanneer de zorgverzekeraars in november hun premies bekendmaken, weten verzekerden wat ze volgend jaar werkelijk gaan betalen.