Actueel
Viroloog Koopmans: ”Volgende maand een nieuwe pandemie”
Er dreigt slecht nieuws aan de horizon, want viroloog Marion Koopmans waarschuwt dat een nieuwe pandemie dichterbij is dan we denken. Volgens Koopmans, de opvolger van Jaap van Dissel, kan het scenario zich al binnen enkele maanden voltrekken. Ze is onverbiddelijk in haar boodschap: “We moeten voorbereid zijn.”

Een dreiging uit onverwachte hoek: vogelgriep bij koeien
Iedereen herinnert zich nog de ingrijpende coronapandemie die de wereld volledig op zijn kop zette. De gevolgen van die crisis zijn nog steeds voelbaar, zowel op persoonlijk als economisch vlak. Veel mensen worstelen met de gevolgen van long covid, en talloze bedrijven hebben moeite om de coronasteun terug te betalen.
Nu lijkt een nieuwe bedreiging aan de horizon te staan: de vogelgriep. Waar het virus normaal gesproken alleen vogels besmet, is er in de Verenigde Staten sprake van een uitbraak bij koeien. “Dit is echt ongekend,” benadrukt Koopmans.
De situatie is zorgwekkend, omdat er slechts één mutatie nodig is voordat het virus ook mensen kan besmetten. Als dat gebeurt, staan we volgens Koopmans voor een grote uitdaging. “Dan zijn we echt de pineut,” stelt ze onomwonden.
Een gebrek aan paraatheid
Koopmans heeft kritiek op hoe Nederland en de wereld omgaan met de voorbereiding op pandemieën. “Tijdens de coronacrisis zagen we hoe kwetsbaar onze systemen zijn,” legt ze uit. Veel essentiële ingrediënten voor PCR-testen kwamen destijds uit Wuhan, terwijl de bekende wattenstaafjes grotendeels uit Noord-Italië werden geïmporteerd. Toen beide gebieden werden afgesloten, stortte de aanvoerketen in elkaar.

“Het is duidelijk dat er lessen te leren zijn, maar ik maak me zorgen dat we die lessen niet snel genoeg in de praktijk brengen,” voegt Koopmans toe. Ze heeft ook kritiek op plannen van minister Fleur Agema om 300 miljoen euro te bezuinigen op pandemische paraatheid. “Dat is ontzettend onverstandig. We kunnen het ons niet veroorloven om nu onze aandacht te laten verslappen.”
De rol van vaccinaties
Een ander zorgwekkend punt is de dalende bereidheid onder Nederlanders om zich te laten vaccineren. Volgens Koopmans speelt de aanhoudende discussie rondom de coronacrisis hierin een belangrijke rol. “Ik begrijp dat mensen twijfelen en het vertrouwen in vaccins verliezen, maar dat is een gevaarlijke ontwikkeling.”
Vaccinaties blijven volgens Koopmans een cruciaal middel in de strijd tegen z!ektes. “Als steeds minder mensen zich laten vaccineren, verliezen we een van de belangrijkste pijlers in de bestrijding van epidemieën en pandemieën,” waarschuwt ze.

Wat kunnen we leren van de coronacrisis?
Koopmans benadrukt dat we lessen moeten trekken uit de coronacrisis om beter voorbereid te zijn op een volgende pandemie. Ze noemt enkele concrete verbeterpunten:
- Diversificatie van aanvoerketens: Het is essentieel om niet afhankelijk te zijn van een klein aantal leveranciers of regio’s voor cruciale materialen.
- Snelle opschaling van testen: Tijdens de coronacrisis werd duidelijk dat er vertragingen waren in de ontwikkeling en verspreiding van PCR-testen. Dit moet bij een volgende uitbraak beter.
- Communicatie en vertrouwen: “De communicatie rondom vaccinaties moet verbeteren,” stelt Koopmans. “Mensen moeten begrijpen waarom prikken belangrijk zijn, zelfs als de dreiging lijkt mee te vallen.”
De dreiging van vogelgriep: wat nu?
De vogelgriep bij koeien is niet alleen een bedreiging vanwege de mogelijke mutatie naar mensen, maar ook vanwege de snelheid waarmee het virus zich verspreidt. “We zien hoe snel het kan gaan. Een lokale uitbraak kan zich in een mum van tijd over continenten verspreiden,” waarschuwt Koopmans.
Ze pleit voor een wereldwijde samenwerking om de situatie onder controle te houden. “Dit is geen probleem dat één land alleen kan oplossen. Het vereist een gezamenlijke inspanning van virologen, overheden en internationale organisaties zoals de WHO.”

Wat kunnen we doen?
Hoewel de dreiging van een nieuwe pandemie beangstigend klinkt, benadrukt Koopmans dat er ook hoop is. “We hebben in de afgelopen jaren veel geleerd. Nu is het zaak om die kennis te gebruiken.”
- Vaccinatiecampagnes herstructureren: Overheden moeten duidelijk en consistent communiceren over het belang van vaccinaties.
- Investeren in pandemische paraatheid: Ondanks de geplande bezuinigingen van de overheid is het volgens Koopmans essentieel om te blijven investeren in onderzoek, infrastructuur en noodplannen.
- Bewustwording creëren: Mensen moeten begrijpen hoe belangrijk het is om waakzaam te blijven, zelfs als het gevaar nog abstract lijkt.
Hoe nu verder?
De waarschuwing van Koopmans komt op een moment dat veel mensen de coronacrisis nog proberen te verwerken. Toch benadrukt ze dat het belangrijk is om vooruit te kijken. “We kunnen ons geen herhaling van de fouten uit het verleden veroorloven.”
Ze roept de politiek, wetenschappers en het publiek op om samen te werken en de uitdagingen die voor ons liggen aan te pakken. “Het zal niet gemakkelijk zijn, maar met de juiste inspanningen kunnen we de volgende pandemie hopelijk beperken en beheersen.”
Praat mee
Bent u bereid om een vaccinatie te halen als dat nodig is? Hoe denkt u dat we ons het beste kunnen voorbereiden op een volgende pandemie? Laat uw mening achter in de reacties en deel uw ideeën.
Actueel
Nieuwe peiling maakt veel los: DEZE partij verliest zwaar

Een nieuwe zetelpeiling van EenVandaag en onderzoeksbureau Verian zorgt voor opvallende verschuivingen in het politieke landschap. Vooral de PVV krijgt een flinke tik te verwerken, terwijl PRO juist als grootste partij uit de bus komt. Volgens de onderzoekers speelt bij een deel van de voormalige PVV-kiezers nog altijd teleurstelling over de periode van het kabinet-Schoof.
PRO komt als grootste uit de peiling
De peiling verschijnt op een belangrijk politiek moment. Het kabinet is deze week in gesprek met verschillende oppositiepartijen over de nieuwe begrotingsplannen. Ondertussen onderzocht Verian in opdracht van EenVandaag hoe Nederlanders op dit moment zouden stemmen.
Aan het onderzoek deden 1.251 stemgerechtigde Nederlanders mee. Op basis van die resultaten is vervolgens berekend hoe de zetelverdeling in de Tweede Kamer eruit zou kunnen zien als er nu verkiezingen werden gehouden.
De grootste partij is volgens deze peiling PRO. De partij van Jesse Klaver en zijn collega’s komt uit op 26 virtuele zetels en neemt daarmee de eerste positie in.
Op enige afstand volgt de VVD. De partij van Dilan Yeşilgöz zou momenteel goed zijn voor 19 zetels.
D66 levert flink in
Ook bij D66 is de verschuiving aanzienlijk. De partij behaalde bij de meest recente Tweede Kamerverkiezingen nog 26 zetels, maar zou daar volgens de nieuwe peiling een flink deel van verliezen.
De partij van Rob Jetten blijft steken op 17 virtuele zetels. Daarmee staat D66 nog wel hoog in de peiling, maar is de afstand tot PRO inmiddels behoorlijk opgelopen.
Ook het CDA van Henri Bontenbal komt lager uit. De partij staat volgens EenVandaag en Verian momenteel op 15 zetels.
Wanneer de zetels van de huidige kabinetspartijen bij elkaar worden opgeteld, komen zij volgens deze peiling gezamenlijk uit op 51 zetels. Daarmee zouden ze op dit moment ver verwijderd zijn van een meerderheid van 76 zetels in de Tweede Kamer.
PVV krijgt flinke klap
Een van de meest opvallende ontwikkelingen zien we echter bij de PVV van Geert Wilders. De partij kan traditioneel rekenen op een zeer trouwe achterban, maar volgens de nieuwste cijfers staat die positie onder druk.
Bij de laatste Tweede Kamerverkiezingen behaalde de PVV nog 26 zetels. Een jaar geleden stond de partij in sommige peilingen zelfs rond de 32 virtuele zetels.
Van die hoge positie is in de nieuwste peiling weinig meer over. De PVV verliest ten opzichte van de vorige meting vier zetels en komt nu uit op slechts 16 virtuele zetels.
Daarmee zou de partij niet alleen ver verwijderd zijn van haar eerdere piek, maar inmiddels ook achter PRO, VVD en D66 staan.
Teleurstelling bij PVV-kiezers
EenVandaag en Verian wijzen op een mogelijke verklaring voor de terugval. Onder een deel van de PVV-achterban zou nog altijd onvrede bestaan over de afgelopen politieke periode.
Volgens de onderzoekers zijn PVV-kiezers nog steeds teleurgesteld over de rol die de partij tijdens het kabinet-Schoof heeft gespeeld. Een gedeelte van deze kiezers kijkt daardoor inmiddels naar andere partijen.
Vooral Forum voor Democratie en JA21 lijken daarvan te profiteren.
FvD staat in de nieuwe peiling op maar liefst 13 zetels. Ook JA21 doet het opvallend goed en komt uit op 14 virtuele zetels, twee meer dan bij de meting van eind juni.
Volgens de onderzoekers speelt bij JA21 mogelijk mee dat de partij als oppositiepartij wel betrokken is bij de huidige onderhandelingen over de begroting.
Grote verschuiving op rechts
De cijfers laten daarmee een opvallende ontwikkeling zien. Hoewel de PVV zelf fors verliest, verdwijnen deze kiezers niet noodzakelijk van de rechterkant van het politieke spectrum.
Een deel lijkt simpelweg over te stappen naar andere rechtse partijen. Daardoor winnen FvD en JA21 terrein terwijl Wilders juist zetels moet inleveren.
Voor de PVV is vooral de ontwikkeling over een langere periode opvallend. Waar de partij een jaar geleden virtueel nog op 32 zetels stond, is dat aantal volgens de huidige peiling gehalveerd naar zestien.
Of die ontwikkeling zich doorzet, zal bij volgende peilingen moeten blijken. Een zetelpeiling blijft immers een momentopname en is geen voorspelling van een daadwerkelijke verkiezingsuitslag.
Wel geeft het onderzoek een indicatie van hoe de politieke verhoudingen op dit moment liggen en welke partijen erin slagen kiezers aan zich te binden.
Begrotingsonderhandelingen belangrijk moment
De timing van de peiling maakt de uitslag extra interessant. Juist deze week wordt er volop onderhandeld over de begrotingsplannen. Daarbij speelt niet alleen het kabinet een belangrijke rol, maar zijn ook oppositiepartijen nodig om tot afspraken te komen.
Voor partijen als JA21 kan zichtbaarheid tijdens dergelijke onderhandelingen aantrekkelijk zijn. De komende periode zal moeten blijken of de partij haar huidige winst kan vasthouden.
Voor Geert Wilders is het beeld voorlopig minder positief. Zijn PVV krijgt volgens EenVandaag en Verian een stevige tik en ziet tegelijkertijd concurrenten op rechts groeien.
PRO is met 26 zetels de grootste partij in de nieuwste peiling, gevolgd door de VVD met 19 en D66 met 17 zetels. De PVV zakt naar 16, terwijl CDA op 15, JA21 op 14 en FvD op 13 virtuele zetels uitkomen.