Actueel
Supermarkten bereiden zich voor op grote ramp of stroomstoring
Supermarkten en essentiële winkels bereiden noodplannen voor grootschalige crises
Supermarkten en andere essentiële winkels in Nederland zijn begonnen met het opstellen van uitgebreide noodplannen voor scenario’s waarin oorlog, een klimaatramp of langdurige stroomuitval het land zouden treffen. Deze plannen moeten ervoor zorgen dat winkels operationeel blijven, zelfs in de meest uitdagende situaties. Volgens Patricia Hoogstraaten, woordvoerder van de brancheorganisatie voor zelfstandig retailondernemers Vakcentrum, worden begin volgend jaar de eerste ‘noodscripts’ samengesteld in samenwerking met het ministerie van Economische Zaken, Defensie en de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV).
Drie reële dreigingen: stroomuitval, klimaatrampen en oorlog
De noodzaak voor deze plannen is gebaseerd op drie reële bedreigingen waarmee Nederland rekening moet houden: langdurige stroomstoringen, extreme klimaatrampen zoals overstromingen, en het uitbreken van een gewapend conflict. Hoewel zulke scenario’s vroeger onwaarschijnlijk werden geacht, dwingen de huidige geopolitieke en klimatologische omstandigheden de sector om hier serieus op te anticiperen.
“We hebben geleerd van eerdere crisissen, maar we moeten nu nadenken over wat we doen als er écht iets misgaat,” zegt Hoogstraaten. Ze benadrukt dat deze situaties niet alleen meer een theoretische mogelijkheid zijn. “Scripts zullen worden opgesteld om ervoor te zorgen dat we als sector gecoördineerd en effectief kunnen reageren.”
Corona als leerervaring
Hoogstraaten wijst op de pandemie als voorbeeld van hoe snel en effectief winkels zich kunnen aanpassen aan crisissituaties. “Tijdens corona hebben wij laten zien dat we ontzettend snel kunnen schakelen, zelfs als we worden geconfronteerd met onverwachte en grootschalige noodsituaties. Dat ging perfect, en het heeft bewezen hoe vitaal de sector is.”
Toch is het organiseren van een respons op langdurige grootschalige crises, zoals een oorlog of grootschalige overstroming, van een geheel andere orde. “Zonder steun van de overheid en andere partners kunnen we zulke situaties niet alleen oplossen. Veel winkels, vooral zelfstandige ondernemers, hebben al te maken met financiële uitdagingen en kunnen niet zomaar extra investeren in zaken zoals noodaggregaten,” legt ze uit.
Rol van de consument: voorbereiden op het onvoorziene
Naast de inspanningen van de retailsector, wordt ook van consumenten verwacht dat zij beter voorbereid zijn op noodsituaties. Banken hebben consumenten bijvoorbeeld geadviseerd om contant geld in huis te halen. Ook waarschuwde voormalig premier Mark Rutte in zijn rol als NAVO-chef dat burgers een “oorlogsmentaliteit” moeten aannemen. Dit heeft geleid tot een verhoogde interesse in prepperswinkels, waar noodpakketten en andere overlevingsartikelen worden aangeboden.
Desondanks twijfelt Hoogstraaten of veel mensen daadwerkelijk de benodigde voorbereidingen hebben getroffen. “Mensen zijn gewend geraakt aan de beschikbaarheid van boodschappen op elk moment van de dag. Het idee om voor een langere periode in te slaan, is voor velen niet meer gebruikelijk.”
Hamsteren: lessen uit de pandemie
De pandemie heeft echter ook laten zien hoe snel consumenten in paniek kunnen raken en beginnen te hamsteren. Hoogstraaten herinnert zich de leeggehaalde schappen tijdens de coronacrisis, vooral het hamsteren van wc-papier. “Dat was totale onzin en zorgde ervoor dat er voor anderen niets meer overbleef. We moeten ervoor zorgen dat we dergelijke situaties in de toekomst beter kunnen beheersen.”
Om toekomstige panieksituaties te voorkomen, is educatie essentieel. Consumenten moeten worden aangemoedigd om basisbenodigdheden, zoals batterijen en waterflessen, in huis te halen, maar op een rationele manier. “Het heeft geen zin om te hamsteren, maar een basisvoorraad voor enkele dagen of weken kan voor een stuk rust zorgen in crisissituaties.”
Technologische kwetsbaarheden: van stroomuitval tot navigatieproblemen
Een ander belangrijk aandachtspunt is de technologische afhankelijkheid van veel winkels. Hoogstraaten wijst op de gevolgen van stroomuitval en andere storingen die de logistiek ernstig kunnen verstoren. “Als navigatiesystemen uitvallen of wegen onbegaanbaar worden, kunnen we niet functioneren zoals gebruikelijk. Hier moeten we als sector proactief mee omgaan.”
Daarnaast kunnen langdurige stroomstoringen invloed hebben op kassasystemen, koeling en communicatie met leveranciers. Zonder stroom kan een groot deel van de keten stilvallen, wat directe gevolgen heeft voor de beschikbaarheid van essentiële producten.
Samenwerking met overheid en andere partijen
De samenwerking met de overheid en andere betrokken instanties is essentieel om de plannen succesvol te implementeren. “We hebben afspraken nodig met defensie, het ministerie van Economische Zaken en andere partners om ervoor te zorgen dat we als sector weerbaar zijn,” zegt Hoogstraaten. Hierbij wordt niet alleen gekeken naar wat winkels zelf kunnen doen, maar ook naar hoe de overheid en hulpdiensten kunnen ondersteunen tijdens crisissituaties.
Een van de mogelijke oplossingen is het opzetten van regionale coördinatiecentra die in geval van nood snel kunnen schakelen om winkels operationeel te houden. Deze centra zouden logistieke knelpunten kunnen oplossen en ervoor zorgen dat essentiële voorraden zoals voedsel en medicijnen beschikbaar blijven.
Supermarkten bereiden zich voor op grote ramp of stroomstoring
Supermarkten en andere essentiële winkels beginnen met het opzetten van noodplannen, voor het geval oorlog uitbreekt of een klimaatramp of stroomstoring plaatsvindt. Begin volgend jaar …..https://t.co/lrfNxYdasq
— IlNuovoMondo Patriota Digitale (@ParaReclameSch) December 23, 2024
De weg vooruit
Hoewel de noodplannen pas in de beginfase zitten, is het duidelijk dat de retailsector zich serieus voorbereidt op mogelijke crises. De lessen uit de pandemie hebben aangetoond dat snelle aanpassingen mogelijk zijn, maar langdurige en grootschalige problemen vereisen een meer systematische aanpak.
“We kunnen niet alles zelf oplossen, maar door samen te werken en voorbereid te zijn, kunnen we de impact van een crisis minimaliseren,” besluit Hoogstraaten.
Het kabinet slaat alarm: Nederland is totaal niet voorbereid op oorlog met de Russenhttps://t.co/cGJBaXvSWH
— PowNed (@PowNed) December 6, 2024
Wat kun je nu al doen?
Tot slot benadrukt Hoogstraaten dat consumenten ook zelf een belangrijke rol spelen in het vergroten van de weerbaarheid van de samenleving. Het hebben van een basisnoodvoorraad thuis, zoals water, batterijen en houdbaar voedsel, kan een groot verschil maken in noodsituaties. Door rationeel in plaats van impulsief te handelen, kunnen zowel consumenten als winkels beter omgaan met de uitdagingen die in de toekomst mogelijk op ons afkomen.
Actueel
Grootste zonsverduistering in 27 jaar op komst: Zo laat is het hoogtepunt en op DEZE plekken heb je het allerbeste uitzicht

Liefhebbers van sterrenkunde kunnen zich opmaken voor een bijzonder natuurverschijnsel. Op 12 augustus is boven Nederland een indrukwekkende gedeeltelijke zonsverduistering te zien. Volgens kenners wordt dit de grootste eclips die vanuit ons land zichtbaar is sinds 11 augustus 1999. Tijdens het hoogtepunt verdwijnt bijna 90 procent van de zon achter de maan, waardoor de hemel er korte tijd heel anders uit zal zien dan normaal.
Hoewel het geen totale zonsverduistering wordt, belooft het toch een spectaculair schouwspel te worden. Zeker wanneer de weersomstandigheden meewerken, krijgen miljoenen Nederlanders de kans om dit bijzondere astronomische fenomeen met eigen ogen te bewonderen.
Wat is een zonsverduistering?
Een zonsverduistering ontstaat wanneer de maan precies tussen de aarde en de zon schuift. Daardoor blokkeert de maan tijdelijk een deel van het zonlicht dat normaal gesproken de aarde bereikt.
Omdat de maan veel kleiner is dan de zon, lijkt dat misschien onmogelijk. Toch zijn beide hemellichamen vanaf de aarde vrijwel even groot aan de hemel. Dat komt doordat de zon veel verder van de aarde staat dan de maan.
Wanneer beide hemellichamen precies op één lijn staan, schuift de maan voor de zon langs. Afhankelijk van de positie op aarde kan de zon volledig of gedeeltelijk worden afgedekt.
In Nederland is op 12 augustus sprake van een gedeeltelijke zonsverduistering. Dat betekent dat niet de hele zon verdwijnt, maar een groot deel ervan.
Grootste eclips sinds 1999
Voor Nederlandse begrippen is deze verduistering bijzonder. De laatste keer dat een vergelijkbaar grote zonsverduistering zichtbaar was, was op 11 augustus 1999.
Destijds trokken honderdduizenden mensen naar buiten om het verschijnsel te bekijken. Ook nu verwachten sterrenkundigen dat veel mensen hun camera of verrekijker erbij zullen pakken om het moment vast te leggen.
Tijdens het hoogtepunt zal bijna 90 procent van het oppervlak van de zon achter de maan verdwijnen. Alleen een smalle boog aan de bovenzijde van de zon blijft zichtbaar.
Dat zorgt voor een opvallend beeld aan de hemel en kan er bovendien voor zorgen dat het tijdelijk iets donkerder lijkt dan normaal.
Zo verloopt de verduistering
De eclips begint in Nederland aan het begin van de avond.
Rond 19.16 uur schuift de maan voor het eerst voor de zon langs. Vanaf dat moment is langzaam te zien hoe een steeds groter deel van de zon verdwijnt.
Het hoogtepunt volgt ongeveer een uur later.
Om 20.11 uur is de verduistering het grootst en is bijna negen tiende van de zon afgedekt.
Daarna schuift de maan langzaam weer verder, waardoor steeds meer zonlicht zichtbaar wordt.
Kort na 21.00 uur is het verschijnsel weer voorbij en staat de zon opnieuw volledig vrij aan de hemel.
De exacte tijden kunnen overigens enkele minuten verschillen, afhankelijk van de plaats waar je je bevindt.
Waar kun je het beste kijken?
Omdat de zon tijdens de verduistering relatief laag boven de horizon staat, is een vrije blik richting het noordwesten belangrijk.
Wie tussen hoge gebouwen woont of veel bomen in de omgeving heeft, doet er verstandig aan een open plek op te zoeken.
Volgens deskundigen behoren de stranden aan de Nederlandse westkust tot de mooiste locaties om de eclips te bekijken.
Daar is de horizon vrijwel volledig vrij en heb je de grootste kans op een onbelemmerd uitzicht terwijl de zon langzaam achter de maan verdwijnt.
Ook voor fotografen biedt dat fraaie mogelijkheden om bijzondere beelden te maken.
Alleen kijken met goede bescherming
Hoewel een zonsverduistering spectaculair is om te zien, waarschuwen experts dat het gevaarlijk blijft om rechtstreeks naar de zon te kijken.
Ook wanneer een groot deel van de zon wordt afgedekt, is het overgebleven zonlicht nog altijd fel genoeg om blijvende schade aan de ogen te veroorzaken.
Daarom wordt nadrukkelijk geadviseerd uitsluitend gebruik te maken van een speciale eclipsbril of andere goedgekeurde zonnefilters.
Een gewone zonnebril biedt daarvoor onvoldoende bescherming.
Ook camera’s, verrekijkers en telescopen mogen alleen worden gebruikt wanneer ze zijn voorzien van geschikte zonnefilters.
Bijzonder moment voor sterrenliefhebbers
Voor veel amateurastronomen is een grote zonsverduistering een van de hoogtepunten van het jaar.
Zulke verschijnselen komen immers niet vaak voor en zijn bovendien sterk afhankelijk van de plek waar je je bevindt.
Juist daarom kijken veel liefhebbers al maanden uit naar 12 augustus.
Ook sterrenwachten en astronomieverenigingen organiseren op verschillende locaties bijeenkomsten waar bezoekers onder begeleiding veilig naar de verduistering kunnen kijken.
Weer speelt belangrijke rol
Zoals bij ieder natuurverschijnsel blijft het weer uiteindelijk bepalend.
Wanneer er veel bewolking aanwezig is, kan het zicht op de verduistering beperkt zijn.
Is de lucht helder, dan zal het verloop van de eclips vrijwel volledig zichtbaar zijn.
Meteorologen houden de weersituatie de komende dagen dan ook nauwlettend in de gaten.
Een zeldzaam schouwspel
Hoewel Nederland regelmatig kleine gedeeltelijke zonsverduisteringen meemaakt, behoort een eclips van deze omvang tot de uitzonderingen.
Dat maakt 12 augustus voor veel mensen een bijzondere datum.
Wie het fenomeen wil meemaken, doet er verstandig aan tijdig een geschikte locatie op te zoeken en vooral veilige oogbescherming mee te nemen.
Als de weersomstandigheden gunstig zijn, krijgen miljoenen Nederlanders de kans om getuige te zijn van een indrukwekkend hemelverschijnsel dat zich slechts zelden in deze vorm laat zien. Voor veel liefhebbers wordt het ongetwijfeld een van de mooiste astronomische momenten van de afgelopen decennia.

