Actueel
Supermarkten bereiden zich voor op grote ramp of stroomstoring
Supermarkten en essentiële winkels bereiden noodplannen voor grootschalige crises
Supermarkten en andere essentiële winkels in Nederland zijn begonnen met het opstellen van uitgebreide noodplannen voor scenario’s waarin oorlog, een klimaatramp of langdurige stroomuitval het land zouden treffen. Deze plannen moeten ervoor zorgen dat winkels operationeel blijven, zelfs in de meest uitdagende situaties. Volgens Patricia Hoogstraaten, woordvoerder van de brancheorganisatie voor zelfstandig retailondernemers Vakcentrum, worden begin volgend jaar de eerste ‘noodscripts’ samengesteld in samenwerking met het ministerie van Economische Zaken, Defensie en de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV).
Drie reële dreigingen: stroomuitval, klimaatrampen en oorlog
De noodzaak voor deze plannen is gebaseerd op drie reële bedreigingen waarmee Nederland rekening moet houden: langdurige stroomstoringen, extreme klimaatrampen zoals overstromingen, en het uitbreken van een gewapend conflict. Hoewel zulke scenario’s vroeger onwaarschijnlijk werden geacht, dwingen de huidige geopolitieke en klimatologische omstandigheden de sector om hier serieus op te anticiperen.
“We hebben geleerd van eerdere crisissen, maar we moeten nu nadenken over wat we doen als er écht iets misgaat,” zegt Hoogstraaten. Ze benadrukt dat deze situaties niet alleen meer een theoretische mogelijkheid zijn. “Scripts zullen worden opgesteld om ervoor te zorgen dat we als sector gecoördineerd en effectief kunnen reageren.”
Corona als leerervaring
Hoogstraaten wijst op de pandemie als voorbeeld van hoe snel en effectief winkels zich kunnen aanpassen aan crisissituaties. “Tijdens corona hebben wij laten zien dat we ontzettend snel kunnen schakelen, zelfs als we worden geconfronteerd met onverwachte en grootschalige noodsituaties. Dat ging perfect, en het heeft bewezen hoe vitaal de sector is.”
Toch is het organiseren van een respons op langdurige grootschalige crises, zoals een oorlog of grootschalige overstroming, van een geheel andere orde. “Zonder steun van de overheid en andere partners kunnen we zulke situaties niet alleen oplossen. Veel winkels, vooral zelfstandige ondernemers, hebben al te maken met financiële uitdagingen en kunnen niet zomaar extra investeren in zaken zoals noodaggregaten,” legt ze uit.
Rol van de consument: voorbereiden op het onvoorziene
Naast de inspanningen van de retailsector, wordt ook van consumenten verwacht dat zij beter voorbereid zijn op noodsituaties. Banken hebben consumenten bijvoorbeeld geadviseerd om contant geld in huis te halen. Ook waarschuwde voormalig premier Mark Rutte in zijn rol als NAVO-chef dat burgers een “oorlogsmentaliteit” moeten aannemen. Dit heeft geleid tot een verhoogde interesse in prepperswinkels, waar noodpakketten en andere overlevingsartikelen worden aangeboden.
Desondanks twijfelt Hoogstraaten of veel mensen daadwerkelijk de benodigde voorbereidingen hebben getroffen. “Mensen zijn gewend geraakt aan de beschikbaarheid van boodschappen op elk moment van de dag. Het idee om voor een langere periode in te slaan, is voor velen niet meer gebruikelijk.”
Hamsteren: lessen uit de pandemie
De pandemie heeft echter ook laten zien hoe snel consumenten in paniek kunnen raken en beginnen te hamsteren. Hoogstraaten herinnert zich de leeggehaalde schappen tijdens de coronacrisis, vooral het hamsteren van wc-papier. “Dat was totale onzin en zorgde ervoor dat er voor anderen niets meer overbleef. We moeten ervoor zorgen dat we dergelijke situaties in de toekomst beter kunnen beheersen.”
Om toekomstige panieksituaties te voorkomen, is educatie essentieel. Consumenten moeten worden aangemoedigd om basisbenodigdheden, zoals batterijen en waterflessen, in huis te halen, maar op een rationele manier. “Het heeft geen zin om te hamsteren, maar een basisvoorraad voor enkele dagen of weken kan voor een stuk rust zorgen in crisissituaties.”
Technologische kwetsbaarheden: van stroomuitval tot navigatieproblemen
Een ander belangrijk aandachtspunt is de technologische afhankelijkheid van veel winkels. Hoogstraaten wijst op de gevolgen van stroomuitval en andere storingen die de logistiek ernstig kunnen verstoren. “Als navigatiesystemen uitvallen of wegen onbegaanbaar worden, kunnen we niet functioneren zoals gebruikelijk. Hier moeten we als sector proactief mee omgaan.”
Daarnaast kunnen langdurige stroomstoringen invloed hebben op kassasystemen, koeling en communicatie met leveranciers. Zonder stroom kan een groot deel van de keten stilvallen, wat directe gevolgen heeft voor de beschikbaarheid van essentiële producten.
Samenwerking met overheid en andere partijen
De samenwerking met de overheid en andere betrokken instanties is essentieel om de plannen succesvol te implementeren. “We hebben afspraken nodig met defensie, het ministerie van Economische Zaken en andere partners om ervoor te zorgen dat we als sector weerbaar zijn,” zegt Hoogstraaten. Hierbij wordt niet alleen gekeken naar wat winkels zelf kunnen doen, maar ook naar hoe de overheid en hulpdiensten kunnen ondersteunen tijdens crisissituaties.
Een van de mogelijke oplossingen is het opzetten van regionale coördinatiecentra die in geval van nood snel kunnen schakelen om winkels operationeel te houden. Deze centra zouden logistieke knelpunten kunnen oplossen en ervoor zorgen dat essentiële voorraden zoals voedsel en medicijnen beschikbaar blijven.
Supermarkten bereiden zich voor op grote ramp of stroomstoring
Supermarkten en andere essentiële winkels beginnen met het opzetten van noodplannen, voor het geval oorlog uitbreekt of een klimaatramp of stroomstoring plaatsvindt. Begin volgend jaar …..https://t.co/lrfNxYdasq
— IlNuovoMondo Patriota Digitale (@ParaReclameSch) December 23, 2024
De weg vooruit
Hoewel de noodplannen pas in de beginfase zitten, is het duidelijk dat de retailsector zich serieus voorbereidt op mogelijke crises. De lessen uit de pandemie hebben aangetoond dat snelle aanpassingen mogelijk zijn, maar langdurige en grootschalige problemen vereisen een meer systematische aanpak.
“We kunnen niet alles zelf oplossen, maar door samen te werken en voorbereid te zijn, kunnen we de impact van een crisis minimaliseren,” besluit Hoogstraaten.
Het kabinet slaat alarm: Nederland is totaal niet voorbereid op oorlog met de Russenhttps://t.co/cGJBaXvSWH
— PowNed (@PowNed) December 6, 2024
Wat kun je nu al doen?
Tot slot benadrukt Hoogstraaten dat consumenten ook zelf een belangrijke rol spelen in het vergroten van de weerbaarheid van de samenleving. Het hebben van een basisnoodvoorraad thuis, zoals water, batterijen en houdbaar voedsel, kan een groot verschil maken in noodsituaties. Door rationeel in plaats van impulsief te handelen, kunnen zowel consumenten als winkels beter omgaan met de uitdagingen die in de toekomst mogelijk op ons afkomen.
Actueel
Gemaskerde mannen sturen video naar media met angstaanjagende boodschap
De rust lijkt nog lang niet teruggekeerd na de extreme geweldsexplosie in Overasselt. Er circuleert inmiddels een dreigvideo waarin vier gemaskerde en ogenschijnlijk gewapende mannen een boodschap richten aan de bewoner van het pand waar maandagnacht een grote groep mannen opdook. In de video wordt gesproken over een verdwenen partij van maar liefst 2.000 kilo cocaïne. Als die niet wordt teruggegeven, worden zware bedreigingen geuit aan het adres van de man, zijn familie, vrienden en medewerkers.
De beelden zijn volgens de berichtgeving niet alleen online verspreid, maar ook naar media gestuurd.
Op de video is een gemaskerde man te zien die een verklaring voorleest. Naast hem staan nog drie gemaskerde personen. De mannen lijken vuurwapens bij zich te dragen.
De boodschap is gericht aan Jan G., de bewoner van het terrein aan de Ewijkseweg in Overasselt waar in de nacht van maandag op dinsdag een zeer gewelddadige confrontatie plaatsvond.
Gemaskerde mannen dreigen met nieuw geweld
In de video wordt beweerd dat een enorme hoeveelheid cocaïne is verdwenen.
De mannen eisen volgens de boodschap dat 2.000 kilo cocaïne wordt teruggegeven.
Als dat niet gebeurt, dreigen ze met ernstig geweld tegen niet alleen Jan G., maar ook mensen in zijn directe omgeving.
Familieleden, vrienden en medewerkers worden expliciet genoemd als mogelijke doelwitten.
„We beloven je: we zullen iedereen vermoorden”, zegt de gemaskerde spreker onder meer.
De dreigementen zijn buitengewoon ernstig.
Tegelijkertijd is voorzichtigheid noodzakelijk. Op basis van de beschikbare informatie is niet onafhankelijk vastgesteld wie de personen in de video zijn, of de getoonde wapens echt zijn en of hun bewering over een verdwenen partij van 2.000 kilo cocaïne klopt.
Ook is niet officieel bevestigd dat de makers van de video betrokken waren bij het eerdere geweld in Overasselt.
Mogelijke drugsachtergrond steeds nadrukkelijker in beeld
De inhoud van de video sluit wel aan bij eerdere mediaberichten waarin een mogelijk conflict rond een grote hoeveelheid cocaïne wordt genoemd als achtergrond van het geweld.
Politie en Openbaar Ministerie hebben tot dusver alleen bevestigd dat er sprake lijkt te zijn van een ‘langslepend conflict’.
Over de precieze aard daarvan hebben de autoriteiten zich niet inhoudelijk uitgelaten.
Eerder meldde Het Parool op basis van ingewijden dat het conflict mogelijk draait om een grote partij cocaïne die niet op de afgesproken bestemming zou zijn aangekomen.
De nieuwe video lijkt eveneens naar een verdwenen drugspartij te verwijzen, al wordt daarin een hoeveelheid van 2.000 kilo genoemd.
Dat vormt op zichzelf geen bewijs dat de beweringen in de video kloppen.
Geweld begon midden in de nacht
De gebeurtenissen in Overasselt begonnen rond 04.00 uur in de nacht van maandag op dinsdag.
Bij een pand aan de Ewijkseweg verscheen een grote groep gemaskerde personen. Op camerabeelden die later naar buiten kwamen, lijken verschillende aanwezigen wapens bij zich te dragen.
De situatie liep vervolgens volledig uit de hand.
De 51-jarige beveiliger Berry Leenders uit Wijchen kwam door het geweld om het leven.
Ook twee politieagenten werden geraakt door kogels.
Een van hen verkeerde aanvankelijk in levensgevaar en moest volgens de berichtgeving tweemaal worden geopereerd. Later werd bekend dat beide agenten buiten levensgevaar waren.
Bewoner wist te ontkomen
Jan G. zou tijdens de gebeurtenissen met zijn gezin in het pand aanwezig zijn geweest.
Volgens de berichtgeving wist hij via de achterkant te ontsnappen terwijl de situatie voor de woning escaleerde.
Hij zou daarbij nauwelijks tijd hebben gehad om zich aan te kleden en met zijn kinderen zijn gevlucht.
Vervolgens zou hij zich enige tijd hebben schuilgehouden, totdat een familielid hem in veiligheid kon brengen.
Waar Jan G. en zijn gezin zich momenteel bevinden, is niet openbaar gemaakt.
Gezien de ernstige bedreigingen die inmiddels zijn geuit, wordt terughoudend omgegaan met informatie over hun verblijfplaats.
Enorme politieactie na schietpartij
Direct na het geweld begon een van de grootste politieoperaties in de regio van de afgelopen tijd.
Verdachten vluchtten volgens de berichtgeving onder meer richting omliggende natuurgebieden, waarna de politie met grote aantallen mensen naar hen zocht.
Er werden gespecialiseerde eenheden en een politiehelikopter ingezet. Wegen werden afgesloten en ook op andere plaatsen in de regio vonden arrestaties plaats.
Uiteindelijk werden 34 personen aangehouden.
De verdachten komen volgens het Openbaar Ministerie uit Nederland, België, Frankrijk en Algerije.
Nog onduidelijk wie heeft geschoten
Ondanks het grote aantal arrestaties zijn belangrijke vragen nog niet beantwoord.
Zo is nog niet duidelijk welke verdachten daadwerkelijk wapens hebben gebruikt.
Ook moet worden vastgesteld wie verantwoordelijk is voor het fatale schot op beveiliger Berry Leenders en wie op de twee politieagenten heeft geschoten.
Het onderzoek naar de rol van de 34 verdachten is nog in volle gang.
Een aanhouding betekent daarbij niet automatisch dat iemand ook verantwoordelijk is voor het schietincident. Politie en justitie moeten per persoon vaststellen welke rol hij of zij heeft gespeeld.
Ook naam ‘Bolle Jos’ genoemd
In verschillende mediaberichten werd na de schietpartij ook de naam van Jos Leijdekkers, beter bekend als ‘Bolle Jos’, genoemd.
Er is vooralsnog echter geen officieel bewijs naar buiten gebracht waaruit blijkt dat Leijdekkers opdracht heeft gegeven voor het geweld of anderszins bij de gebeurtenissen betrokken was.
Via zijn advocaten heeft hij inmiddels gereageerd.
Jan-Hein Kuijpers en Guy Weski laten namens hem weten dat Leijdekkers zich „met klem distantieert van de ongefundeerde aantijgingen die stelselmatig op allerlei vlak worden geventileerd jegens hem”.
Ook noemt hij dergelijke beschuldigingen volgens zijn advocaten „gevaarzettend en bepaald niet rechtsstatelijk”.
De advocaten wilden verder niet op de zaak ingaan.
Dreigvideo zorgt voor nieuwe zorgen
De opgedoken video voegt ondertussen een nieuwe en zorgwekkende dimensie toe aan de zaak.
Waar de politie na de tientallen arrestaties vooral bezig is met het reconstrueren van de gebeurtenissen van maandagnacht, lijkt uit de boodschap van de gemaskerde mannen de dreiging van mogelijk nieuw geweld te spreken.
Of de personen in de video daadwerkelijk beschikken over de middelen en intentie om hun bedreigingen uit te voeren, is niet bekend.
Ook moet nog worden vastgesteld wie de video heeft gemaakt en vanuit welke locatie deze is verspreid.
De authenticiteit en herkomst van de beelden zullen daarom van groot belang zijn voor het verdere onderzoek. Vaststaat dat de dreigementen buitengewoon ernstig zijn. Of de genoemde 2.000 kilo cocaïne daadwerkelijk bestaat en of die partij de aanleiding vormt voor zowel de schietpartij als de nieuwe bedreigingen, is door politie en Openbaar Ministerie nog niet bevestigd.