Actueel
Ellen ten Damme (57) over haar dertig jaar jongere vriend: ‘Mensen vinden het heel normaal ons samen te zien’
Ellen ten Damme over haar jongere vriend en leven: ‘Mensen vinden het normaal ons samen te zien’
In een openhartig interview met Mezza vertelt Ellen ten Damme over haar veelzijdige leven, haar liefde voor theater en muziek, en de bijzondere relatie met haar dertig jaar jongere vriend. Terwijl ze druk bezig is met haar theatertour Barock en zich voorbereidt op de kerstshow Hete Kerst, deelt de zangeres en theatermaker persoonlijke inzichten over verlies, liefde en zelfacceptatie.

Een leven vol passie en creativiteit
Ellen ten Damme is een van de meest veelzijdige artiesten van Nederland. Met haar huidige tour Barock brengt ze een explosieve combinatie van muziek, theater en performance. “Ik hou ervan om mezelf telkens opnieuw uit te vinden,” zegt Ellen. “Barok staat voor overdaad, zowel visueel als muzikaal. Het is een ode aan de kunst, maar ook aan vrijheid.”
Naast haar tour heeft ze haar handen vol aan de kerstshow Hete Kerst, die binnenkort in première gaat. “Het wordt een hete, swingende voorstelling vol humor en warmte,” belooft Ellen. “Het is heerlijk om mensen in de donkere dagen iets te geven waar ze blij van worden.”
Over haar dertig jaar jongere vriend
Een opvallend onderwerp dat ter sprake komt, is haar relatie met een partner die dertig jaar jonger is dan zij. Ellen spreekt openhartig over de reacties die dit oproept. “Mensen om ons heen vinden het eigenlijk heel normaal dat we samen zijn,” vertelt ze. “Het is vooral de buitenwereld die er iets van lijkt te vinden, maar dat boeit me niet zo. Liefde kent geen leeftijd, en wij voelen ons gelukkig samen.”
Hoewel ze blij is met haar relatie, geeft Ellen toe dat ze zich soms bewust is van het leeftijdsverschil. “Het kan best lastig zijn, vooral als je merkt dat je in totaal verschillende levensfases zit. Maar tegelijkertijd leren we veel van elkaar, en dat is ontzettend waardevol.”
Reflectie op verlies en familiebanden
Tijdens het gesprek deelt Ellen ook haar gevoelens over het verlies van haar vader. “Ik mis mijn vader nog steeds enorm,” zegt ze. “Je kunt je niet voorbereiden op dat soort verdriet. Het komt altijd harder binnen dan je denkt.”

Haar ouders speelden een belangrijke rol in haar opvoeding en creatieve ontwikkeling. “Mijn vader gaf me de vrijheid om mezelf te zijn. Hij stimuleerde me om mijn eigen pad te volgen, en dat heb ik altijd gedaan.” Ellen vertelt dat de band met haar moeder eveneens sterk is. “Ze is mijn grootste fan en komt naar bijna elk optreden. Het geeft me een gevoel van verbondenheid.”
De balans tussen werk en privé
Als iemand die altijd onderweg is, zoekt Ellen voortdurend naar manieren om balans te vinden tussen werk en privéleven. “Mijn leven bestaat uit reizen, optreden en repeteren,” zegt ze. “Het kan best eenzaam zijn, maar ik heb geleerd om momenten van rust in te bouwen.”
Haar relatie helpt haar om die balans te vinden. “Mijn partner begrijpt mijn leven en ondersteunt me daarin,” legt Ellen uit. “We proberen tijd samen door te brengen, al is dat niet altijd makkelijk met mijn drukke schema.”
Over uiterlijk en zelfacceptatie
Ellen staat bekend om haar flamboyante stijl en opvallende optredens, maar zelf hecht ze niet zoveel waarde aan uiterlijkheden. “Mensen denken vaak dat ik veel bezig ben met mijn uiterlijk, maar dat valt best mee,” zegt ze lachend. “Ik wil gewoon authentiek zijn en mezelf uitdrukken op een manier die bij me past.”
Ze benadrukt dat ouder worden haar niet tegenhoudt om te doen wat ze leuk vindt. “Ik voel me nog steeds jong van geest. Leeftijd is maar een getal, en het belangrijkste is dat je blijft doen waar je gelukkig van wordt.”

Vooruitkijken naar nieuwe projecten
Met de kerstshow Hete Kerst in aantocht en de lopende tour Barock, kijkt Ellen al vooruit naar nieuwe uitdagingen. “Ik heb altijd nieuwe ideeën en projecten in mijn hoofd,” vertelt ze enthousiast. “Misschien komt er volgend jaar weer een nieuw album of een compleet ander theaterconcept. Ik blijf altijd dromen en plannen maken.”
Haar passie voor muziek en theater blijft de drijvende kracht achter alles wat ze doet. “Ik wil mensen raken, hen even laten ontsnappen aan de dagelijkse sleur. Dat is wat mij motiveert.”

Tot slot
Ellen ten Damme is een artiest die altijd zichzelf blijft, ongeacht wat de wereld van haar vindt. Haar levensverhaal is een mix van passie, verlies, liefde en creativiteit. Met haar inspirerende boodschap en onuitputtelijke energie blijft ze een unieke kracht in de Nederlandse entertainmentwereld. Terwijl ze blijft schitteren op het podium, kijkt Ellen met vertrouwen en nieuwsgierigheid naar wat de toekomst brengt. “Het leven is een avontuur,” zegt ze, “en ik ben nog lang niet klaar.”
Actueel
Wat gebeurt er écht in de laatste seconden van je leven? Wetenschappers weten het!

Een van de grootste mysteries van het menselijk leven is wat er gebeurt in de laatste momenten vóór het overlijden. Al jarenlang bestaan er verhalen over mensen die zeggen dat hun leven “voor hun ogen voorbijflitste”. Hoewel dit vaak voorkomt in films en boeken, is er wetenschappelijk nog weinig bekend over wat zich daadwerkelijk in het brein afspeelt tijdens de laatste levensfase.
Een bijzonder onderzoek heeft daar mogelijk een eerste inkijkje in gegeven. De bevindingen zijn opvallend, maar onderzoekers benadrukken dat voorzichtigheid geboden blijft bij het trekken van conclusies.
Een onverwachte wetenschappelijke ontdekking
Het onderzoek ontstond niet als een gepland experiment naar het stervensproces.
Wetenschappers waren bezig met het registreren van de hersenactiviteit van een 87-jarige patiënt die werd onderzocht vanwege epilepsie. Tijdens deze metingen kreeg de patiënt onverwacht een fatale hartstilstand.
Omdat de meetapparatuur op dat moment al actief was, konden onderzoekers de hersenactiviteit blijven registreren vlak vóór en kort na het overlijden. Zulke gegevens zijn uitzonderlijk zeldzaam, omdat het vrijwel onmogelijk is om dergelijke metingen bewust uit te voeren.
Opvallende hersengolven
Bij de analyse zagen de onderzoekers dat bepaalde hersengolven actief bleven in de laatste seconden rond het overlijden.
Met name zogenoemde gamma-golven trokken de aandacht. Deze hersenactiviteit wordt normaal gesproken ook gezien tijdens processen zoals dromen, het ophalen van herinneringen, concentratie en het verwerken van informatie.
De activiteit werd waargenomen in de ongeveer dertig seconden vóór en na het moment waarop het hart stopte.
Mogelijke rol van herinneringen
Op basis van de metingen opperen de onderzoekers dat het brein in die laatste momenten mogelijk nog herinneringen verwerkt of eerdere ervaringen activeert.
Dat betekent niet dat mensen letterlijk een complete film van hun leven zien afspelen, zoals vaak in speelfilms wordt uitgebeeld.
Volgens de onderzoekers zou het eerder kunnen gaan om korte fragmenten of belangrijke herinneringen die door het brein worden geactiveerd. Welke herinneringen dat precies zijn en of mensen zich daarvan bewust zijn, is niet bekend.
Geen bewijs dat iedereen hetzelfde ervaart
De onderzoekers plaatsen zelf belangrijke kanttekeningen bij hun bevindingen.
Het onderzoek is gebaseerd op de hersenactiviteit van één patiënt. Daardoor is niet vast te stellen of hetzelfde proces zich ook voordoet bij andere mensen.
Daarnaast had de patiënt epilepsie, een aandoening die invloed kan hebben op hersenactiviteit. Ook dat maakt het moeilijk om de resultaten zonder meer te vertalen naar de algemene bevolking.
Meer onderzoek is daarom noodzakelijk voordat definitieve conclusies kunnen worden getrokken.
Veel vragen blijven onbeantwoord
Hoewel de metingen bijzonder zijn, roepen ze minstens zoveel vragen op als antwoorden.
Zo is onduidelijk of de waargenomen hersenactiviteit daadwerkelijk gepaard gaat met een bewuste ervaring, of dat het gaat om een automatisch biologisch proces dat plaatsvindt terwijl het lichaam overlijdt.
Ook weten wetenschappers niet of mensen dergelijke momenten daadwerkelijk ervaren of zich daar – als reanimatie mogelijk zou zijn – later iets van zouden kunnen herinneren.
Dood blijft grotendeels onbegrepen
Het stervensproces behoort nog altijd tot de minst begrepen onderdelen van de medische wetenschap.
Hoewel artsen veel weten over wat er lichamelijk gebeurt wanneer hart en longen stoppen met functioneren, is veel minder bekend over de laatste activiteit van de hersenen.
Nieuwe technieken maken het mogelijk om hersengolven steeds nauwkeuriger te meten, waardoor onderzoekers stap voor stap meer inzicht krijgen in deze complexe processen.
Voorzichtig omgaan met de resultaten
Neurologen benadrukken dat het belangrijk is om de resultaten niet te overschatten.
De waargenomen hersenactiviteit betekent niet automatisch dat mensen vlak voor hun overlijden bewust hun hele leven opnieuw beleven. Daarvoor ontbreekt op dit moment wetenschappelijk bewijs.
Wel laten de metingen zien dat de hersenen mogelijk langer actief blijven dan lange tijd werd aangenomen.
Een fascinerend onderzoeksgebied
Ondanks de vele onbeantwoorde vragen wordt het onderzoek door wetenschappers gezien als een bijzondere stap in het begrijpen van de laatste momenten van het menselijk leven.
Door toekomstige studies hopen onderzoekers beter te kunnen vaststellen welke hersenprocessen plaatsvinden tijdens het overlijden en welke betekenis die activiteit heeft.
Voorlopig blijft het antwoord op de vraag wat iemand precies ervaart in de laatste seconden van het leven onbekend. Wel lijkt duidelijk dat het menselijk brein zelfs tijdens die laatste fase nog opmerkelijke activiteit kan vertonen. Dat maakt dit onderzoeksgebied tot een van de meest intrigerende onderwerpen binnen de moderne neurowetenschap.