Actueel
Bart De Wever onder vuur na bizarre beslissing
Bart De Wever zet druk op federale begrotingsgesprekken: “Tijd dringt, maar een akkoord blijft mogelijk”
De klok tikt voor de federale regering. Premier Bart De Wever (N-VA) heeft tot 6 november de tijd om met zijn regeringspartners tot een akkoord te komen over de meerjarenbegroting. Zo niet, zo heeft hij laten verstaan, stapt hij naar de koning. Die waarschuwing hangt nu als een schaduw over de Wetstraat.
Toch lijken de onderhandelingen, ondanks de urgentie, nog niet in de beslissende fase beland. De premier zelf vertrekt dit weekend naar Egypte voor de plechtige opening van het Grand Egyptian Museum. Daardoor worden de gesprekken pas op maandag weer volop hervat.
Voor wie de Belgische politiek kent, is dat geen uitzonderlijk scenario. Maar het trage tempo voedt wel de spanning binnen de coalitie.
Een race tegen de klok
De begroting is het financiële fundament van de regering voor de komende jaren. Daarin worden niet alleen uitgaven en inkomsten vastgelegd, maar ook de richting van het sociaal en economisch beleid.
Voor Bart De Wever is het dossier extra belangrijk: het is de eerste grote test voor zijn premierschap sinds hij in juli de eed aflegde. Een mislukking zou politieke schade kunnen berokkenen, zowel voor zijn N-VA als voor de coalitiepartners MR, CD&V en Vooruit.
“De deadline van 6 november is reëel,” benadrukte De Wever eerder. “België heeft nood aan duidelijkheid, en die komt er enkel met een gedragen begroting.”
Een akkoord moet niet alleen de overheidsfinanciën stabiliseren, maar ook vertrouwen wekken bij internationale instellingen zoals de Europese Commissie, die toekijkt op de naleving van de begrotingsregels.
Een opvallend trage onderhandeling
Dat de gesprekken traag verlopen, is niet onopgemerkt gebleven. Toch hoeft dat volgens politicoloog Nicolas Bouteca (Universiteit Gent) niet te betekenen dat de regering op ramkoers ligt.
“Het feit dat er op dit moment nog geen doorbraak is, hoeft niet verontrustend te zijn,” zegt hij in een gesprek met VRT NWS. “De meeste scenario’s liggen al klaar. Nu gaat het vooral om politieke wil.”
Met andere woorden: de technische puzzelstukken zijn grotendeels gelegd, maar de politieke afwegingen — wie krijgt wat, en wie levert in — vergen nog tijd.
Volgens Bouteca wordt er achter de schermen aan verschillende dossiers tegelijk gewerkt, zodat elke partij iets kan “binnenhalen” zodra het akkoord rond is. “Er wordt niet enkel over cijfers gesproken. Er zitten ook beleidsdossiers in de mix, zoals langdurige ziekte, nachtwerk en arbeidsflexibiliteit. Dat zijn thema’s waarmee partijen zich kunnen profileren.”
Politiek evenwicht als sleutel
De Belgische begrotingspolitiek is altijd een oefening in evenwicht. De coalitie telt partijen met uiteenlopende ideologische accenten: waar MR pleit voor meer ruimte voor ondernemerschap, wil Vooruit dat de sociale zekerheid overeind blijft.
CD&V vraagt dan weer extra aandacht voor gezinnen en zorg, terwijl N-VA de nadruk legt op efficiënt bestuur en werkgelegenheid.
De uitdaging voor De Wever is dus niet alleen om een sluitend financieel plan op tafel te leggen, maar ook om elk van de coalitiepartners iets te geven waarmee ze politiek kunnen thuiskomen.
“Iedereen wil met een trofee naar buiten komen,” zegt Bouteca. “En dat vertraagt het proces, maar maakt een compromis tegelijk ook waarschijnlijker. Want zodra iedereen iets krijgt, is er ruimte voor akkoord.”
Een premier onder druk
Hoewel Bart De Wever bekendstaat als een doorgewinterde onderhandelaar, is dit zijn eerste grote test in de rol van premier. Hij moet niet alleen zijn eigen partij tevreden houden, maar ook tonen dat hij boven de partijen kan staan.
Zijn aankondiging dat hij naar de koning zal stappen als er geen akkoord komt, wordt door sommigen gezien als een strategische zet om druk te zetten op de partners.
“De Wever weet dat tijdsdruk vaak helpt om knopen door te hakken,” analyseert Bouteca. “Door publiek een deadline te noemen, verhoogt hij de druk, vooral op partijen die bang zijn voor politieke instabiliteit.”
De premier zelf houdt zich voorlopig op de vlakte. Volgens bronnen in zijn entourage wil hij “geen paniek zaaien, maar wel duidelijkheid creëren”.
Wat als er geen akkoord komt?
Mocht de regering er niet in slagen om voor 6 november tot een akkoord te komen, dan treedt automatisch een noodregeling in werking: België zou dan tijdelijk moeten werken met zogenaamde voorlopige twaalfden.
Dat systeem houdt in dat de overheid per maand slechts een twaalfde van het vorige jaarbudget mag uitgeven. Het is bedoeld om de continuïteit te garanderen, maar laat geen nieuwe beleidsinitiatieven toe.
Voor De Wever zou dat een politieke nederlaag zijn. Niet alleen omdat het een teken van verdeeldheid binnen zijn regering zou zijn, maar ook omdat het de economische onzekerheid zou vergroten.
“Voorlopige twaalfden zijn een noodrem,” legt Bouteca uit. “Het is een signaal dat een regering niet meer in staat is om haar eigen koers te bepalen. En dat is iets wat een premier altijd wil vermijden.”
“Een val van de regering is onwaarschijnlijk”
Ondanks de gespannen sfeer verwacht Bouteca niet dat de regering zal vallen.
“Ik denk dat de betrokken partijen goed beseffen wat er op het spel staat,” zegt hij. “Een val van de regering zou het land in politieke chaos storten, en dat wil niemand.”
Die analyse wordt gedeeld door MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez, die eerder deze week in een interview benadrukte dat hij vertrouwen heeft in een oplossing.
“Een regeringsval zou chaos betekenen,” zei Bouchez. “En dat moeten we absoluut vermijden.”
Volgens hem is er binnen de coalitie nog steeds bereidheid om tot een compromis te komen. “We hebben de voorbije weken al moeilijke dossiers opgelost. Dit zal niet anders zijn.”
Egypte en symboliek
Opvallend is dat De Wever dit weekend naar Egypte reist, waar hij aanwezig zal zijn bij de officiële opening van het Grand Egyptian Museum in Caïro. Dat symbolische moment — waar ook verschillende internationale leiders verwacht worden — zorgt ervoor dat de gesprekken tijdelijk op pauze staan.
Voor sommigen is dat een teken dat de premier vertrouwen heeft in een goede afloop. “Als hij echt vreesde voor een crisis, zou hij dit bezoek waarschijnlijk niet laten doorgaan,” zegt een bron binnen de coalitie.
Na het weekend zou het overleg opnieuw in versnelling komen, met het oog op een mogelijk akkoord in de eerste dagen van november.
Politiek, timing en vertrouwen
De komende week wordt dus cruciaal voor de regering-De Wever. Politiek draait in België zelden alleen om cijfers, maar vooral om vertrouwen, symboliek en timing.
“De Wever weet dat hij nu zijn leiderschap moet tonen,” besluit Bouteca. “Een premier die erin slaagt om een evenwicht te vinden tussen besparingen en investeringen, kan daar politiek sterker uitkomen. Maar een mislukking zou hem meteen verzwakken.”
De volgende dagen worden daarom niet alleen beslissend voor de begroting, maar ook voor de stabiliteit van de regering zelf.
Conclusie: voorzichtig optimisme
Hoewel het trage tempo en de harde deadline voor spanning zorgen, overheerst bij waarnemers een voorzichtig optimisme. De scenario’s liggen klaar, de belangen zijn groot, en de druk stijgt.
Of zoals een ervaren onderhandelaar het samenvatte:
“In de Belgische politiek gebeurt er zelden iets tot het allerlaatste moment. Maar net op dat moment gebeurt meestal alles.”
De komende week zal uitwijzen of Bart De Wever erin slaagt zijn eerste grote test als premier tot een goed einde te brengen.
Actueel
‘Vedette weggestuurd uit Oranje-selectie’
De overtuigende 5-1 overwinning van het Nederlands elftal op Zweden heeft niet alleen voor enthousiasme gezorgd, maar ook voor nieuwe discussies over de samenstelling van het elftal. Vooral de rol van Memphis Depay blijft onderwerp van gesprek. Voormalig internationals Willy en René van de Kerkhof zijn van mening dat de aanvaller steeds meer concurrentie krijgt binnen de selectie van Oranje.
Oranje maakt indruk tegen Zweden
Na het gelijkspel in de openingswedstrijd liet Nederland tegen Zweden een heel ander gezicht zien. De ploeg van bondscoach Ronald Koeman speelde aanvallend, creëerde veel kansen en kwam uiteindelijk tot een ruime overwinning.
Willy en René van de Kerkhof genoten zichtbaar van het spel dat Oranje op de mat legde. In hun podcast spraken zij zelfs van een optreden dat deed denken aan een ploeg met grote ambities op het wereldkampioenschap.
“Zo hoort Oranje te spelen,” aldus René van de Kerkhof, die onder de indruk was van het aanvallende spel en de energie binnen het team.
Kritische blik op de verdediging
Ondanks de ruime overwinning zagen de broers ook verbeterpunten. Zweden kreeg gedurende de wedstrijd verschillende mogelijkheden om gevaarlijk te worden, vooral via aanvaller Alexander Isak.
Volgens Willy van de Kerkhof had Oranje daar sneller op moeten reageren. Daarbij wees hij naar de rol van aanvoerder Virgil van Dijk, die volgens hem een belangrijke verantwoordelijkheid draagt in het organiseren van de defensie.
De voormalig international benadrukte dat communicatie binnen een team cruciaal blijft, zeker op het hoogste niveau.
Meer leiderschap gevraagd
De gebroeders Van de Kerkhof vinden dat spelers elkaar binnen het veld soms nadrukkelijker mogen aanspreken. Volgens hen hoort dat bij topvoetbal en bij de ambitie om ver te komen op een eindtoernooi.
Ze vergelijken de huidige generatie regelmatig met de teams uit hun eigen tijd, waarin ervaren spelers volgens hen sneller verantwoordelijkheid namen en ploeggenoten direct aanspraken wanneer dat nodig was.
Hoewel ze erkennen dat het voetbal veranderd is, vinden ze dat een bepaalde vorm van leiderschap altijd belangrijk blijft.
Aanvallers grijpen hun kans
Waar vooral veel lof voor klinkt, is de voorhoede van Oranje. Tegen Zweden lieten meerdere aanvallers een sterke indruk achter.
Brian Brobbey was met twee doelpunten belangrijk voor de ploeg, terwijl Cody Gakpo opnieuw zijn waarde bewees met treffers en dreiging vanaf de flank. Ook invaller Crysencio Summerville maakte indruk door direct gevaar te stichten en een doelpunt mee te pikken.
Door die sterke prestaties groeit de concurrentie voor de aanvallende posities binnen de selectie.
Toekomst van Memphis onderwerp van gesprek
Juist door de goede vorm van verschillende aanvallers wordt de positie van Memphis Depay steeds vaker besproken. De ervaren aanvaller kreeg opnieuw speelminuten als invaller, maar wist volgens sommige analisten minder op te vallen dan zijn concurrenten.
René van de Kerkhof erkent dat Memphis nog altijd over veel ervaring beschikt, maar merkt tegelijkertijd dat steeds meer supporters en kenners vragen stellen over zijn rol binnen het huidige Oranje.
Volgens hem ligt de focus momenteel vooral op de spelers die de afgelopen wedstrijden het verschil hebben gemaakt.
Koeman blijft vertrouwen houden
Ondanks de discussies blijft bondscoach Ronald Koeman vertrouwen uitstralen richting Memphis Depay. De aanvaller behoort al jarenlang tot de vaste krachten van Oranje en heeft een indrukwekkend aantal interlands en doelpunten achter zijn naam staan.
Koeman benadrukte eerder dat ervaring op een eindtoernooi van grote waarde kan zijn en dat iedere speler binnen de selectie zijn eigen rol heeft.
Toch zorgt de uitstekende vorm van spelers als Brobbey, Gakpo en Summerville ervoor dat de concurrentiestrijd volop leeft.
Oranje kijkt vooruit
Met vier punten uit twee wedstrijden staat Nederland er uitstekend voor richting het vervolg van het toernooi. De ruime overwinning op Zweden heeft het vertrouwen binnen de ploeg zichtbaar vergroot.
Voor Koeman wacht nu de uitdaging om de juiste balans te vinden tussen vorm, ervaring en teamdynamiek. Daarbij zal iedere positie kritisch worden bekeken.
De discussie over Memphis Depay zal daardoor voorlopig waarschijnlijk niet verdwijnen. Maar één ding staat vast: Oranje beschikt momenteel over meerdere aanvallers die nadrukkelijk hun visitekaartje afgeven op het wereldtoneel.