Actueel
Gelekt filmpje van Amalia in Madrid gaat viral, SBS durft niet uit te zenden
Het lijkt erop dat prinses Amalia, na alle ophef rond de dreigingen van de Mocro-maffia, inmiddels in Madrid verblijft. Een video waarin ze ontspannen op een terras zit, gaat momenteel viral op sociale media. Toch durven Nederlandse media het fragment niet te publiceren vanwege de strikte mediacode die het Koninklijk Huis beschermt. Dit heeft geleid tot een nieuwe discussie over de balans tussen privacy en nieuwswaarde.
De video: Amalia op een terras in Madrid
De luchtvaartjournalist Menno Swart, bekend van eerdere onthullingen over de Oranjes, plaatste op Nieuwjaarsdag een video op X (voorheen Twitter). Het filmpje toont prinses Amalia die geniet van een kopje koffie op een terras in Madrid, samen met Eveline van den Bent, een voormalig nanny die nu een andere rol in het leven van de prinses vervult.
Swart deelde de video met de tekst: “👸 Prinses Amalia zit lekker te smikkelen in Spanje.” De beelden, afkomstig van een Spaans medium, hebben sindsdien al honderdduizenden views verzameld. Toch wordt het fragment door Nederlandse media niet overgenomen.
De mediacode: beschermengel of beperking?
De terughoudendheid van Nederlandse media heeft alles te maken met de mediacode van de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD). Deze richtlijn is opgesteld om de persoonlijke levenssfeer van de Koninklijke Familie te beschermen. Volgens de mediacode mogen beelden van privéactiviteiten alleen worden gepubliceerd als er sprake is van een duidelijke nieuwswaarde.
Evert Santegoeds, hoofdredacteur van Privé en een ervaren royaltyverslaggever, gaf in Shownieuws uitleg over waarom dit soort video’s in Nederland vaak niet wordt gepubliceerd. “De mediacode zegt dat het niet relevant is, omdat ze koffie drinkt en dat geen nieuws is. Het advies van de RVD is dan: ‘Ik zou het niet doen.’”
Menno Swart: “We moeten dit kunnen zien”
Swart, die de video bewust op sociale media plaatste, is van mening dat beelden van Amalia relevant zijn vanwege haar status als toekomstige koningin. “Ze is gewoon in Madrid, en dat moeten we kunnen zien,” stelt hij. Swart benadrukt dat het filmpje afkomstig is van een Spaans medium, waar men minder terughoudend is.
In een eerder geval, tijdens de omstreden vakantie van de Oranjes in Griekenland, kreeg Swart een waarschuwing van de RVD en verwijderde hij de beelden na overleg met zijn advocaat. Deze keer heeft hij die waarschuwing nog niet ontvangen.
Evert Santegoeds: “De RVD gaat ver”
Volgens Santegoeds kan de RVD streng optreden wanneer de mediacode wordt overtreden. “Ik heb in het verleden meerdere keren getest hoe ver ze zouden gaan, en dat bleek behoorlijk ver te zijn,” vertelt hij. “Op een gegeven moment hing me een dwangsom van 5 miljoen euro boven het hoofd. Dan hou je er vanzelf mee op.”
Santegoeds zegt dat hij inmiddels minder geneigd is om de mediacode uit te dagen. “Ik heb mijn best gedaan. In het verleden zijn er vonnissen geweest waarbij privacy voorop stond. Dit soort situaties blijven lastig.”
Wanneer wél publiceren?
Hoewel de huidige video volgens de mediacode geen nieuwswaarde heeft, geeft Santegoeds aan dat dit anders zou zijn als Amalia bijvoorbeeld met een nieuwe partner op het terras zou zitten. “Als ze daar met haar nieuwe liefde zit te zoenen, dan kun je het gewoon plaatsen. Dat is relevant, omdat het publiek wil weten wie die persoon is en wat zijn achtergrond is.”
Privacy versus publieke interesse
De discussie rondom Amalia’s privacy raakt aan een breder debat over wat als nieuwswaardig wordt beschouwd. Voorstanders van de mediacode wijzen op het recht van Amalia om ongestoord van haar privéleven te genieten, vooral gezien de persoonlijke en veiligheidsdreigingen waarmee ze te maken heeft gehad. Tegenstanders, zoals Swart, vinden dat publieke figuren zoals Amalia meer transparantie moeten bieden, zeker wanneer ze worden gezien in een publieke ruimte.
De rol van buitenlandse media
Interessant is dat buitenlandse media minder strikt zijn. Zo heeft de Duitse krant Bild destijds beelden van de Griekse vakantie van de Oranjes gepubliceerd, ondanks waarschuwingen van de RVD. In veel landen wordt de grens tussen privé en publiek anders geïnterpreteerd, wat leidt tot een spanningsveld wanneer beelden van het Koninklijk Huis via internationale kanalen beschikbaar komen.
De toekomst van de mediacode
De situatie rond Amalia roept de vraag op of de mediacode nog houdbaar is in een tijd waarin beelden razendsnel via sociale media worden verspreid. Hoewel de code bedoeld is om de privacy van de Koninklijke Familie te beschermen, kan het publiek via platforms zoals X alsnog toegang krijgen tot materiaal dat door Nederlandse media wordt geweerd.
De huidige video laat zien hoe moeilijk het is om controle te houden over wat er wordt gedeeld. Voor royaltyverslaggevers als Santegoeds blijft het een uitdaging om te balanceren tussen journalistieke vrijheid en respect voor de mediacode.
Een nieuw hoofdstuk in Amalia’s leven?
Het filmpje voedt ook speculaties over een mogelijk nieuw hoofdstuk in Amalia’s leven. Hoewel het niet bevestigd is dat ze permanent in Madrid verblijft, lijkt haar aanwezigheid daar een bewuste keuze. Voor Amalia, die vanwege bedreigingen haar studentenleven in Amsterdam moest onderbreken, kan een verblijf in het buitenland meer vrijheid en rust bieden.
Conclusie
Het viral gaan van de video waarin Amalia op een terras in Madrid zit, toont opnieuw aan hoe groot de publieke interesse is in haar leven. Tegelijkertijd benadrukt het de complexe verhouding tussen privacy en nieuwswaarde in de verslaggeving over het Koninklijk Huis. Of dit soort beelden in de toekomst vaker zullen opduiken, hangt niet alleen af van de mediacode, maar ook van hoe media en publiek blijven omgaan met de grenzen van privacy. Eén ding is zeker: de balans tussen Amalia’s persoonlijke ruimte en haar publieke rol blijft een uitdaging.
Actueel
Asielzoeker duwt meisje (16) voor trein, familie in shock om uitspraak rechtbank
Een Duitse rechtbank heeft geoordeeld dat de 31-jarige Muhammad A. niet strafrechtelijk verantwoordelijk kan worden gehouden voor de dood van de 16-jarige Liana K. Het Oekraïense meisje kwam vorig jaar om het leven nadat zij op station Friedland in de Duitse deelstaat Nedersaksen voor een naderende goederentrein werd geduwd. Volgens de rechtbank leed A. op dat moment aan paranoïde schizofrenie en was hij daardoor ontoerekeningsvatbaar.
De zaak heeft in Duitsland veel aandacht gekregen. Niet alleen vanwege de jonge leeftijd van het slachtoffer en de omstandigheden waaronder zij overleed, maar ook vanwege de voorgeschiedenis van de verdachte. A. was een afgewezen asielzoeker uit Irak en had Duitsland eerder moeten verlaten.
Liana overleed op station Friedland
Het drama vond plaats op 11 augustus vorig jaar. De 16-jarige Liana K., die als Oekraïense vluchtelinge in Duitsland verbleef, bevond zich op het station van Friedland toen zij voor een naderende goederentrein terechtkwam.
Aanvankelijk was niet duidelijk wat er precies was gebeurd. Er zouden geen directe ooggetuigen zijn geweest en ook waren er volgens de berichtgeving geen camerabeelden waarop het fatale moment te zien was.
Tijdens het onderzoek kwam Muhammad A. echter in beeld. Op de schouder en rug van Liana werd DNA aangetroffen dat aan hem werd gekoppeld. Volgens de rechtbank vormde dat, samen met ander bewijsmateriaal uit het onderzoek, voldoende grond voor de conclusie dat A. het meisje voor de trein had geduwd.
Liana overleefde de aanrijding niet.
Rechtbank verklaart A. ontoerekeningsvatbaar
Hoewel de rechtbank ervan overtuigd is dat Muhammad A. verantwoordelijk was voor het duwen, leidt dat niet tot een reguliere gevangenisstraf.
Deskundigen concludeerden dat de man ten tijde van het incident leed aan paranoïde schizofrenie. Zijn psychische toestand zou dusdanig ernstig zijn geweest dat hij volgens het Duitse strafrecht niet verantwoordelijk kan worden gehouden voor zijn handelen.
Dat betekent niet dat A. wordt vrijgelaten. De rechtbank heeft bepaald dat hij voor onbepaalde tijd moet worden opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis.
Tijdens die opname wordt hij behandeld en blijft hij onder toezicht. Zijn situatie zal periodiek opnieuw worden beoordeeld. Daarbij wordt onder meer gekeken naar zijn psychische toestand en het mogelijke gevaar dat hij voor anderen vormt.
A. mocht al sinds 2022 niet in Duitsland blijven
De achtergrond van de 31-jarige verdachte zorgt eveneens voor discussie. Muhammad A. is afkomstig uit Irak en had volgens de berichtgeving al in december 2022 te horen gekregen dat hij niet in Duitsland mocht blijven.
Daarnaast was hij eerder veroordeeld voor een exhibitionistisch delict.
Vanaf maart 2025 zou Duitsland de mogelijkheid hebben gehad om hem naar Litouwen over te brengen. A. was eerder via dat land Europa binnengekomen, waardoor Litouwen volgens de geldende Europese asielregels verantwoordelijk zou zijn geweest voor de behandeling van zijn asielprocedure.
Tot een daadwerkelijke overdracht kwam het echter niet.
Poging tot vreemdelingenbewaring afgewezen
In juli vorig jaar probeerden de Duitse autoriteiten A. in vreemdelingenbewaring te laten plaatsen. Daarmee wilden zij voorkomen dat hij zou verdwijnen voordat zijn overdracht naar Litouwen kon plaatsvinden.
Een rechtbank wees dat verzoek af. Volgens de berichtgeving hadden de autoriteiten onvoldoende aannemelijk gemaakt dat er een concreet risico bestond dat A. zou onderduiken.
Daardoor bleef hij op vrije voeten.
Iets meer dan een maand later vond het fatale incident op station Friedland plaats waarbij Liana om het leven kwam. De gang van zaken rond de mislukte uitzetting heeft daardoor achteraf extra aandacht gekregen.
Dag voor incident verliet hij psychiatrische kliniek
Een ander opvallend onderdeel van de zaak is de psychische toestand van A. in de dagen voorafgaand aan de dood van Liana.
Volgens berichtgeving had de man zichzelf kort daarvoor laten opnemen in een psychiatrische kliniek. Daar zou hij behandeling hebben gekregen vanwege zijn psychische problemen.
Op 10 augustus, één dag voordat Liana overleed, besloot A. de instelling echter weer te verlaten. Dat gebeurde volgens de berichtgeving tegen het advies van de behandelende medici in.
Een dag later bevond hij zich op station Friedland, waar het fatale incident plaatsvond.
Juist die voorgeschiedenis speelt een belangrijke rol in de beoordeling van zijn geestelijke toestand. De rechtbank heeft op basis van psychiatrisch onderzoek uiteindelijk geoordeeld dat hij tijdens het incident niet toerekeningsvatbaar was.
Familie wil veroordeling voor moord
Met de uitspraak is de juridische strijd bovendien nog niet volledig voorbij. Zowel rond het bewijs als rond de juridische gevolgen bestaat discussie.
De verdediging betwist volgens de berichtgeving dat overtuigend bewezen kan worden dat A. het meisje daadwerkelijk heeft geduwd. De advocaten zouden daarom een volledige vrijspraak willen.
De familie van Liana staat daar lijnrecht tegenover. De nabestaanden willen juist dat Muhammad A. in een reguliere strafzaak wordt veroordeeld voor moord en nemen geen genoegen met uitsluitend een plaatsing in een psychiatrische instelling.
Voor hen blijft het verlies van de 16-jarige vanzelfsprekend centraal staan.
Zaak zorgt voor veel discussie
De zaak raakt ondertussen aan meerdere gevoelige onderwerpen in Duitsland. Naast de vraag hoe mensen met ernstige psychiatrische problemen worden behandeld en gevolgd, wordt ook gekeken naar de gang van zaken rond de asielprocedure en de voorgenomen overdracht van A.
Dat een verzoek om vreemdelingenbewaring kort voor het incident werd afgewezen, zal daarbij ongetwijfeld onderwerp van discussie blijven.
Tegelijkertijd maakt het oordeel van de rechtbank duidelijk dat ontoerekeningsvatbaarheid juridisch iets anders is dan de vraag of iemand een daad heeft gepleegd. De rechtbank kan vaststellen dat iemand verantwoordelijk was voor een dodelijk incident, maar tegelijkertijd bepalen dat die persoon vanwege een ernstige psychiatrische aandoening niet strafrechtelijk verantwoordelijk kan worden gehouden.
Muhammad A. verdwijnt daardoor niet uit beeld. Hij wordt voor onbepaalde tijd psychiatrisch opgenomen en zijn situatie zal regelmatig opnieuw worden beoordeeld.
Voor de nabestaanden van Liana is de zaak daarmee echter nog niet afgesloten. Zij blijven aandringen op een strafrechtelijke veroordeling voor de dood van het 16-jarige meisje.