Onderzoek: Steeds meer elektrische rijders willen terug naar benzine – zijn de kosten te hoog geworden?

Waar elektrische auto’s jarenlang werden gezien als dé toekomst van autorijden, ontstaat nu een opvallende tegenbeweging. Uit recent onderzoek blijkt dat een groeiend aantal elektrische rijders overweegt om terug te keren naar een vertrouwde benzineauto. De oorzaak? Het afbouwen van fiscale voordelen, stijgende vaste lasten en onzekerheid over de toekomst van elektrisch rijden.

Van toekomstvisie naar twijfel: de opkomst van de elektrische auto

De afgelopen tien jaar werd elektrisch rijden gepresenteerd als de meest duurzame en innovatieve manier van vervoer. Met royale subsidies, belastingvoordelen en investeringen in laadnetwerken groeide het aantal elektrische voertuigen in Nederland explosief. Zowel particulieren als zakelijke rijders profiteerden van lage bijtelling, vrijstelling van wegenbelasting en een gunstige aanschafregeling.

Maar dat beeld verandert. Nu de overheid geleidelijk de financiële voordelen terugdraait, beginnen veel automobilisten opnieuw naar hun keuzes te kijken.

Cijfers liegen niet: 1 op de 3 overweegt terug te keren naar benzine

Uit een gezamenlijk onderzoek van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO), de Vereniging Elektrische Rijders (VER) en de Rijksuniversiteit Groningen blijkt dat maar liefst 33% van de huidige EV-rijders serieus overweegt om terug te schakelen naar een benzineauto. Kijken we vooruit naar 2030 – het jaar waarin vrijwel alle voordelen voor elektrische auto’s verdwenen zijn – dan stijgt dit percentage zelfs naar 60%.

Aan het onderzoek deden 3.500 elektrische rijders mee, wat het tot een van de meest representatieve studies op dit gebied maakt. De resultaten baren zorgen bij beleidsmakers én autofabrikanten.

Wegvallende belastingvoordelen: financieel voordeel verdwijnt snel

Een van de grootste redenen voor deze twijfel is het wegvallen van belastingvoordelen. Waar EV-rijders tot voor kort volledig waren vrijgesteld van wegenbelasting, is daar sinds begin 2025 verandering in gekomen. Op dit moment betalen eigenaren van elektrische auto’s 25% van de reguliere wegenbelasting. In 2026 wordt dit verhoogd naar 75%, en vanaf 2030 geldt volledige gelijkstelling met benzine- en dieselauto’s.

Op papier lijkt dat eerlijk, maar in de praktijk pakt het voor veel EV-bezitters nadelig uit. Elektrische auto’s zijn door hun zware batterijen vaak zwaarder dan vergelijkbare brandstofmodellen. Hierdoor vallen ze in hogere gewichtsklassen, met bijbehorende hogere belastingen.

Zakelijke markt haakt mogelijk af door bijtelling

Ook zakelijke rijders – jarenlang de drijvende kracht achter de groei van het elektrisch wagenpark – merken de afbouw van voordelen. Waar de bijtelling voor een EV vroeger op 4% lag, is dat percentage in 2025 opgelopen tot 16% over de eerste €30.000, en 22% daarboven. Vanaf 2026 wordt dit nog verder afgebouwd, totdat ook hier volledig fiscaal gelijk wordt getrokken met brandstofauto’s.

Voor veel leaserijders betekent dit dat de maandelijkse kosten voor een elektrische auto flink stijgen. In combinatie met hogere aanschafprijzen, en soms beperkte keuze aan betaalbare modellen, wordt de overstap naar een benzinemodel opnieuw aantrekkelijk.

Elektrische auto’s blijven populair – voorlopig

Ondanks de toenemende twijfel neemt het aantal elektrische auto’s in Nederland voorlopig nog toe. Volgens cijfers van de RAI Vereniging en Bovag was in 2024 ruim 1 op de 4 nieuw verkochte auto’s volledig elektrisch. Toch is er reden tot zorg. De totale autoverkoop daalde, en veel consumenten stellen hun aankoopbeslissing uit vanwege onzekerheid over kosten, subsidieregelingen en gebruiksgemak.

Waar vroeger milieuvriendelijkheid en innovatie doorslaggevend waren, kijken consumenten nu steeds meer naar totale eigendomskosten (TCO): de combinatie van aanschaf, belasting, verzekering, onderhoud en opladen.

Laadinfrastructuur en stroomkosten spelen ook rol

Een ander punt van kritiek betreft het laadnetwerk. Hoewel Nederland internationaal vooroploopt in het aantal laadpunten, is de spreiding niet altijd optimaal. Vooral mensen in appartementen of zonder eigen oprit vinden het lastig om efficiënt op te laden.

Daarnaast is het laden van een elektrische auto door stijgende energietarieven niet altijd goedkoper dan tanken. De fluctuatie in stroomprijzen zorgt voor onzekerheid bij consumenten die juist kozen voor elektrisch rijden vanwege het kostenplaatje.

Toekomst elektrisch rijden: wat staat er op het spel?

De huidige trend roept belangrijke vragen op over de toekomst van elektrisch rijden in Nederland. Enerzijds zijn er ambitieuze klimaatdoelstellingen die vragen om een volledig emissievrij wagenpark in 2035. Anderzijds worden de financiële prikkels die de transitie mogelijk maakten, stapsgewijs afgebouwd.

Zonder een alternatief plan lijkt de groei van het aantal EV’s te stagneren, of zelfs af te nemen. Dat zou haaks staan op de plannen van het kabinet én de Europese Unie.

Wordt de benzineauto opnieuw aantrekkelijk?

Als de kosten voor elektrisch rijden blijven stijgen en de voordelen verdwijnen, ligt het voor de hand dat sommige automobilisten terugkeren naar de benzineauto. Moderne brandstofmodellen zijn zuinig, betrouwbaar en relatief goedkoop in aanschaf. Zeker voor mensen die weinig rijden, of die regelmatig lange afstanden afleggen zonder laadinfrastructuur, blijft de benzineauto een logische keuze.

Een terugkeer naar benzine zou echter funest zijn voor de verduurzaming van het Nederlandse wagenpark. De vraag is of de overheid deze beweging tijdig weet te keren met nieuwe stimuleringsmaatregelen.

Oplossingen: wat kan er wél?

Toch is de situatie niet uitzichtloos. Autofabrikanten investeren wereldwijd miljarden in de ontwikkeling van goedkopere batterijen, snellere laadtijden en betaalbare modellen voor het middensegment. Ook in Nederland wordt gekeken naar nieuwe stimulansen, zoals gerichte subsidies op tweedehands elektrische auto’s of belastingvoordelen voor private lease.

Daarnaast kan het verbeteren van het laadnetwerk – denk aan snelladers op strategische locaties en meer openbare laadplekken – zorgen voor meer gebruiksgemak. En als de stroomprijzen stabiliseren of dalen, wordt laden weer voordeliger dan tanken.

Consumenten staan op een kruispunt

Voor veel automobilisten komt het nu aan op strategisch kiezen: overstappen naar elektrisch, vasthouden aan benzine, of wachten op betere voorwaarden? De komende jaren worden bepalend voor de richting die Nederlandse automobilisten opgaan.

Het is duidelijk dat zonder financiële prikkels de elektrische auto terrein verliest. Willen we als land doorpakken in de energietransitie, dan zal er meer nodig zijn dan mooie woorden. Zowel overheden als marktpartijen moeten opnieuw de balans vinden tussen duurzaamheid, betaalbaarheid en gebruiksgemak.

Conclusie: elektrisch rijden onder druk – tijd voor actie

De aantrekkingskracht van elektrisch rijden staat onder druk. Steeds meer consumenten vragen zich af of het nog wel de beste keuze is, nu de voordelen verdwijnen en de kosten stijgen. Het onderzoek onder 3.500 EV-rijders laat een duidelijke trend zien: zonder financiële prikkels is een terugkeer naar benzine voor velen een reëel scenario.

De toekomst van elektrisch rijden in Nederland hangt af van cruciale beslissingen in de komende jaren. Blijven we inzetten op vergroening met slimme subsidies en infrastructuur? Of laten we de markt het zelf uitzoeken – met het risico dat de transitie vertraagt?

Eén ding is zeker: de elektrische revolutie is nog niet voltooid, en de eindbestemming ligt nog niet vast.